FOTO: Ahm

Produkcja pomidorów pod osłonami

Zaplecze do produkcji pomidorów pod osłonami stanowią szklarnie o powierzchni około 4 ha. Obiekty mają zróżnicowaną wysokość - od 4,5 m do 6 m w słupie. Szklarnie podzielone są na kilka klimatów, sterowanych komputerem Sercom. Do ogrzewania produkcji wykorzystywane są kotły miałowe.

Jeszcze 5 lat temu w gospodarstwie w Witoldowie prym wiodły tradycyjne czerwone odmiany wielkoowocowe. Od tego czasu wielkopolscy ogrodnicy dobudowali kolejny obiekt, zwiększając tym samym areał pod szkłem do 4 ha, i ukierunkowali profil produkcji głównie na pomidory malinowe, które polscy konsumenci jednoznacznie wybrali w ostatnich latach jako wiodący typ na swoich stołach. Obecnie obsadza się nimi 3 ha szklarni, a na powierzchni 1 ha uprawiane są nadal pomidory czerwone.

W gospodarstwie dominują obecnie odmiany malinowe pomidora

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Odmiany odporne na ToBRFV

W tym sezonie w szklarniach państwa Spodziejów z odmian malinowych znalazły się wyłącznie odmiany z odpornością na ToBRFV: Kornati F1, Futumaru F1, Hakumaru RES F1, a także Teganuma RZ F1. Ogrodnikom szczególnie spodobał się pomidor Kornati F1. Oprócz tego, że odznacza się wysokim poziomem odporności na ToBRFV, to w ich opinii ma wiele pożądanych cech użytkowych - w tym dobry kalibraż owoców, które długo utrzymują średnią wielkość, ale intensywnie dorastają jeszcze na etapie wybarwiania. Zaletą jest też atrakcyjna, długa szypułka oraz zdrowotność roślin. Jak wyjaśnia Sławomir Spodzieja, ta odmiana „łapie" mniej szarej pleśni.

W Witoldowie rośnie już trzecie pokolenie ogrodników

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Z odmian czerwonych, mięsistych w gospodarstwie nadal uprawia się Torero F1 - standard w tym segmencie. Odmiana od lat ceniona jest przez gospodarzy za małą wrażliwość na niedobory światła, ograniczoną podatność na szarą pleśń oraz wysoką trwałość owoców, które nadają się do sortowania mechanicznego i transportu na większe odległości. W tym sezonie na próbę posadzono również nową odmianę Ferguson RZ F1 o dużych owocach osiągających od 260 do 300 g. Zdaniem ogrodników wiąże owoce w dobrej jakości i kalibrażu.

Produkcja rozsady i terminy sadzenia

Wszystkie odmiany są szczepione na silnie rosnącej podkładce DR0141TX. W przypadku odmian o silnym typie wzrostu wymaga to sterowania w kierunku generatywnym, jednak latem daje roślinom dodatkowy wigor.

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Nasadzenia pomidorów wykonywane były w dwóch termiach, co wynika z logistyki przygotowania rozsady w gospodarstwie. Pierwszy termin przypadł na początku grudnia. Państwo Spodziejowie zaopatrują się w siewkę szczepioną w firmie Rozsadnik Wąsiewicz i sami wyprowadzają z niej rozsadę dwupędową szczepioną - usuwają wierzchołki i sadzą siewki do kostek.

Czas potrzebny do uzyskania gotowej rozsady od momentu przywiezienia siewek, do posadzenia młodych roślin w szklarni wynosi 23 dni. Ze względu na ograniczoną powierzchnię szklarni wykorzystywanej jako mnożarka, rozsada produkowana jest w dwóch rzutach - najpierw na 3 ha, a następnie z półproduktu na 1 ha.

Obiekt, w którym produkowana jest rozsada wyposażony jest w lampy sodowe o mocy 1000 W. Jedna lampa przypada na 12 m² szklarni. Rośliny, które zostają posadzone w szklarni używanej jako mnożarka są nadal doświetlane, co znacznie przyspiesza zbiory. Rośliny w gospodarstwie sadzi się na matach z wełny GT Master.

Techniczne wyposażenie szklarni

Zainspirowany potrzebami własnego gospodarstwa, Damian Spodzieja zaczął konstruować urządzenia i maszyny do jego obsługi. Zaczęło się od myjki do mycia i dezynfekcji wnętrza obiektów szklarniowych, ale także gospodarczych, później asortyment się rozszerzał, a stopniowo objął również rozwiązania do polowej produkcji warzyw oraz sadownictwa.

Obecnie w Witoldowie pracują wyłącznie wózki, za których projekt i wykonanie odpowiada firma Wispo. Wózki do zbioru opuszczające warsztat firmy są konstruowane każdorazowo według potrzeb klienta, z wykorzystaniem prostych i funkcjonalnych rozwiązań. Są one dostosowane do specyfiki uprawy, w której będą wykorzystywane, m.in. przez możliwość dostosowania ich wymiarów oraz wysokości i układu półek.

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Konstrukcja wózków jest cynkowana ogniowo, jest to jedna z najskuteczniejszych metod ochrony stali przed wilgocią i korozją, zapewniająca trwałość nawet na kilkadziesiąt lat. Jest to bardzo istotne w trudnych warunkach szklarniowych, gdzie są narażone na wysoką wilgotność oraz poddawane częstemu myciu i dezynfekcji.

Firma produkuje również wózki nożycowe do prac pielęgnacyjnych na wysokościach. Są one stabilne, a zmiana wysokości podestu jest bardzo prosta, przyciski sterujące są w zasięgu ręki - a tego właśnie oczekują od wózka użytkownicy. Urządzenia wyposażone są w napęd elektryczny i podnoszenie hydrauliczne. Maksymalna wysokość podestu to 293 cm.

W ofercie firmy z Witoldowa są m.in. wózki nożycowe do pielęgnacji roślin

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Optymalizacja likwidacji uprawy

Wymiana uprawy to wymagający etap produkcji w każdym gospodarstwie. W krótkim czasie należy usunąć z obiektu pędy roślin i maty, a także posprzątać, umyć i zdezynfekować szklarnię. W ofercie podkaliskiego producenta urządzeń wspierających ogrodnictwo jest kilka rozwiązań usprawniających ten proces.

Pierwszym z nich jest maszyna wiążąca odcięte po zakończeniu uprawy pędy w rulon. Pędy wprowadzane są do maszyny przy pomocy bębna i związywane nylonowym sznurkiem. Tworzy się w ten sposób rulon, który można nawinąć przy użyciu zwijarki do pędów i usunąć z obiektu.

Po opróżnieniu i uprzątnięciu szklarni kolejnym krokiem jest mycie i dezynfekcja. Do tego celu firma proponuje wspomnianą już myjkę. Można jej używać zarówno do nanoszenia środków myjących lub dezynfekujących w formie piany lub tradycyjnego oprysku.

Myjka Wispo podczas pracy

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Urządzenie wyposażone jest w pompę o wydajności 48 l/min, pracuje pod ciśnieniem 150 barów. Wąż myjki ma długość 150 m. Sekcja myjąca wyposażona jest w teleskopowy wysięgnik, rozkładający się do 9 m, z dyszami do mycia dachu oraz w zestaw dysz bocznych, których położenie jest regulowane, aby można było dowolnie skierować strumień wody na myte elementy, np. rynny czy ciągi wegetacyjne.

Automatyczne ważenie pomidorów

Najnowszym pomysłem D. Spodziei w segmencie upraw szklarniowych jest automatyczna linia do ważenia pomidorów. System ten pozwala ograniczyć liczbę pracowników potrzebnych do przygotowania towaru do sprzedaży oraz, co bardzo istotne, odciążyć fizycznie osoby, które są potrzebne do jego obsługi. Dzięki automatycznemu transportowi kartonów z pomidorami - już od etapu rozładunku wózków, aż po paletyzację - eliminowana jest konieczność podnoszenia ich przez pracowników.

Linia do ważenia pomidorów w trakcie rozbudowy

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Wózki z zebranymi do kartonów owocami automatycznie zaciągane są na linię, towar zostaje zepchnięty na taśmy, z których robot przenosi opakowania z warzywami na linię rolkową. Kolejnym etapem jest ważenie. Kilka stanowisk pracy umożliwia szybkie i sprawne skontrolowanie masy każdego kartonu i jej korektę w razie potrzeby. Następnie opakowania przekazywane są do paletyzacji. Linia na trzy stanowiska przez 8 godzin pracy może obsłużyć 90 palet z towarem, czyli jedno stanowisko w 8 godzin obsługuje 30 palet.

Dzięki automatyzacji całego procesu - poza korygowaniem zawartości kartonów, tak aby znajdujący się w nich towar miał wagę zgodną z zadaną - redukuje się zapotrzebowanie na pracę ludzką przy ograniczonych kosztach inwestycyjnych, co zapewnia jej szybki zwrot.

Pomidory przygotowane do wysyłki

FOTO: Aleksandra Czerwińska-nowak

Gospodarstwo państwa Spodziejów pokazuje, że nowoczesne ogrodnictwo to nie tylko produkcja wysokiej jakości pomidorów, ale także umiejętność tworzenia własnych rozwiązań technologicznych. Połączenie praktyki, doświadczenia i przedsiębiorczości pozwoliło zbudować model gospodarstwa, w którym produkcja roślinna i rozwój maszyn dla ogrodnictwa wzajemnie się uzupełniają. To przykład, że innowacja może wyrastać bezpośrednio z codziennych potrzeb producenta, a dobrze zaprojektowane narzędzia i urządzenia mogą realnie zwiększać efektywność całej branży.

Sektor szklarniowy kluczowy dla odbudowy Ukrainy

Z opublikowanej w marcu 2026 roku analizy (przeprowadzonej przez Ministerstwo Rolnictwa, Rybołówstwa, Bezpieczeństwa Żywnościowego i Przyrody w Holandii) wynika, że gospodarstwa położone na Ukrainie, specjalizujące się w uprawie pod osłonami, mierzą się obecnie z wieloma wyzwaniami. Najważniejsze z nich to niestabilne dostawy energii, ograniczony dostęp do finansowania, braki kadrowe, a także przerwane łańcuchy dostaw. Jednocześnie sektor ten pozostaje niezwykle istotny dla zapewnienia dostaw świeżej żywności, dochodów na obszarach wiejskich oraz odbudowy gospodarki lokalnej.

Pomimo trudnej sytuacji, większość ukraińskich producentów deklaruje chęć dalszego rozwoju i inwestowania w nowoczesne technologie szklarniowe, co stwarza przestrzeń dla współpracy międzynarodowej, w tym z Holandią.

Holenderskie firmy gotowe do współpracy

Holenderskie przedsiębiorstwa rozważają nie tylko eksport technologii szklarniowych, ale również tworzenie wspólnych przedsięwzięć oraz centrów szkoleniowych na Ukrainie. Szczególny nacisk ma zostać położony na odbudowę sektora, wykorzystując przy tym nowoczesne, energooszczędne rozwiązania, w tym energię słoneczną i technologię produkcji ekologicznej.

Wśród kluczowych obszarów współpracy wskazuje się m.in.:

• poprawę efektywności energetycznej szklarni,
• zwiększenie odporności infrastruktury,
• stabilne dostawy wody i nowoczesne systemy fertygacji,
• automatyzację i digitalizację produkcji,
• szkolenia i rozwój kompetencji pracowników.

Nowoczesne szklarnie zamiast odbudowy starej infrastruktury

Eksperci podkreślają, że odbudowa sektora szklarniowego w Ukrainie nie powinna polegać wyłącznie na odtworzeniu zniszczonych obiektów, lecz na budowie nowoczesnych, energooszczędnych i odpornych na kryzysy kompleksów szklarniowych. Takie podejście ma poprawić rentowność produkcji oraz ograniczyć ryzyko związane z przyszłymi kryzysami energetycznymi.

Szansa dla ukraińskiego ogrodnictwa

Rozwój sektora szklarniowego jest postrzegany jako jeden z ważniejszych elementów odbudowy rolnictwa Ukrainy. Nowoczesne szklarnie mogą zwiększyć produkcję warzyw i owoców, ograniczyć import oraz stworzyć nowe miejsca pracy w regionach dotkniętych wojną. Współpraca z Holandią, światowym liderem w technologii szklarniowej, może znacząco przyspieszyć ten proces i przyczynić się do transformacji ukraińskiego sektora ogrodniczego w kierunku nowoczesnej, zrównoważonej produkcji.

Dramat w Dubielnie. Lód zaczął strzelać z rur

W rozmowie z portalem Tygodnik Poradnik Rolniczy, którą znajdziecie TUTAJ, rolnik podkreślał, że od pierwszych minut awarii próbował ratować produkcję i wielokrotnie kontaktował się z pogotowiem energetycznym, szukał wsparcia wśród służb, dzwonił do straży pożarnej i próbował uzyskać pomoc w ramach zarządzania kryzysowego. Bezskutecznie zabiegał także o dostarczenie agregatu prądotwórczego, który pozwoliłby utrzymać pracę pomp i ogrzewania.

Gdy temperatura w nocy spadła nawet do -25°C, w szklarniach było już kilka stopni poniżej zera. Woda przestała krążyć w systemie, zamarzła i zaczęła rozsadzać instalacje. Rolnik został bez środków do dalszej produkcji i dziś czeka na rozpatrzenie reklamacji.

O komentarz poprosiliśmy operatora sieci energetycznej. Poniżej publikujemy jego stanowisko.

Stanowisko operatora sieci energetycznej

"Uszkodzenie sieci oraz przerwa w dostawach energii elektrycznej zostały spowodowane wyjątkowo niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, w szczególności ekstremalnie niską temperaturą powietrza. Spółka niezwłocznie przystąpiła do lokalizacji i usunięcia usterki.

Niska temperatura, trudne warunki dojazdu oraz ograniczona widoczność po zachodzie słońca zdecydowanie utrudniały zarówno odnalezienie miejsca awarii, jak i wykonanie napraw. Elektromonterzy, pracując w nocy i ekstremalnych warunkach, dokonali niezbędnych prac w ciągu około czterech godzin od momentu zlokalizowania uszkodzenia, jakim było zerwanie przewodu, wymagało to zaangażowania również podnośnika koszowego.

Awaria wystąpiła 1 lutego 2026 r. o godz. 20:47 i została usunięta 2 lutego 2026 r. o godz. 02:58. Całkowity czas trwania przerwy w dostawach energii elektrycznej wyniósł 6 godzin i 11 minut.

Spółka konsekwentnie rozbudowuje i modernizuje sieć dystrybucyjną, co ma na celu zwiększenie jej niezawodności i odporności na awarie. Nie jest jednak możliwe całkowite wyeliminowanie przerw wynikających z obiektywnych czynników zewnętrznych, takich jak ekstremalne warunki pogodowe czy inne zdarzenia niezależne od spółki.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 22 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego, czas jednorazowej nieplanowanej przerwy w dostarczaniu energii elektrycznej nie powinien przekroczyć 24 godzin dla grupy przyłączeniowej wskazanego odbiorcy. W przypadku przekroczenia tego limitu klientowi przysługuje bonifikata zgodna z obowiązującą taryfą, udzielana na podstawie wniosku klienta.

Klient może zwrócić się do spółki z prośbą o ocenę zdarzenia oraz rozpatrzenie roszczenia w zakresie ewentualnego odszkodowania. W tym przypadku odpowiednio udokumentowane roszczenie należy przesłać na adres oddziału w Toruniu - ul. Gen. Bema 128, 87-100 Toruń"

Jedna noc mrozu wystarczyła, by zniszczyć dorobek całego życia. Do ogromnej tragedii doszło w miejscowości Dubielno niedaleko Chełmży (woj. kujawko-pomorskie). Ponad dwudziestostopniowy mróz uszkodził linię energetyczną. Przez kilka godzin gospodarstwo specjalizujące się w produkcji ogórków szklarniowych nie miało zasilenia elektrycznego. Potężne szklarnie nie mogły być ogrzewane. Temperatura w obiektach bardzo szybko spadła grubo poniżej zera. Doszło do zamarznięcia wody w systemie ogrzewania oraz rozerwania rur, w których powinna płynąć ciepła woda.

Noc, która przesądziła o wszystkim

Gospodarstwo przestało otrzymywać energię elektryczną w niedzielę po godz. 20.00. Rolnik natychmiast zgłosił ten fakt, dzwoniąc na numer alarmowy firmy energetycznej.

- Osoba, która odebrała była zdziwiona, że w naszej wsi nie ma prądu. Usłyszałem na początku, że przerwa potrwa maksymalnie godzinę i wszystko wróci do normy. Podobno jakaś gałąź spadła na linię odpowiadającą za dostarczanie prądu i dlatego zasilanie zostało odcięte. Naiwnie uwierzyłem, że po jednej godzinie wszystko wróci do normy. Niestety kolejne mijały i nic się nie zmieniało. Sytuacja w szklarniach stawała się coraz bardziej dramatyczna. Na zewnątrz odczuwalna temperatura w środku nocy sięgała – 23 °C – mówi Paweł Sikorski, który prowadzi gospodarstwo ogrodnicze.

Bez prądu, bez pomocy, bez wyjścia. Dramatyczna walka z czasem

Kolejne telefony do służb dostawcy energii nie przynosiły skutku. Kłopot polegał na tym, że w szklarniach została wysiana nowa partia ogórków. Koszt specjalnego materiału siewnego wynosi około 70 tys. zł. Ogórki wzrastają w specjalnych instalacjach. Mają one system dostarczania składników odżywczych oraz wody. Jest tam także złożony system ogrzewania. Aby produkcja ogórków mogła odbywać się w warunkach zimowych szklarnie przez całą dobę są ogrzewane. Ciepło dostarczane jest przez duży piec o mocy 3 MWt, który zasilany jest miałem. W ciągu doby zużywa on 7 ton tego paliwa. W nocy z niedzieli na poniedziałek firma energetyczna nie była w stanie przywrócić zasilania elektrycznego. Było ono niezbędne do prawidłowego działania instalacji grzewczej. Aby ciepło mogło być dostarczane do szklarni, których łączna powierzchnia wynosi ponad 1 ha konieczny jest prąd elektryczny. Za krążenie wody w układzie odpowiada odpowiedni zestaw pomp, które rozprowadzają podgrzaną w piecu wodę. Niestety pompy zasilane są elektrycznie. Kiedy nie było prądu woda przestała krążyć w układzie ogrzewania. Ogórki w normalnych warunkach wzrastają w szklarni, w której wnętrzu temperatura powietrza wynosi około 20 °C.

„Dzwoniłem wszędzie, błagałem o agregat”

- O godz. 3.47 na zewnątrz przy zabudowaniach mojego gospodarstwa było nawet – 25 °C. W tamtym momencie w szklarniach temperatura spadła do – 7 °C. To oznaczało, że świeżo wysiane ogórki do niczego się nie będą nadawać. Zwyczajnie zmarzły. Była noc a ja szukałem pomocy, gdzie tylko mogłem. Prosiłem firmę energetyczną o dostarczenie agregatu prądotwórczego jednak moje błagania o pomoc nie przyniosły żadnego skutku. Próbowałem też pomoc uzyskać w straży pożarnej. OSP w naszej wsi nie dysponuje agregatem, a w Państwowej Straży Pożarnej poinformowano mnie, że mam się zgłosić do firmy energetycznej, bo ten problem ich nie dotyczy – wspomina Paweł Sikorski.

Lód zaczął strzelać z rur. Pękały całe instalacje

To nie był koniec dramatu, ponieważ woda w instalacji ogrzewania nie krążyła i nie była podgrzewana. Zamarzła w układzie a temperatura w szklarniach tak bardzo spadła poniżej zera, że lód zwiększając swoją objętość zaczął rozsadzać jej elementy. Popękały rury i przewody. Ciśnienie wewnątrz tak bardzo się zwiększyło, że kawałki lodu rozszywające metalowe elementy wystrzeliwały niczym pociski niszcząc w wielu miejscach szklane pokrycie dachowe i elementy oświetlania oraz wentylacji.

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

Straty i brak perspektyw. „Nie mam już z czego produkować”

Po wielu godzinach zasilanie elektryczne zostało przywrócone jednak dla szklarni było zbyt późno. Naprawa instalacji kosztować może nawet kilka mln zł. - W moim gospodarstwie wydarzyła się tragedia. Zostałem bez środków do prowadzenia dalszej produkcji. Zgłosiłem całe zdarzenie w biurze obsługi klienta firmy energetycznej. Powiedziano mi, że mam zgłosić reklamację a oni mają 30 dni na jej rozpatrzenie. Tylko, że ja nie mogę tyle czekać. Zima trwa dalej w nocy temperatura cały czas spada grubo poniżej 0°C. Ja nie mogę czekać chciałbym działać, ratować co się da, dokonywać napraw, gromadzić materiały tylko, że ja nie mam na to środków, nie ma też innej służby lub instytucji, do której mógłbym się zwrócić o pomoc – mówi Paweł Sikorski.

Ogórki w szklarni nie są uprawiane w tradycyjnej glebie. Nasiona umieszczane są w specjalne formy z wełny mineralnej, otwory nasienne są uzupełniane perlitem. Są do nich doprowadzane składniki odżywcze oraz woda. Przy stanowiskach z nasionami znajdują się układy które zapewniają ogrzewanie kiełkujących nasion oraz wodę i odżywki. Aby ogórki mogły wytworzyć fazę wzrostu trzech liści w szklarni temperatura powietrza musi wynosić co najmniej 20 °C. Obiekty ogrzewane są cały rok nawet latem, ponieważ konieczne jest podgrzewanie wody do temperatury 17°C tak aby nie narażać roślin na szok termiczny spowodowany podaniem zbyt zimnej wody podczas podlewania.

Instalacje nie wytrzymały skrajnych temperatur

Siarczysty mróz doprowadził do rozerwania układów w wielu miejscach na terenie szklarni. Sytuację dodatkowo utrudnia słoneczna pogoda mimo dużych mrozów (w ciągu dnia temperatura powietrza wynosi -8/-10°C). Słońce powoduje nagrzewanie się szklarni przez co temperatura rośnie i jest dodatnia co powoduje rozmarzanie pozostałych w instalacji płynów i ich ponowne zamarzanie nocą.

Lata walki z ubezpieczycielem. To nie pierwsza katastrofa

Szklarnia nie mogła być ubezpieczona. Towarzystwa oferują polisy ochrony najczęściej upraw przed ryzykiem wystąpienia między innymi huraganu, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych czy też gradu oraz deszczu nawalnego.

Rolnik w 2018 roku prowadził szklarniową produkcję pomidorów. Zainwestował ogromne środki na potrzeby przygotowania odpowiedniego wyposażenia pozwalającego na utrzymanie i rozwój plantacji. Niestety wystąpiły intensywne opady deszczu połączone z obfitym gradem.

Szklany dach został zupełnie zniszczony. W środku obiektu znalazło się 65 ton szkła, które trzeba było wywieźć i poddać utylizacji. Szklarnie były ubezpieczone w bardzo znanym zakładzie ubezpieczeniowym. Uznał on, że odszkodowanie się nie należy, ponieważ nie wystąpiły opady gradu i deszcz nawalny. Rolnik z decyzją się nie zgodził i sprawę zgodnie z przysługującym mu prawem skierował do Sądu. W pierwszej instancji rolnik udowodnił, że pogodowe żywioły wystąpiły jednak zakład także skorzystał ze swojego prawa i odwołał się do Sądu drugiej instancji. Sprawa dalej więc trwa a odszkodowania za zniszczoną szklarnię nie udało się jeszcze uzyskać.

- Skoro ubezpieczenie nic nie daje, tylko trzeba o odszkodowanie przez wiele lat walczyć w Sądach postanowiłem nie ubezpieczać odnowionych szklarni, bo to nic i tak nie daje. Nie wiem zresztą czy jest towarzystwo oferujące polisę, która chroniłaby przed skutkami braku dostarczania prądu przez firmę energetyczną. W wyniku gradu musiałem zmienić profil produkcji. Nawalny deszcz doprowadził do wycieku paliwa i zatrucia ziemi w szklarni. To dlatego musiałem przestawić się na produkcję ogórków – wyjaśnia Paweł Sikorski, przytaczając katastrofę, która miała miejsce lata temu.

Gospodarstwo mogłoby zostać uratowane jedynie w przypadku natychmiastowej reakcji firmy energetycznej, która dostarcza energię elektryczną. Wypłata odszkodowania lub pomoc w kosztownej naprawie mogłoby doprowadzić do wznowienia możliwości produkcyjnych gospodarstwa.

Tygodnik Poradnik Rolniczy poprosił biuro prasowe firmy energetycznej o komentarz do tej sprawy, udostępniając link do strony z artykułem oraz materiał video. Zapytano także, czy firma pokryje straty w gospodarstwie spowodowane brakiem zasilania elektrycznego.

Odpowiedź opublikujemy niezwłocznie po jej otrzymaniu.

– Standardowego czerwonego, ani malinowego pomidora nie można u nas znaleźć. Wszystko to albo śliwki, albo „wynalazki” – podkreśla plantator, prezentując kolejne tunele.

Ważna wielkość, kolor, kształt

Pomidory w tunelach T. Panfila zwracają uwagę od pierwszego spojrzenia ze względu na wyjątkową różnorodność. Podstawę nasadzeń stanowi Romanella F₁ – śliwkokształtna odmiana o czerwonych owocach (100–120 g), jest ona standardem rynkowym w tym segmencie. Z odmian śliwkokształtnych w tunelach plantatora znajduje się również nowa odmiana TobrangE F₁ o żółtopomarańczowych owocach, które zależnie od warunków uprawy i pory roku osiągają masę od 100 do 130 g. Rośliny są produktywne o półotwartym pokroju i wykazują średnią odporność na ToBRFV. Zdaniem plantatora jest to bardzo ciekawa propozycja, choć na jego potrzeby owoce mogłyby być nieco większe, co można uzyskać szczepiąc odmianę na podkładce. Dla większego zróżnicowania kolorystycznego posadzono również kilka odmian o niemal czarnej skórce i ciemnoczerwonym miąższu. Jedną z nich jest koktajlowy mieszaniec Tomblack F₁ z odpornością na ToBRFV. Jego owoce o masie 30–35 g są kuliste i bardzo atrakcyjne z uwagi na wyjątkowy kolor. Ogrodnik z Bogdanowa zaznaczał, że pewną trudnością w uprawie tej odmiany jest określenie momentu zbioru owoców, które od samego początku mają czarnofioletową barwę i wyglądają na dojrzałe. Wskazówką jest barwa owocu w bezpośrednim sąsiedztwie szypułki, która podczas dojrzewania zmienia się z zielonej na czerwoną. Również w kolorze czarnofioletowym są owoce nowej odmiany Sweetloom F₁. Są one spłaszczone, silnie żebrowane o masie 220–240 g. Obydwie odmiany ze względu na kolor skórki odznaczają się wysoką zawartością antocyjanów w owocach, co podnosi ich wartość prozdrowotną. W tunelach w Bogdanowie znaleźć można również liczne odmiany w próbach np. mini San Marzano, żółta miniśliwka.

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

– Na giełdzie z takim towarem nie byłoby czego szukać. Tym kanałem jest on praktycznie niesprzedawalny. W naszym gospodarstwie możemy sobie pozwolić na produkcję „specjałów” ze względu na stały zbyt. Odbiorcy przyjeżdżają po pomidory sami, albo zawożę gotowe zamówienia, część naszego towaru trafia następnie do Niemiec. Dzięki temu nie muszę konkurować z produkcją masową – tłumaczy plantator.

Opłacalność „delikatesów”

Uprawa odmian specjalnych jest bardziej pracochłonna niż standardowych pomidorów, od pielęgnacji począwszy, na zbiorze i przygotowaniu do sprzedaży skończywszy. Szczególnie, gdy jest ich tak dużo, jak w gospodarstwie T. Panfila. – Cena rekompensuje dodatkowy nakład pracy. To nie jest tak, że ktoś zapłaci tyle samo co za zwykłego pomidora. Mam swoich odbiorców od 20 lat i wiem, czego oczekują – mówi plantator.

Artykuł pochodzi z czasopisma STO 2/2025

FOTO:

Wiceminister gospodarki Taras Wysocki podkreślił, że wsparcie dla rolników, zwłaszcza na terenach przyfrontowych i niedawno wyzwolonych, pozostaje priorytetem rządu. „Naszym celem jest zapewnienie rolnikom stabilnych warunków do rozwoju gospodarstw i wzmocnienia bezpieczeństwa żywnościowego kraju” – powiedział.

Po kontrolach przeprowadzonych przez Komisję Europejską Ukraina opracowuje wspólne stanowisko w celu ochrony krajowych producentów i rozszerzenia dostępu ukraińskich produktów do rynków UE.

Obecne programy rządowe oferują różne formy wsparcia:

• Przystępne pożyczki o oprocentowaniu 5-7-9%, teraz dostępne dla obszarów dotkniętych konfliktami, z możliwością refinansowania i przedłużenia terminów spłaty do 2027 r. Ponad 6000 gospodarstw rolnych otrzymało ponad 40 miliardów UAH w 2025 r.
• Subsydia na nawadnianie, hydroponikę i małe gospodarstwa rolne, w tym odbudowę systemów nawadniających na liniach frontu i terenach wyzwolonych
• Płatności bezpośrednie w wysokości 1000 UAH za hektar gruntów ornych w dotkniętych regionach.

Program dotacji umożliwi rolnikom zakładanie nowoczesnych sadów i szklarni, wspierając dywersyfikację oraz rozwój lokalnej produkcji żywności.

źródło: agrotimes.ua

Producenci, kontynuując rodzinne tradycje, postanowili wyspecjalizować się w uprawie jednego gatunku – papryki czerwonej typu blok. Chociaż próbowali sił w uprawie fasoli czy kapusty pekińskiej, to właśnie papryka okazała się dla nich odpowiednim wyborem. Skupienie się na jednym kolorze i typie owocu, biorąc pod uwagę liczbę obiektów uprawowych, jest strategiczną decyzją. Taktyka pozwala przede wszystkim na ujednolicenie produkcji, zbioru i logistyki, co przekłada się na możliwość dostarczenia na rynek produktu o powtarzalnej, najwyższej jakości. Rocznie z 3 ha plantatorzy zbierają średnio 250 t papryki, z czego aż 95% kwalifikuje się jako produkt najwyższej klasy. Pozostała część papryki, czyli 5%, trafia na przemysł. Należy tutaj pamiętać, że papryka uprawiana pod osłonami sprzedawana jest przede wszystkim na świeżym rynku i nie należy jej mylić z towarem z upraw gruntowych, który pokrywa zapotrzebowanie zakładów przetwórczych.

Gospodarstwo w 80% bazuje na sprawdzonej od lat odmianie Muriel F1, oferowanej przez firmę Hazera, która doskonale radzi sobie na lokalnych, lekkich i piaszczystych glebach IV i V klasy bonitacyjnej. Pozostałe 20% areału zajmują odmiany z portfolio firmy Seminis: Ardanza F1, Argaman F1 oraz SVPB 1177 F1, które uprawia się w dwóch nowoczesnych tunelach typu Hygrove. Obiekty te dzięki większej kubaturze zapewniają roślinom stabilniejsze warunki termiczne i lepszą cyrkulację powietrza, w porównaniu z tradycyjnymi tunelami (na słupach betonowych lub rurkach metalowych starszej konstrukcji), które nadal przeważają w gospodarstwie. Jednak producenci nie wykluczają inwestycji w nowoczesne, zblokowane obiekty z podwójną, pompowaną folią, produkowane przez polską firmę Farmer. Technologia pozwoliłaby wydłużyć sezon zbiorów nawet do 6 miesięcy, co zwiększyłoby konkurencyjność gospodarstwa na rynku europejskim.

Wiodącą odmianą w gospodarstwie jest Muriel F1

FOTO:

Niemniej, wyzwaniem są ceny papryki, przez które takie inwestycje ciągle są odkładane w czasie. W tym sezonie sytuacja jest wyjątkowo niesprzyjająca dla lokalnych plantatorów, według ich opinii, oferowane stawki nie zapewniają opłacalności produkcji.

Biologia w natarciu. Czemu jest tak ważna?

Kluczowym elementem wyróżniającym gospodarstwo Eweliny i Daniela Szymczaków jest skupienie się na jakości i bezpieczeństwie produktu. Wieloletnia uprawa papryki na tym samym stanowisku niesie ze sobą ryzyko wyjałowienia gleby i nasilenia chorób odglebowych. Aby temu przeciwdziałać, plantatorzy co roku wykonują analizy gleby, pobierając nawet sześć próbek do badań, by na ich podstawie zaplanować nawożenie. Kontrolne badania przeprowadzane są zarówno w okresie wiosennym, jak i w trakcie sezonu, by na bieżąco monitorować zasobność gleby i uniknąć błędów w dostosowywaniu dawek poszczególnych składników pokarmowych. Zamiast tradycyjnego obornika, producenci od kilku lat stosują podłoże popieczarkowe w dawce 80–90 t/ ha, które jest bogate w mikroelementy i poprawia strukturę gleby. Gospodarz rozważa również wprowadzenie poplonów w postaci owsa ozimego w tunelach, który jest rośliną fitosanitarną, naturalnie wpływającą na kondycję stanowiska. Warto przy tym dodać, że uprawa w monokulturze trwa już w gospodarstwie od 7 lat.

Prawdziwą rewolucją, wprowadzoną w tym sezonie, okazała się jednak rezygnacja z konwencjonalnej ochrony roślin na rzecz metod biologicznych w walce ze szkodnikami. W obliczu rosnącej presji ze strony wciornastka, który z roku na rok staje się coraz większym problemem w całym regionie, plantatorzy zdecydowali się wprowadzić ochronę opartą na wykorzystaniu pożytecznych organizmów, będących naturalnym wrogiem szkodnika. Metoda jest droższa w porównaniu z konwencjonalnymi środkami ochrony roślin, jednak pozwala produkować paprykę bez pozostałości.

Strategia jest korzystna zarówno dla konsumentów, jak i samych plantatorów, którzy tym sposobem ograniczają potencjalne, negatywne skutki stosowania środków ochrony roślin. Niemniej, rozwiązanie niesie za sobą wysokie koszty. Minimalny koszt zwalczania wciornastków za pomocą pożytecznych organizmów to 210 zł na tunel. Zabezpieczenie upraw papryki przed szkodnikiem generuje więc w gospodarstwie koszt na poziomie 22 tys. zł. Warto dodać, że w przypadku wysokiej presji konieczne jest zintensyfikowanie działań. W ramach porównania, konwencjonalna ochrona roślin wiąże się z wydatkiem 5–6 tys. zł. Różnica jest więc znacząca i powinna znaleźć odzwierciedlenie w cenie.

Rytm sezonu

Prace w gospodarstwie Eweliny i Daniela Szymczaków zaczynają się już w lutym. Plantatorzy, biorąc pod uwagę wysokie ryzyko związane z własną produkcją rozsady papryki, korzystają z usług wyspecjalizowanych firm, które w marcu dostarczają gotowy, wysokiej jakości produkt. Pikówka trafia następnie do tac wielokomórkowych. Zwykle rośliny sadzone są na miejsce stałe na przełomie kwietnia i maja. Wówczas ryzyko przymrozków jest znacznie niższe, natomiast gleba osiąga pożądaną temperaturę, co jest kluczowe dla rozbudowy systemu korzeniowego i odpowiedniego wzrostu roślin. Pierwsze zbiory zielonej papryki rozpoczynają się w połowie czerwca, a od połowy lipca aż do końca października trwa intensywny zbiór papryki wybarwionej na czerwono. Warto jednak dodać, że wraz z nadejściem października, na świeżym rynku zaczęła pojawiać się coraz większa ilość papryki zielonej.

Towar przed sprzedażą jest skrupulatnie selekcjonowany

FOTO:

W tym roku warunki pogodowe wiosną nie były sprzyjające, co przyczyniło się do opóźnienia wegetacji roślin o dwa tygodnie. Zbiory odłożono w czasie, co budzi obawy producentów o sumaryczny plon uzyskany w ciągu całego sezonu. Prace porządkowe, obejmujące usuwanie resztek roślinnych i demontaż folii, trwają z kolei do początku grudnia, a zaraz po nich rozpoczyna się przygotowanie gleby do kolejnego sezonu.

Ogromne zaangażowanie, a także wyzwania. Jakie?

Mimo ogromnego zaangażowania i inwestycji w jakość wyprodukowanej papryki, największym wyzwaniem jest niestabilna i w wielu przypadkach zbyt niska cena produktu. W pierwszych dniach września br. stawki w rejonie wynosiły średnio 3,20 zł/kg, podczas gdy szacowany przez producentów koszt wyprodukowania kilograma papryki wynosił 3,50 zł. Plantatorzy zmuszeni byli zatem sprzedawać plon poniżej progu opłacalności. Główną przyczyną jest presja cenowa ze strony dużych sieci handlowych, które konkurują między sobą o zainteresowanie konsumentów, starając się zaoferować im maksymalnie tani produkt. Lokalni gospodarze znajdują się w trudnej pozycji, ponieważ nie mogą pozwolić sobie na utratę tak dużego rynku zbytu. Sytuację dodatkowo komplikuje konkurencja spoza Polski. Na rynku pojawiają się dostawy z wielu krajów Europy, również z Holandii, gdzie znaczna część producentów, zmagając się z wysoką presją chorób grzybowych, zmieniła specjalizację i skupiła się na produkcji papryki, powodując jej nadpodaż w całej Europie. Niekorzystna sytuacja utrzymywała się przez znaczącą część roku. Aktualnie stawki oscylują wprawdzie na poziomie 4,20 zł/kg, jednak warto dodać, że sezon kieruje się ku końcowi, a podaż jest coraz niższa.

Mimo trudności, Ewelina i Daniel Szymczakowie stawiają czoła wyzwaniom. Na ten moment około 20% zebranej papryki trafia na eksport jako produkt najwyższej jakości.

Rocznie producenci zbierają 250 ton papryki

FOTO:

Pozostała część dystrybuowana jest przez lokalne skupy do sieci handlowych, które prowadzą działalność na terenie Polski. Plantatorzy, aby budować własną markę i docierać bezpośrednio do konsumentów, rozpoczęli również sprzedaż detaliczną, dając klientom z całej Polski możliwość zakupu świeżej papryki prosto od rolnika. To dowód na to, że pasja, innowacyjność i determinacja są najlepszą odpowiedzią na wyzwania współczesnego rolnictwa. Warto dodać, że gospodarstwo Eweliny i Daniela Szymczaków zlokalizowane jest w miejscowości Kacperków (26-414) na Południowym Mazowszu. Z producentami można skontaktować się pod numerem 665-047-115.

W praktyce oznacza to m.in. przesychanie podłoża, nierównomierne nawodnienie roślin, a w skrajnych przypadkach całkowite zablokowanie kroplowników. Dodatkowo, standardowo stosowane środki – jak kwas azotowy – nie tylko nie rozwiązują problemu kamienia, ale mogą również prowadzić do uszkodzeń, zwłaszcza wrażliwych elementów, takich jak membrany w kroplownikach.

Specjalistyczne środki - jakie wybierają plantatorzy?

W ostatnich sezonach ogrodnicy coraz chętniej sięgają po specjalistyczne środki przeznaczone właśnie do czyszczenia systemów irygacyjnych. Jednym z nich jest preparat RADAL, opracowany przez poznańską firmę Vigrolux – producenta dobrze znanego w branży m.in. z preparatu Sunglass, stosowanego do mycia szyb szklarniowych.

FOTO:

Jak stosować RADAL?

RADAL jest środkiem przeznaczonym do oczyszczania instalacji z osadów chemicznych (wapń, magnez) oraz biologicznych (glony). Stosuje się go bezpośrednio po zakończonym cyklu produkcyjnym, gdy system jest jeszcze wilgotny. Preparat dostępny jest w postaci koncentratu, który po odpowiednim rozcieńczeniu wprowadza się do instalacji przez sterownik. Ważne, aby wcześniej wyjąć sondę pH.

Po 12 godzinach działania należy wypłukać system – najpierw otwierając końcówki instalacji („okulary”) w celu usunięcia osadu z wodą, następnie przepłukując linie kapilarne. Dla dokładniejszego efektu procedurę można powtórzyć.

Nie tylko po zakończeniu produkcji, ale również awaryjnie

Choć środki takie jak RADAL nie są jeszcze standardem w każdym gospodarstwie, to ich skuteczność oraz bezpieczeństwo dla elementów systemu sprawiają, że stają się coraz częściej wybieraną alternatywą dla tradycyjnych metod czyszczenia. W warunkach intensywnej produkcji pod osłonami, zapobieganie zatykaniu instalacji może mieć kluczowe znaczenie dla utrzymania ciągłości i jakości nawadniania, a tym samym – dla wyników całej uprawy.

Co istotne, RADAL może być stosowany nie tylko po zakończeniu produkcji, ale również awaryjnie – w trakcie sezonu, gdy dojdzie do nagłego zatkania instalacji. W takim przypadku zaleca się wypięcie i usunięcie kroplowników przed podaniem preparatu do systemu, co zapobiega ich ewentualnemu uszkodzeniu i umożliwia bezpieczne oczyszczenie linii nawadniającej.

– Szczepionka oparta na tylko jednej rasie wirusa powoduje mniejszy stres dla roślin. Oznacza to, że pomidory zużywają mniej energii na walkę z infekcją, a ich system odpornościowy pozostaje aktywny i gotowy do działania – podkreśla Annelies Bayens, Business Development Manager firmy DCM, producenta szczepionki PMV®-01.

W praktyce PMV-01 zapewnia pełną ochronę przed rasą chilijską i około dziewięćdziesięcioprocentową skuteczność wobec rasy europejskiej i peruwiańskiej. Co więcej, w warunkach wysokiej higieny uprawy nawet przy mieszanych infekcjach straty plonu nie przekraczają 10%, a to różnica, która dla plantatora oznacza wymierne zyski.

FOTO:

Produkt PMV-01

FOTO:

PMV-01 – gwarancja jakości i bezpieczeństwa

PMV-01 jest produkowany przez firmę DCM, a w Polsce dystrybuowany przez Biobest Polska. Każda partia powstaje na indywidualne zamówienie i przechodzi rygorystyczne kontrole jakości. Dzięki temu plantator otrzymuje świeży, jednorodny produkt, którego działanie jest przewidywalne i bezpieczne.

– Świeżość i jednorodność partii to gwarancja stabilnego efektu. Dzięki temu możemy przewidzieć, jak szczepionka zachowa się w uprawie i uniknąć ryzyka mutacji wirusa – dodaje A. Bayens.

Preparat należy przechowywać w temperaturze 4°C, nigdy nie zamrażać. Aplikację należy poprzedzić badaniem liści na obecność wirusa – wykonanym nie wcześniej niż tydzień przed szczepieniem.

Jak wygląda aplikacja?

Zabieg najlepiej wykonać możliwie szybko po posadzeniu roślin w miejscu docelowym, najpóźniej kilka dni przed kwitnieniem. Preparat stosuje się w dawce czterech litrów na hektar, rozpuszczając go w 150–300 litrach wody o temperaturze poniżej 15°C. Cieczy roboczej nie powinno się mieszać z innymi środkami ochrony roślin (opryskiwacz powinien być też dobrze wypłukany z ewentualnych pozostałości po innych zabiegach). Technika aplikacji PMV-01 opiera się na oprysku wysokociśnieniowym(5–7 barów), który umożliwia szybkie i równomierne pokrycie roślin. Dzięki temu łagodny szczep wirusa może skutecznie skolonizować uprawę, a ryzyko uszkodzeń czy przenoszenia patogenów zostaje zminimalizowane. Zabieg jest prosty do wykonania, nie wymaga dużych nakładów pracy i zapewnia wysoki poziom bezpieczeństwa zarówno dla roślin, jak i dla plantatora.

FOTO:

Produkt PMV-01

FOTO:

Bardzo ważne dla skuteczności zabiegu jest przestrzeganie zalecanej dawki preparatu. Obniżenie dawki poniżej 4 l/ha sprawia, że łagodny szczep namnaża się w roślinach zbyt wolno, przez co efekt ochronny jest opóźniony i osłabiony. W takich warunkach wirus łatwo mutuje.

– Jeśli zastosujemy zbyt małą ilość preparatu, infekcja agresywnymi izolatami może pojawić się zanim rośliny osiągną odporność. To właśnie wtedy ryzyko strat i nieprzewidywalnych mutacji roślin jest największe – ostrzega specjalistka DCM.

Dlaczego plantatorzy wybierają PMV-01?

• Gwarantuje skuteczność potwierdzoną badaniami i praktyką – ochrona na cały sezon.
• Indywidualna produkcja i certyfikaty jakości – pewność, że każda partia jest świeża i bezpieczna.
• Bezpieczeństwo aplikacji – oprysk ciśnieniowy lub robot zamiast ręcznego pocierania liści, które sprzyja przenoszeniu patogenów.
• Oszczędność pracy – jedna osoba jest w stanie przeprowadzić zabieg w całej szklarni.

Kontrola skuteczności

Efektywność szczepienia można zweryfikować po 4–6 tygodniach, badając stężenie cząsteczek wirusa w liściach. Wysoki wynik oznacza, że preparat działa prawidłowo i chroni rośliny przez cały sezon. Biobest Polska wspiera plantatorów, oferując w ramach zakupu produktu badanie dwóch próbek przed szczepieniem i jednej poszczepiennej na każdy hektar uprawy.

FOTO:

Produkt PMV-01

FOTO:

Podsumowanie

PepMV wciąż stanowi realne zagrożenie, ale dziś producenci nie są wobec niego bezradni. Dzięki PMV-01 można skutecznie ograniczyć skutki infekcji, uniknąć strat i zagwarantować sobie spokojny sezon uprawy. To sprawdzona metoda, która działa niezależnie od warunków i daje plantatorowi to, co najważniejsze: pewność, że jego pomidory będą zdrowe, a plon stabilny i wysokiej jakości.

– PMV-01 to nie tylko preparat, ale kompletna strategia ochrony pomidorów. Plantator otrzymuje produkt dopasowany do swojej uprawy, a wraz z nim wsparcie specjalistów Biobest i DCM na każdym etapie – podsumowuje A. Bayens.

Preparat oferowany przez Biobest Polska jest środkiem ochrony roślin, posiadającym etykietę w języku polskim oraz przeznaczonym do stosowania przez użytkowników profesjonalnych.

Pomidory „znikały” z tuneli foliowych

Właściciel, zaniepokojony ciągłymi stratami, zdecydował się na zainstalowanie monitoringu w obrębie tuneli. Uzyskane nagrania bardzo szybko ujawniły, kto stoi za "znikającymi" pomidorami.

Na zabezpieczonym materiale filmowym widać było dwóch mężczyzn, którzy bez trudu zostali rozpoznani zarówno przez zgłaszającego, jak i dzielnicowych z Obrzycka. Funkcjonariusze znali te osoby z wcześniejszych interwencji. Ustalono, że od końca lipca do początku sierpnia sprawcy kilkukrotnie wchodzili na teren gospodarstwa, wynosząc z niego torby pełne dojrzałych pomidorów.

Wartość skradzionych plonów została oszacowana na ponad 1000 złotych. Co więcej, złodzieje uszkodzili również kilkanaście roślin, co wiązało się z dodatkowymi stratami plantatora.

Koniec serii kradzieży. Surowe konsekwencje

Podejrzani – 30-latek oraz 63-latek – zostali zatrzymani 8 sierpnia. Usłyszeli zarzut kradzieży, działając w warunkach recydywy. Następnie przyznali się do winy. Uszkodzenie roślin, ze względu na wartość strat, zostało zakwalifikowane jako wykroczenie polegające na zniszczeniu mienia.

Za kradzież, zgodnie z przepisami, grozi kara do 5 lat pozbawienia wolności. Wpływ na wymiar kary może mieć w tym przypadku działanie w warunkach recydywy. Dodatkowo, sprawcy odpowiedzą również za wykroczenie związane ze zniszczeniem roślin. Ostateczna decyzja o wymiarze kary zapadnie przed sądem, który rozpatrzy wszystkie okoliczności niecodziennej, lecz poważnej sprawy.

Artykuł na podstawie informacji prasowej KPP Szamotuły.

Wieloletnie doświadczenie właścicieli firmy oraz zaangażowanie zespołu zarządzającego poszczególnymi etapami produkcji zaowocowały opracowaniem precyzyjnych procedur wytwarzania siewek i rozsad różnych gatunków warzyw. Dzięki temu każda partia towaru charakteryzuje się wyrównaną jakością i jednolitymi parametrami końcowymi.

Produkcja rozsady pomidorów szklarniowych

FOTO:

Doradztwo propagacyjne w zakresie rozsad szklarniowych prowadzi Hans van Herk (Propagation Solutions), a nawożeniowe dr Krzysztof Fatel (Grodan). Od ubiegłego sezonu firma Rozsadnik rozszerzyła współpracę z Hansem van Herkiem o rozsady gruntowe, co zaowocowało udoskonaleniem stosowanej technologii i jeszcze lepszą jakością roślin dostarczanych klientom.

Rozwój infrastruktury dla doskonalenia produktu Gospodarstwo stale się rozwija, aby

sprostać wymaganiom odbiorców i podnosić standardy jakościowe. W ostatnim czasie zainwestowano w nową automatyczną linię do wysiewu nasion warzyw gruntowych, negocjowany jest również zakup najnowocześniejszej linii do wysiewu gatunków szklarniowych.

Belka nawadniająca firmy ZraszajSystem

FOTO:

Ma ona zastąpić dotychczas wykorzystywane urządzenia, których wydajność jest już niewystarczająca. Proces selekcji siewek roślin do upraw szklarniowych przeprowadzany jest automatycznie urządzeniem ISO Group. Istotnym elementem systemu wysiewu warzyw gruntowych jest maszyna do mycia i termicznej dezynfekcji tac rozsadowych, które są zwracane przez klientów. Pozwala ona na bezpieczne, ponowne użycie wielodoniczek bez traktowania ich środkami chemicznymi. Dzięki temu młode rośliny nie są narażone na działanie szkodliwych substancji. Rozsady warzyw gruntowych produkowane są obecnie w czarnych standardowych wielodoniczkach. Od przyszłego roku będą one zamienione na białe tace nowego typu. W ubiegłym sezonie szklarnie doposażono również w cztery belki nawadniające firmy ZraszajSystem, które zastąpiły starsze urządzenia. Zostały one wykonane na zamówienie, aby dostosować je do potrzeb gospodarstwa. W planach jest zakup kolejnych belek. W oddziale w Rychnowie zainstalowano z kolei nowy komputer klimatyczny wraz z systemem czujników.

Przycinanie selera

FOTO:

Kiedy na przełomie kwietnia i maja odwiedziłam gospodarstwo w Bogucicach w szklarniach dominowały rozsady na rynek amatorski, trwały również dostawy warzyw kapustnych i pora dla klientów profesjonalnych, będących głównymi odbiorcami firmy Rozsadnik i grupą docelową, na której najsilniej koncentrują się państwo Wąsiewiczowie. W szklarniach pozostawały nadal rozsady selera, trwała również produkcja rozsad papryki i pomidorów gruntowych oraz siewy ogórków do uprawy pod osłonami na późne nasadzenia.

Rozsady dla amatorów

FOTO:

FOTO:

FOTO:

Firma Rozsadnik już od kilku lat produkuje rozsady warzyw w segmencie hobby, które oferowane są w poręcznych dziesięciopakach i sprzedawane bezpośrednio do sieci Dino, natomiast za pośrednictwem dwóch firm dostarczane są również do sklepów: Biedronka, Obi, Leroy Merlin, Auchan, Carrefour i POLOmarket. W asortymencie znajdują się: pomidor, papryka, ogórek gruntowy, por, seler korzeniowy, różne typy sałat i kalarepa. W tym segmencie liczą się przede wszystkim dobre wschody roślin, ponieważ produkcja prowadzona jest z siewu nasion bezpośrednio do wielodoniczek, a do handlu dopuszczone są wyłącznie opakowania, w których znajduje się dziesięć wyrównanych roślin. Dlatego w Rozsadniku bazuje się na nasionach firm holenderskich, które zdaniem producentów rozsad, sprawdzają się najlepiej. Dzięki temu działkowcy mają dostęp do profesjonalnych odmian warzyw.

Rozsada pora na rynek amatorski

FOTO:

Całą treść artykułu znajdziesz w Warzywa 5/2025

FOTO:

Jeszcze w grudniu europejskie rynki były dobrze zaopatrzone w warzywa, jednak wraz z tradycyjnym wzrostem popytu po świętach Bożego Narodzenia produkcja nie nadąża za zapotrzebowaniem. W hiszpańskiej Almeríi chłody hamują wzrost pomidorów, a w przypadku papryki niepokój budzi plaga wciornastka zachodniego (Thrips parvispinus), która wciąż pozostaje trudnym do zwalczenia problemem. Z kolei w Maroku większość zbiorów pomidorów zaplanowano na okres przedświąteczny, co obecnie ogranicza dostępność towaru. 

Gwałtowny wzrost cen 

Jak zauważył Stéphane van Marrewijk, dyrektor sprzedaży hiszpańskiej firmy Vicasol, styczniowy spadek produkcji znacząco wpłynął na globalną podaż, zwłaszcza w przypadku popularnych odmian – pomidorów okrągłych, cherry i śliwkowych. Jeśli chodzi o paprykę, sytuacja jest podobnie niepokojąca. Niedobory zbiegają się z okresem wzrostu popytu, co prowadzi do gwałtownego wzrostu cen na rynkach europejskich. 

Trudności utrzymają się do marca 

Eksperci ostrzegają, że obecne trudności mogą utrzymać się w kolejnych tygodniach, zwłaszcza że zimowa pogoda w kluczowych regionach uprawnych wciąż spowalnia zbiory. Problemy dotykają również rynku papryki – przewiduje się, że skutki szkodników będą odczuwalne co najmniej do marca, co dodatkowo utrudnia zaopatrzenie. 

Europa zależna od globalnych dostawców 

Obecna sytuacja podkreśla kruchość rolniczych łańcuchów dostaw wobec zagrożeń klimatycznych i biologicznych. Spadek produkcji w Maroku, połączony z hiszpańskimi trudnościami, pokazuje, jak bardzo europejskie rynki zależą od globalnych dostawców. Konsumenci odczuwają już skutki niedoborów na półkach sklepowych, a producenci szukają sposobów na złagodzenie przyszłych zakłóceń. 

Źródło: agrarszektor 

Przed zimą należało również wykonać głęboką orkę lub kultywatorowanie gleby na głębokość 30 cm. Niezmiernie ważne w uprawie papryki jest głęboszowanie wykonywane co kilka lat w celu rozbicia podeszwy płużnej, co wpływa na poprawę stosunków powietrzno-wodnych w środowisku wzrostu korzeni. Na stanowiskach regularnie głęboszowanych korzenie lepiej przerastają glebę i rośliny są przez to mniej wrażliwe na długotrwałe upały. Jeżeli pod uprawioną glebą pozostawia się jej zbitą warstwę to w trakcie upałów często okazuje się, że podłoże z wierzchu jest suche, a na głębokości kilkunastu cm wody jest tak dużo, że okresowo panują tam warunki beztlenowe.

Nawożenie gleby

Analizę gleby można wykonać również wiosną, gdy temperatura nie spada już poniżej 0°C. Unikanie stosowania orientacyjnego nawożenia jest szczególnie istotne w tunelach, w których folii nie zdejmuje się na zimę. W takich warunkach gleba nie jest przepłukiwana i przy stosowaniu standardowych dawek nawozów posypowych może dojść do jej nadmiernego zasolenia.

Gdy analiza gleby wykonywana jest wiosną do jej ewentualnego odkwaszania w przypadku zbyt wysokiego pH można użyć kredy (nie później niż 2 tygodnie przed sadzeniem roślin). Gdy natomiast odczyn jest właściwy lub zbyt wysoki, a zawartość wapnia w glebie mimo to jest niższa niż 1800 mg/dm3 można przed sadzeniem zastosować saletrę wapniową. Do uzupełniania niedoborów pozostałych składników mineralnych wykorzystuje się nawozy posypowe, które rozsiewa się co najmniej 10 dni przed sadzeniem. Poziomy, do których zalecane jest uzupełnianie składników pokarmowych w podłożu są różne w zależności od autora. Według zaleceń specjalistów Instytutu Ogrodnictwa-PIB w Skierniewicach w okresie intensywnego wzrostu wegetatywnego i podczas pełni kwitnienia, papryka wymaga zawartości składników pokarmowych na dm3 gleby na poziomie: 200-250 mg N, 300- 350 mg P, 400 mg Ki 120 mg Mg. Zalecają oni doprowadzenie zasobności gleby do takiego poziomu przed sadzeniem i rozpoczęcie fertygacji w 6.-8. tygodnia uprawy lub pominięcie nawożenia startowego i rozpoczęcie fertygacji już w fazie intensywnego wzrostu wegetatywnego. 

W przypadku tuneli, z których zdejmuje się folię na zimę należy nakładać pokrycie na konstrukcję co najmniej 2 tygodnie przed planowanym sadzeniem roślin, aby gleba zdążyła się dostatecznie ogrzać. Najlepiej jest to zrobić jak najwcześniej tj. w chwili gdy minie ryzyko wystąpienia opadów śniegu, które mogłyby doprowadzić do uszkodzenia konstrukcji tunelu. Bardzo istotne przed sadzeniem jest zapewnienie odpowiedniego poziomu wilgotności gleby sięgającego 80% p.p.w. Okazuje się, że przy bezśnieżnych zimach i wiosnach z deficytem opadów, nawet w tunelach ze zdejmowaną na zimę folią trudno o taką zasobność gleby w wodę, stąd konieczne okazuje się nawadnianie jeszcze przed sadzeniem roślin.

Sadzenie

Standardowo termin nasadzeń w nieogrzewanych tunelach foliowych przypada na drugą połowę kwietnia lub początek maja, w uprawach nieosłanianych jest to zwykle pierwsza połowa maja. Chłodna wiosna jest w ostatnich latach regułą, dlatego nie należy się nadmiernie spieszyć z rozpoczęciem produkcji rozsady. Przetrzymywanie wyrośniętych roślin w mnożarce zawsze jest ze szkodą dla ich kondycji i rentowności uprawy zważywszy na konieczność dłuższego ogrzewania. Jeszcze gorszym rozwiązaniem jest sadzenie rozsady w niedostatecznie ogrzaną glebę. Po okresie takiego stresu termicznego rośliny cierpią m.in. na niedobory fosforu, ich wzrost zostaje opóźniony, a po jego podjęciu dochodzi do zrzucania kwiatów i zawiązków, gdyż rozregulowane rośliny stają się bardziej wegetatywne. Gleba w momencie sadzenia powinna mieć co najmniej 10°C (najlepiej 15°C) wówczas roślinom wystarczą 2 do 5 dni, aby wznowić wzrost systemu korzeniowego i części nadziemnej.

Do sadzenia papryki wykorzystuje się często dołkownice zaczepione do ciągnika. Gdy rośliny sadzi sie w tunelach foliowych stosuje się różne systemy uprawy a także odległości między rzędami roślin oraz roślinami w rzędach w zależności od wymiarów konstrukcji. Najczęściej spotyka się systemy rzędowe lub pasowo-rzędowe. Aby ograniczyć zachwaszczenie gleby oraz parowanie wody z powierzchni w uprawie papryki stosuje się coraz powszechniej folie ściółkujące lub tkaniny polipropylenowe. Papryka bardzo korzystnie reaguje na nawadnianie kroplowe, szczególnie jeżeli jest ono połączone z nawożeniem (fertygacja). Dzięki zastosowaniu takiej metody nawożenia pogłównego bardzo łatwo dostosowywać zasobność gleby do fazy rozwojowej i potrzeb roślin. Zwykle między rzędami roślin układa się po jednej linii kroplującej (bliżej jednego z rzędów), co powoduje, że wzrost systemu korzeniowego jest silniejszy z jednej strony rośliny. Dla równomiernego wzrostu korzeni korzystniejsze jest gdy na każdy rząd przypadają dwie linie kroplujące.

Szczegółowych informacji o uprawie papryki, a także innych warzyw, szukać można w czasopiśmie WARZYWA. Prenumerata dostępna jest w naszym sklepie internetowym - KLIKNIJ.

Kluczowa jest odmiana. Jaką wybrać na trudny sezon?

Uprawa papryki wiąże się w ostatnich latach z wieloma wyzwaniami, które w coraz większym stopniu wpływają na opłacalność produkcji. Tyczy się to zarówno gospodarstw, które prowadzą uprawy pod osłonami, jak i producentów skupiających się na produkcji polowej. Kluczowa jest dbałość o szczegóły, w tym dobór odmian, które sprawdzają się w trudnych warunkach. Te w coraz większym stopniu doskwierają producentom.

Kwestie te zostaną omówione przez ekspertów marki Seminis - wystąpią Karolina Misztal oraz Magdalena Wyganowska. W spotkaniu wezmą także udział producenci z zagłębia produkcyjnego, którzy podzielą się swoją opinią na temat każdej z odmian. Na miejscu będą Przemysław Greliak, Karol Urbańczyk oraz Daniel Szymczak, którzy skupią się na uprawie papryki pod osłonami. Zdradzą z jakimi wyzwaniami mierzyli się w minionym sezonie i jak zamierzają podejść do produkcji w 2025 roku. W przypadku papryki polowej kwestie te omówi z kolei Tomasz Dryka, przedstawiciel Greenyard - lidera na rynku świeżych, mrożonych i przetworzonych produktów.

Nawożenie. Jak zwiększyć plon bez strat w jakości?

To jednak nie wszystko, co dla Was przygotowaliśmy. Papryka to wymagająca uprawa, a producenci dążą do zmaksymalizowania plonu, przez co bardzo istotne jest nawożenie. Odpowiedni dobór dobrze przyswajalnych składników pokarmowych pozwoli uniknąć strat, a także zwiększy odporność roślin na warunki stresowe.

Zdrowe i silne rośliny pozwalają ponadto na redukcję kosztów związanych z ochroną. Odporność na choroby i szkodniki jest bowiem zauważalnie wyższa. Jak więc zmaksymalizować plon bez strat w jakości? Na to pytanie odpowie ekspert z firmy NaturalCrop, a konkretnie Sławomir Mechacki.

Jak preparaty biologiczne wpływają na uprawę papryki?

We wszystkim nie zabraknie bardzo istotnych rad i wskazówek w kontekście rozwiązań biologicznych, czym zajmie się Life Bio Farma. Znaczenie preparatów organicznych, biologicznych i mineralnych w uprawie papryki jest bowiem bardzo duże, zwłaszcza w niekorzystnych warunkach pogodowych.

Poprawa właściwości gleby, wykorzystanie jej potencjału, a także działania mające na celu pobudzenie naturalnych mechanizmów ochronnych roślin to podstawa we wszystkich gospodarstwach, które zamierzają stale się rozwijać i produkować wysokiej jakości towar. Kwestie z tym związane omówi Agnieszka Wojdyła.

Jak wziąć udział w webinarium?

Webinarium „Z pasji do papryki, z myślą o jakości” odbędzie się już niebawem w środę (27.11.2024) o godzinie 19:00. Udział w webinarium jest bezpłatny, a dla najbardziej uważnych uczestników przewidzieliśmy upominek w postaci nasion papryki, a także innych ciekawych gadżetów! Wszystkich zainteresowanych zapraszamy do śledzenia transmisji na żywo na Facebooku „Warzywa.pl”. DOŁĄCZ DO WYDARZENIA - KLIKNIJ TUTAJ.

Dlaczego szparagi?

Szparagi charakteryzujące się wysoką wartością odżywczą i tolerancją na sól (ważną w przypadku terenów, na których lokalna produkcja ograniczana jest niedoborem słodkiej wody) były priorytetem dla Estidamah. Wstępne badania Centrum zakładają roczny plon osiągający poziom około 700 gramów na metr kwadratowy.

Niezależność i bezpieczeństwo żywnościowe

Roczny import szparagów w Arabii Saudyjskiej sięga aktualnie około 340 tys. ton, podaje AgroTimes. Tak wysoki import może być zmniejszony, dzięki lokalnej produkcji pod osłonami. Założenia dotyczące mniejszej zależności od sprowadzanych produktów są zgodne z Narodową Strategią Rolną, której celem jest zwiększenie zrównoważonego rozwoju sektora rolnego i zapewnienie bezpieczeństwa żywnościowego Arabii Saudyjskiej.

Większa liczba roślin na mniejszej powierzchni

Krajowe Centrum Badań i Rozwoju Rolnictwa Zrównoważonego Arabii Saudyjskiej zbadało również możliwość zintegrowania uprawy szparagów z drzewami owocowymi, maksymalizując w ten sposób efektywność wykorzystania gruntów, tak ważną w przypadku zwiększonych potrzeb rynku.

Celem nadrzędnym Konferencji Pomidorowej, co podkreślane jest na każdym kroku, jest promowanie wiedzy, trendów i rozwiązań zamiast konkretnych produktów, marek oraz firm. Jak podkreśla organizator Konferencji, firma Koppert Polska, tematy zostały dobrane ściśle pod uczestników – polskich producentów pomidorów. „Znamy bardzo dobrze problemy i wyzwania z jakimi mierzą się producenci pomidorów uprawianych pod osłonami. W wielu przypadkach problemy te zostały już częściowo rozwiązane w innych krajach. Postanowiliśmy stworzyć przestrzeń do wymiany doświadczeń i sprawdzonych rozwiązań, które, mamy nadzieję, będą impulsem i inspiracją do wprowadzenia ich lub dostosowania przez lokalny rynek” – podsumowuje Ireneusz Osękowski, General Manager Koppert Polska.

Konferencja została podzielona na trzy panele, skupiające wokół siebie wykłady o podobnej tematyce.

Panel partnerstwo

W panelu „Partnerstwo” o rozwoju i zaletach zrzeszania się w grupy producenckie będzie opowiadał Rutger Lommerse z Greenports Netherlands, organizacji zrzeszającej regionalne podmioty, organizacje branżowe i innych przedstawicieli społeczności biznesowej jak również władze krajowe, regionalne oraz środowisko akademickie i naukowe. Greenport Netherlands jest współtwórcą Programu Krajowej Polityki Ogrodniczej na lata 2019 – 2030, którego priorytetami są m.in. zrównoważony rozwój obszarów, logistyka świeżych produktów, zdrowe rośliny - zdrowi ludzie, innowacje, rynek pracy i edukacja - tematów ważnych również dla polskiego rynku producentów.

Robert Kielstra, CEO firmy Agriport A7, 450-hektarowego obszaru szklarniowego (z czego aż 342 ha są wykorzystywane do produkcji pomidorów) w północnej Holandii przybliży wyzwania przed jakimi stanęło konsorcjum w związku z konieczną transformacją energetyczną i jakie rozwiązania pozwoliły im sprostać przy jednoczesnym zachowaniu rentowności produkcji.

Razem z Benoit Vuillaume znającym specyfikę rynków bliskiego wschodu, przyjrzymy się modelom działania producentów z Maroko, Egiptu, Turcji i Tunezji, i zastanowimy się które z nich mogą zostać z sukcesem zaimplementowane w naszym kraju. Zwieńczeniem panelu będzie spotkanie z reprezentantami współpracującymi z sieciami handlowymi w modelu B2B.

Panel dla zdrowych upraw

Kolejny panel poświęcony jest szeroko pojętym zdrowiu upraw pomidorów. Do udziału w Konferencji zaproszono ciesząca się poważaniem w środowisku producentów warzyw i owoców organizację Plant Empowerment. Jej reprezentanci, Paul van Gils oraz Martin van Tol skupią się na strategiach zapobiegania szarej pleśni Botrytis cinerea. Z kolei temat dotyczący siejącego spustoszenie w pomidorach wirusa ToBRV wspólnie przedstawią firmy partnerskie Konferencji: Rijk Zwaan, Axia Seeds, Syngenta oraz Bayer DeRuiter. Doświadczeniem w zakresie niuansów w ustawianiu klimatu szklarni również w kontekście różnic między polskimi i niderlandzkimi producentami podzieli się Ronald Thijssen z Kassenbouw, firmy, która może poszczycić się 75-letnią działalnością w zakresie produkcji szklarni i wszystkich tematów z tym związanych.

To, co powinno również zainteresować polskich producentów i właścicieli szklarni to ponowne wykorzystanie i dezynfekcja wody w uprawach szklarniowych. Praktyczną wiedzę oraz przykłady z rynku holenderskiego i belgijskiego przekaże kolejny z partnerów Konferencji – firma Agrozone, który doskonale zdaje sobie sprawę z katastrofalnych skutków dla uprawy, jakie może mieć woda o niewłaściwych parametrach.

W panelu znajdzie się także miejsce dla coraz szerzej stosowanej ochrony biologicznej, która, jak będą przekonywać prelegenci z Koppert Polska, może stanowić alternatywę dla wycofywanych chemicznych środków ochrony roślin.

Ostatnie słowo będzie należało do reprezentantki Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Katarzyny Gnieszawy-Słodkowskiej, która przybliży zasady przyznawania rolnikom płatności związanej z produkcją do powierzchni upraw pomidorów.

Panel dla przyszłości

Realizowany w ostatniej części spotkania panel dla przyszłości skupi się na rozwiązaniach, które dzięki innowacyjnej formie oraz nieszablonowemu podejściu mogą znaleźć zastosowanie w szklarniowej produkcji pomidorów. Temat perspektyw energetycznych i alternatywnych źródeł energii podejmie Jesse Schevel, ekspert z Glastuinbouw Nederland. Działając pod hasłem „Dzisiejszy rozwój z myślą o jutrze” firma aktywnie wspiera przedsiębiorców, współdziała przy tworzeniu optymalnych warunków dla działalności szklarniowej a także prowadzi różnego rodzaju projekty mające na celu, między innymi, wymianę wiedzy.

Temat opłacalności doświetlanej produkcji, jak również istotne aspekty techniczne przybliży Michał Szymczak, który jako ekspert z ramienia Signify działa w sektorze upraw szklarniowych.

Zupełnie nowe spojrzenie na uprawę mają rzucić prelegenci z polskiego start-upu Listny Cud oraz Certhon. Pierwsi z wymienionych skupią się na uprawach wertykalnych, kolejni będą przekonywać, że uprawiać można wszystko i wszędzie. Stawkę zamyka wykład Lex Ophorst z Rainbow International zrzeszająca producentów pod wspólną marką Harvest House. Co ciekawe mamy tu do czynienia z modelem sprzedaży bezpośredniej od spółdzielni producentów do sprzedaży detalicznej, jak również dotarcie do klienta końcowego razem z producentem. Takie opłacalne dla wszystkich działanie zdaje się być dobrą opcją również dla polskich producentów.

Kogo spotkasz na Konferencji Pomidorowej?

Patrząc na rozbudowaną i różnorodną agendę, a także zaproszonych prelegentów nie można oprzeć się wrażeniu, że ta Konferencja może rzeczywiście zapewnić sporo wiedzy i zastanowienia się nad wprowadzeniem rozwiązań z powodzeniem stosowanych w innych krajach. Organizacja tak dużego wydarzenia jak konferencja, zazwyczaj skupia wokół siebie firmy ściśle związane z daną branżą. Nie inaczej było w tym przypadku.

Parneterem Honorowym Konferencji Pomidorowej została Ambasada Królestwa Niderlandów. W wydarzeniu wezmą udział także specjaliści z firm Koppert Polska, Rijk Zwaan, Viscon Group, Agrorisk Polska, UPL, Syngenta, Bayer De Ruiter, Cutilene, Grodan, Grupa Mularski, Enza Zaden, Rozsadnik, Konexim, Szałas Agro, Fargo, Roam Technology, Yara, Certhon, Signify, Symbioz, Axia Seeds oraz Agrozone.

Gdzie szukać informacji? Jak kupić bilet?

Szczegółowe informacje oraz bilety na wydarzenie - KLIKNIJ.

Przebieg pogody wpłynął na zwiększoną podaż na rynku

Zaawansowana technologia uprawy holenderskiej papryki sprawia, że jest ona ogromnym konkurentem na europejskim rynku. Szczególnie w obliczu sezonu, podczas którego przebieg pogody sprawił, że szczyt zbiorów warzywa pochodzącego z Holandii i Polski zbiegł się w czasie.

- Sprzedaż przebiegała nieco mniej płynnie niż w latach poprzednich (...). Jednak teraz, gdy prawie wszędzie skończyły się wakacje, spodziewam się, że popyt ponownie wzrośnie. Widzimy dobry popyt ze strony Niemiec, Rumunii, Czech, Włoch, a także ze Skandynawii. W zeszłym roku mieliśmy nieco większe zainteresowanie z Hiszpanii i Portugalii, ale w tej chwili popyt ten jest opóźniony - tak sytuację polskiego eksportu opisuje Marek Knop (StC International) dla portalu Freshplaza.

Rosnąca jakość kluczem do popularności warzywa

W odróżnieniu od zaawansowanych technologicznie upraw holenderskich, polska papryka w dalszym ciągu prowadzona jest głównie w tunelach foliowych. Jest ona jednak zwykle tańsza niż papryka holenderska. Według M. Knopa właśnie dlatego może stanowić ciekawą alternatywę.

Szczególnie w obliczu rosnącej świadomości na temat biologicznej ochrony, substancji naturalnie wzmacniających i odżywiających uprawiane rośliny, polska papryka może w przyszłości zyskiwać na popularności.

Źródło: Freshplaza.de

- Z danych Komisji Europejskiej wynika, że przeciętna cena pomidorów (wszystkie rodzaje) w UE w maju 2024 roku była niższa o 29% r/r. Według IERiGŻ ceny pomidorów szklarniowych w Polsce średnio w maju i czerwcu zmniejszyły się w ujęciu rocznym odpowiednio o 24% i 25% - przekazuje Departament Analiz Ekonomicznych PKO BP.

Analitycy wprost zaznaczają, że przyczyną owego zjawiska jest m.in. większa podaż pomidorów z importu, związana z odbudową produkcji w Hiszpanii i Maroko, po ubiegłorocznych stratach wywołanych czynnikami pogodowymi. Według KE ceny pomidorów hiszpańskich w maju 2024 roku były o blisko połowę niższe niż rok wcześniej.

Z jakich krajów importujemy najwięcej?

- Polski import pomidorów w okresie od stycznia do kwietnia 2024 roku był wyższy o 25% r/r, z czego przywóz z Hiszpanii zwiększył się o 41% r/r - informują analitycy w najnowszym raporcie.

Największy wzrost odnotowano jednak w przypadku importu z Holandii (blisko 3-krotny). W latach 2022-2023 holenderska produkcja pomidorów skurczyła się, co związane było ze wzrostem kosztów energii używanej do ogrzewania szklarni.

Warto odnotować, że w pierwszych miesiącach 2024 roku zmniejszył się wyraźnie polski przywóz pomidorów z Turcji, która w ubiegłym roku uzupełniała braki w imporcie z UE.

Jakie są perspektywy na 2024 rok?

Departament Analiz Ekonomicznych PKO BP przewiduje, że normalizacja cen nośników energii będzie sprzyjać utrzymywaniu się ujemnej rocznej dynamiki cen produktów szklarniowych.

Źródło: Departament Analiz Ekonomicznych PKO BP

Premier Kazachstanu po spotkaniu z szefem rosyjskiego holdingu omówił możliwość rozszerzenia projektu. Całkowity wolumen rocznej produkcji, według ustaleń, wyniesie 240 tysięcy ton, a szklarnia obejmie obszar 500 hektarów. Ogórki i pomidory trafią na rynek krajowy oraz na eksport za pośrednictwem istniejących kanałów logistycznych i centrów dystrybucji.

Szef holdingu zapowiedział, że po zakończeniu projektu będzie to największa szklarnia na świecie. Zostaną w niej zatrudnieni lokalni mieszkańcy. Holding zobowiązał się także do wspierania rozwoju społecznego regionu. W ramach wyjaśnienia, tyczy się to rosyjskiego holdingu rolno-przemysłowego „Eko-Kultura”, który działa na rynku od ponad 13 lat. Rocznie produkuje ponad 300 tysięcy ton warzyw w swoich szklarniach.

Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa, jak czytamy w oficjalnym komunikacie, każdego roku w ramach urzędowych kontroli prowadzi nadzór nad prawidłowym stosowaniem środków ochrony roślin przez producentów rolnych, w tym pobieranie prób płodów rolnych na obecność pozostałości środków ochrony roślin.

Kontrole nowalijek. Na celowniku sałata

W obecnym sezonie wegetacyjnym Inspektorzy WIORiN Kielce Oddział w Sandomierzu pobrali próbę sałaty z tunelu foliowego w celu oznaczenia poziomu obecności pozostałości stosowanych środków ochrony roślin. Próby pobrano zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 września 2020 r. w sprawie pobierania próbek roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów do badań na obecność pozostałości środków ochrony roślin . Pobrana próba została zaplombowana i zaetykietowana w obecności właściciela uprawy, następnie wraz z protokołem pobrania próby umieszczona w opakowaniu i wysłana do badań na pozostałości środków ochrony roślin do odpowiedniego laboratorium.

– Dzięki pobieraniu prób do badań na pozostałości środków ochrony roślin przez Inspektorów możliwe jest sprawdzenie czy środki ochrony roślin są prawidłowo stosowane, tzn. zgodnie z przeznaczeniem, zgodnie z etykietą stosowanych środków ochrony roślin oraz w taki sposób, aby nie stwarzać zagrożenia dla zdrowia ludzi, zwierząt oraz dla środowiska, w tym przeciwdziałać zniesieniu środków ochrony roślin na obszary i obiekty niebędące celem zabiegu – poinformowała PIORiN w ostatnich dniach kwietnia 2024 roku.

Źródło: PIORiN

Ile za kilogram polskich pomidorów na Broniszach?

Jak aktualnie przedstawiają się ceny pomidorów na Broniszach? Na rynku są obecnie dostępne tylko krajowe pomidory malinowe. Ich cena oscyluje w przedziale 100,00-150,00 zł za 6 kilogramowy karton. W przeliczeniu na kilogram daje nam to 16,66-25,00 zł. Wszystko zależy od kalibru oferowanych pomidorów, jakości oraz ilości, którą zainteresowany jest odbiorca. Grube sztuki bez zauważalnych wad są rzecz jasna bardziej cenione.

Za ile sprzedawane są drobne pomidory z wadami?

Warto zauważyć, że przedział cenowy, jeśli chodzi o polskie pomidory malinowe, pozostaje znacznie szerszy. Wśród ofert na rynku hurtowym w Broniszach napotkać możemy również warzywo znacznie niższej klasy. Mamy tu na myśli zdecydowanie mniejszy kaliber oraz widoczne wady na skórce. W tym przypadku producenci mogą zwykle oczekiwać stawek oscylujących na poziomie 80,00 zł za 6 kilogramowy karton, co daje nam 13,33 zł za kilogram.

W całej produkcji roślinnej to uprawy szklarniowe dają możliwość zbierania największego plonu z jednostki powierzchni, ale wymagają przy tym największych nakładów. Inwestycja w szklarnie produkcyjne to potężny wysiłek finansowy i organizacyjny, dlatego bezpieczeństwo upraw szklarniowych ma szczególne znaczenie.

Dotyczy to zarówno samych obiektów produkcyjnych, jak i urządzeń technicznych, przy których wyborze warto postawić na sprawdzoną jakość. Ze względu na wysoką wartość konstrukcji i wyposażenia konieczne jest objęcie ich dobrą ochroną ubezpieczeniową, ale także samej uprawy, której grożą liczne niebezpieczeństwa.

Roślinom w szklarni grożą nie tylko zdarzenia losowe i zjawiska pogodowe, ale także nowe choroby i szkodniki. Wyzwaniem dla producentów szklarniowych bywa też sytuacja na rynku warzyw, a także środków do ich produkcji. Podczas webinarium zaproszeni eksperci wyjaśnili, jak można wyeliminować lub ograniczyć niektóre zagrożenia, a także od których ryzyk można i trzeba się ubezpieczyć.

Jakie tematy poruszyliśmy?

Na pytania dotyczące pierwszego na rynku specjalistycznego ubezpieczenia upraw pod osłonami HORTISECUR® G, jego zakresu i konstrukcji odpowiedział Michał Kłobus, menadżer ds. ubezpieczeń ogrodniczych firmy AgroRisk Polska – KLIKNIJ.

Następnie głos zabrał dr Janusz Mazurek z Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu, który jest koordynatorem w Centrum Innowacyjnych Technologii, reprezentuje też Ośrodek Zaawansowanych Technologii Produkcji Ogrodniczej. Specjalista wyjaśnił jakie znaczenie ma solidna i trwała konstrukcja szklarni z punktu widzenia użytkownika – KLIKNIJ.

Kolejnym tematem, który poruszyliśmy jest zagrożenie produkcji szklarniowej ze strony patogenów, które potrafią doprowadzić do znacznych strat w uprawie. Skupiliśmy się na wirusie, który już w 2014 roku, kiedy zaobserwowano go po raz pierwszy w Jordanii, wzbudził dużą czujność ze względu na bardzo dużą wirulentność, szybkość rozprzestrzeniania się i szkody jakie czynił na plantacjach. Obawy, jak wiemy, okazały się słuszne, ponieważ obecnie obserwuje się jego występowanie we wszystkich rejonach intensywnej uprawy pomidorów na świecie. O zagrożeniu, jakie wirus ToBRFV stanowi dla upraw pomidora opowiedziała dr Katarzyna Tykarska-Duchovska – KLIKNIJ.

Wraz z biegiem czasu zrezygnowano z owego rozwiązania, jednak nie oznacza to, że każdy zna warzywo, którym jest bakłażan. Wręcz przeciwnie… Niemniej, lata doświadczenia w produkcji, które skutkują jakością na najwyższym poziomie, pozwoliły rodzinie p. Przemysława na zmianę kierunków handlu. Uprzednio były to przede wszystkim lokalne rynki, natomiast aktualnie wyprodukowany towar trafia bezpośrednio do marketów w całym kraju, a jego część jest eksportowana.

Gospodarz rozpoczął tegoroczny sezon na początku maja, kiedy to rośliny trafiły do tuneli. Zaznacza, że niektórzy z producentów starają się przyspieszyć cały proces, jednak w jego opinii jest to błędna praktyka, gdyż negatywne czynniki, które występują w początkowej fazie wzrostu mogą mieć przełożenie na cały sezon. Tym razem nie obyło się jednak bez problemów, gdyż przymrozki dały odczuć się nawet w czerwcu. Mimo to, pierwsze plony cieszyły nasze oczy już w ubiegłym tygodniu.

W tym roku gospodarz zdecydował się na dwie odmiany, mianowicie Barcelona F1 oraz nowość Vanesa F1 z hodowli Semillas Fito (dystrybutorem w Polsce jest PNOS Ożarów Mazowiecki). Pierwsza z nich to znana nam już odmiana, która charakteryzuje się lekko wydłużonymi owocami o ciemnej barwie z połyskiem. Vanesa F1 ma względem niej krótsze międzywęźla. Wyróżnia ją bardzo dobre wyrównanie pod względem wielkości i barwy owoców. Co warto zaznaczyć, obydwie odmiany są przystosowane do produkcji w tunelach i nie posiadają kolców.

Vanesa F1:

Uprawa bakłażana odmiana Vanesa F1

FOTO:

Bakłażan odmiana Vanesa F1

FOTO:

Zbiór bakłażana

FOTO:

Barcelona F1:

Uprawa bakłażana odmiana Vanesa F1

FOTO:

Bakłażan odmiana Vanesa F1

FOTO:

Zbiór bakłażana

FOTO:

Tak jak wspominaliśmy, gospodarstwo p. Przemysława Pająka odwiedziliśmy w okresie pierwszych zbiorów. Towarzyszył nam Dariusz Kacprzak, specjalista z firmy PNOS Ożarów Mazowiecki, który niezwykle pozytywnie ocenił całe gospodarstwo, a także jakość uzyskanych plonów. Planujemy kolejną wizytę, aby pokazać Państwu zmiany, które nastąpią w roślinach na przestrzeni dwóch tygodni. Zapraszamy do zapoznania się z krótką wypowiedzią eksperta w poniższym filmie, a także po szczegółowe informacje do naszych czasopism, mianowicie „Warzywa” oraz „Szklarnie Tunele Osłony”.

Co z przymrozkami? Rośliny zabezpieczono włókniną, która chroniła je do końca marca. W późniejszym okresie wystąpiły kolejne przymrozki, które uszkodziły młode liście, jednak zostało to zniwelowane nowymi przyrostami.

Mówiąc o sałacie mini rzymskiej możemy mieć na względzie dwie odmiany, mianowicie Xemerius oraz Ximenes z oferty Enza Zaden. Różnicę pomiędzy nimi zauważymy przede wszystkim w okresie wegetacji. Ximenes jest odmianą, która w warunkach tunelowych osiągnie pożądany rozmiar i prezencję trzy dni wcześniej. Warto jednak uwzględnić, że wyprodukowane rośliny będą nieco niższe niż w przypadku Xemerius. Obie odmiany zachowują długie okno zbiorcze. Główki nie przerastają i cechują się wysokim wyrównaniem. Optymalna rozstawa dla omawianych sałat w warunkach tunelowych to 25 x 15 cm, co oznacza około 6000 szt. roślin w tunelu. Koszt założenia plantacji jest wprawdzie dosyć wysoki, jednak potencjalny dochód również kształtuje się na wysokim poziomie.

Sałata Xemerius

FOTO:

Sałata Enza Zaden

FOTO:

Xemerius

FOTO:

Xemerius Enza Zaden

FOTO:

Sałata mini rzymska

FOTO:

Xemerius mini rzymska

FOTO:

W uprawie sałat mini rzymskich bardzo istotne jest nawożenie wapniem, aby uniknąć problemów z zamieraniem brzegów liści, a także cieniowanie tuneli pod koniec produkcji. Roślina startuje bowiem w okresie zimnej gleby. Dodatkowo przykrywana jest włókniną, która zapewnia wysoką wilgotność. Liście wykształcają się w takich warunkach bardzo dobrze, jednak system korzeniowy jest nieco słabszy. Natomiast pod koniec produkcji, gdy dzień staje się dłuższy i występują skoki temperatur, ilość wody dostarczana sałacie może okazać się niewystarczająca. Niemniej, sałata mini rzymska reaguje na trudne warunki wiosenne w bardzo niewielkim stopniu. Wyrównanie zbiorów jest wysokie.

Sałata Xemerius

FOTO:

Sałata Enza Zaden

FOTO:

Xemerius

FOTO:

Xemerius Enza Zaden

FOTO:

Sałata mini rzymska

FOTO:

Xemerius mini rzymska

FOTO:

Idąc dalej… Wśród uprawianych odmian znalazła się również Colbiana, czyli sałata rzymska. Eksperci polecali ją zarówno na świeży rynek, jak i do przemysłu. Główki, które mogliśmy zobaczyć, prezentowały jasnozielony kolor. Warto dodatkowo zwrócić uwagę na same liście, które mogą okazać się kluczowym czynnikiem w pozyskaniu odbiorców. Charakteryzują się bowiem słodkim smakiem, a także chrupkością. Wszyscy wiemy jak zmieniają się nawyki...

Sałata Xemerius

FOTO:

Sałata Enza Zaden

FOTO:

Xemerius

FOTO:

Xemerius Enza Zaden

FOTO:

Sałata mini rzymska

FOTO:

Xemerius mini rzymska

FOTO:

W gospodarstwie uprawiana jest także sałata lodowa, którą okazała się odmiana Napelo. Jak zaznaczył Bernard Zioło, reprezentant firmy Enza Zaden, ten typ sałaty we wczesnowiosennym okresie jest najbardziej wymagający pod względem temperatury. Możemy to zaobserwować porównując sałatę posadzoną na brzegach (blisko folii) do tej, która znajduje się w środku. Warto jednak zaznaczyć, że główki znajdujące się wewnątrz cechują się bardzo dobrym wyrównaniem. Kolejnym pozytywnym aspektem jest zdrowotność roślin. Mimo dosyć gęstego nasadzenia (35 x 30 cm), nie napotkano żadnych problemów z chorobami. Nie występuje ani szara pleśń, ani zgnilizna twardzikowa czy zgnilizna bakteryjna. Co warto dodać, tradycyjna rozstawa to 40 x 35 cm, czyli około 1800 sztuk sałaty. W tym przypadku, liczba główek posadzonych w obiekcie produkcyjnym wynosi ok. 2200 sztuk. Nie wpływa to jednak na trudności z uzyskaniem rozmiaru handlowego. Wyprodukowane 400 sztuk sałaty to dodatkowy zysk dla producenta.

Sałata Xemerius

FOTO:

Sałata Enza Zaden

FOTO:

Xemerius

FOTO:

Xemerius Enza Zaden

FOTO:

Sałata mini rzymska

FOTO:

Xemerius mini rzymska

FOTO:

W obiektach produkcyjnych państwa Jankowskich wczesną wiosną uprawiane są: kapusta pekińska, kapusta głowiasta biała, fasola szparagowa. Producenci samodzielnie produkują rozsadę w nowoczesnej mnożarce.

FOTO:

FOTO:

Na zbiór fasoli szparagowej wiosną wybrano wczesną odmianę Fruidor. Roślina tworzy atrakcyjne strąki o długości 15-18 mm i szerokości 9-10 mm. Zdaniem ogrodników jest to plenna, godna polecenia odmiana. Jej rośliny są tolerancyjne na wirusa mozainki tytoniu (BCMV) i antraknozę. W podradomskim gospodarstwie rozsadę fasoli posadzono w połowie marca. Jej rośliny są wrażliwe na spadki temperatury, dlatego producenci decydują się na dodatkową osłonę z włókniny.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo. 

Obiekty produkcyjne w tym gospodarstwie stanowią tunele foliowe. W części stanowią o drewnianej konstrukcji, tradycyjne dla tego regionu, niemniej są one sukcesywnie wymieniane na te nowoczesne i zblokowane.

W gospodarstwie Jankowskich możemy zobaczyć imponujący obiekt o powierzchni 0,4 ha, który zrealizowała firma Farmer w 2017 r. Jak twierdzi ogrodnik, warzywa mają w nim idealne warunki do wzrostu. Sezon warzywniczy 2023 rozpoczęła w nim uprawa kapusty pekińskiej - odmiana Mirako F1 (ok. 52 dni wegetacji). Rośliny podsadzono 17 lutego w rozstawie 27 cm x 40 cm. W zależności od warunków atmosferycznych kapusta pekińska będzie gotowa do zbioru w połowie kwietnia.

FOTO:

FOTO:

W tym gospodarstwie asortyment nowalijkowy 2023 zamyka kapusta głowiasta biała. Na najwcześniejsze nasadzenia producenci zdecydowali się na dwie odmiany Jetma RZ F1 i Rosberg F1. Rozsada kapusty była sadzona w połowie lutego w rozstawie 40 cm x 40 cm.

[gallery ids="50739,50737,50738"]

FOTO:

FOTO:

Wracamy do pytania, które zadawaliśmy w styczniu: Czy wiosną może zabraknąć wczesnych warzyw spod osłon? Dziś odpowiadamy: W drugiej połowie kwietnia możemy spodziewać się krajowych nowalijek z nieogrzewanych tuneli foliowych. Na pewno w gospodarstwie państwa Jankowskich ich nie zabraknie....

? Wybór odmiany plennej, niezawodnej w trudnych warunkach, tolerancyjnej na choroby – to jedna z ważniejszych decyzji w Twoim gospodarstwie. Eksperci z firmy Syngenta udzielą praktycznych wskazówek jak ekonomicznie prowadzić uprawę papryki bez ryzyka utraty plonu.

? Czy zakup gotowej rozsady papryki to wygoda a może oszczędność? – Na to pytanie chętnie odpowiedzą eksperci z Grupy Mularski.

Podczas webinarium odbędzie się quiz wiedzy z atrakcyjnymi nagrodami!

Udział w webinarium jest bardzo prosty:

?  najlepiej 5 minut przez rozpoczęciem wydarzenia kliknąć w poniższy link:

https://plantpress.clickmeeting.com/papryka-gdzie-szukac-oszczednosci-?

? można łączyć się z tableta, smartphona, komputera;

? do webinarium można dołączyć w każdym momencie w trakcie jego trwania.

Możesz też dołączyć do wydarzenia na Facebooku: https://www.facebook.com/events/881146829564745/

Dołącz do wydarzenia! Przygotuj swoje pytania, nasi eksperci na pewno na nie odpowiedzą!

FOTO:

Pozostaje jeszcze pytanie… Czym nawozić? Skoro mówimy o nawożeniu papryki na myśl przychodzą nam nawozy przeznaczone do fertygacji. Ekspert z firmy Timac Agro polecił zgromadzonym producentom, aby Ci skierowali się w stronę nawozów krystalicznych KCS. Fertygacja nie jest jednak w pełni wystarczająca, przez co zdarza się, że musimy sięgnąć w stronę nawozów dolistnych. Idealne do tego zadania są nawozy biostymulujące w formie płynnej Seactiv (Seactiv Axis, Elite, Gold, Leos, Tonic oraz Vital). Uczestnicy zapoznali się także z nowym produktem, którym jest Kaoris. Nawóz ten poprawia jakość i trwałość warzyw. Krzysztof Dąbrowski przedstawił również warte uwagi nawozy granulowane, spośród których wyróżnił Eurofertil, Sulfammo a także Physiomax.

W kolejnym etapie spotkania głos zabrał Mariusz Brzeziński z firmy Budmech, który przedstawił rozwiązania tyczące się automatyki, filtracji oraz fertygacji w nawadnianiu upraw, co ma aktualnie bardzo duże znaczenie w drodze do uzyskania najwyższej jakości plonów. Specjalista skupił się na dokładnym przedstawieniu poszczególnych elementów. Mówiąc o systemach filtracji wody na potrzeby nawadniania wyróżnił filtry dyskowe/siatkowe, filtry półautomatyczne, filtry dyskowe automatyczne oraz filtry piaskowe/żwirowe. W ramach przykładu, producent używający wody o dużym stężeniu manganu i żelaza powinien zwrócić uwagę na filtry piaskowe/żwirowe, gdyż filtry dyskowe/siatkowe mogłyby zbyt szybko się zapychać. Firma Budmech skupiła się również na fertygacji, przypominając równocześnie o zachowaniu odpowiedniego EC i pH. Warto tutaj rozważyć wybór mieszalników nawozowych, takich jak Priva NutriFit, gdzie owe parametry, po ich uprzednim ustaleniu, pozostają niezmienne.

Substraty oraz środki produkcji wspomagające uprawy papryki pod osłonami omówił z kolei Michał Stuchlik z firmy Ceres. Istotnym elementem jest tutaj włókno kokosowe, na którym oparto owe produkty. Włókno charakteryzuje się bardzo niskim zasoleniem, a także niską zawartością potasu, chloru i sodu. Co najważniejsze, nasycone jest kationami wapnia, co w uprawie ma szczególne znaczenie. Ekspert przedstawił również specjalne paper-poty, dzięki którym roślina zyskuje silnie rozbudowany system korzeniowy. Na wzgląd zmieniających się warunków pogodowych warto również zwrócić uwagę na środki do cieniowania. Pierwszym z nich, przeznaczonym do tuneli foliowych, okazał się Parasolex Plastic. Z kolei drugim, zarówno do tuneli foliowych jak i szklarni, Resolex.

Na spotkaniu nie mogło również zabraknąć oferty odmian, którą przedstawiła firma Rijk Zwaan, mianowicie Arkadiusz Sanecki oraz Michał Jankowski. Wśród odmian papryki pojawiły się znane nam Clavesol F1 (owoce luźno osadzone, łatwy zbiór, równomierne dorastanie, wysokie wiązanie owoców, wysoka zdrowotność) oraz Traviatta F1 (tolerancyjna na więdnięcie, intensywne wybarwienie, ciężki owoc). Zwrócono również uwagę na paprykę typu kapya Porteca F1 oraz papryki typu dulce italiano, czyli Palermo F1, Yocarino F1, Obedius F1 i Chocolony F1. Na tym się jednak nie kończy… Producenci mogli usłyszeć o pozostałych odmianach warzyw, jak oberżyna Nicky F1 (odmiana wegetatywna o wysokiej odporności na więdnięcie, silny wigor, czarny połysk, bezkolcowa). Rijk Zwaan zaprezentował również szeroką gamę warzyw kapustnych, rzodkiewek, sałaty, buraczków i kalarepy. Wszystko to, co producenci mogą uprawiać w tunelach lub pod agrowłókniną, dzięki czemu możemy zaplanować i wypełnić całoroczny kalendarz upraw.

Na sam koniec firma Farmer, którą reprezentował Krzysztof Smoter, opisała równie istotne kwestie, czyli tunele, bloki tunelowe oraz wyposażenie, które okaże się przydatne dla producentów warzyw. Spośród wszystkiego możemy wyróżnić szereg różnych konfiguracji tuneli a także folię ogrodniczą, która chroni uprawy przed stratami ciepła oraz innymi czynnikami negatywnie wpływającymi na rośliny. Mówiąc natomiast o wyposażeniu możemy mieć na myśli wszystko to, czego możemy potrzebować w produkcji. W ofercie firmy znajdują się bowiem ramiona zraszające, systemy zamgławiania, opryskiwacze wysokociśnieniowe, systemy cieniujące, różnorakie stoły (przesuwne, wystawowe), nowoczesne technologie (komputery klimatyczne oraz sterowniki) i wiele więcej.

Poniżej przedstawiamy kilka ujęć ze spotkania. Zachęcamy również do sięgnięcia po prenumeratę naszego czasopisma WARZYWA, gdzie mogą Państwo znaleźć szczegółowe informacje dotyczące zarówno wyżej wspomnianych kwestii, jak i wielu innych.

[gallery ids="48812,48814,48818,48811,48815,48819"]

Tekst i zdjęcia: Jakub Dobrosz

Sztandarową odmianą w tym asortymencie jest Unidor. Rośliny tworzą proste i sztywne strąki o intensywnej żółtozłocistej barwie.

[caption id="attachment_22450" align="alignnone" width="696"]

FOTO:

Czołowe odmiany papryki do uprawy w tunelach foliowych

Z asortymentu papryki w typie blok do uprawy w tunelach foliowych wyróżniono odmiany m.in. Caravaggio F1. Odmiana charakteryzuje się dobrym wigorem roślin. Roślina równomiernie wiąże owoce i nie gubi zawiązków podczas wysokiej temperatury. Papryka szybko adaptuje się do stresowych warunków. Tworzy atrakcyjne, wysokiej jakości owoce. Ważną cechą jest to, że owoce nie drobnieją na wyższych piętrach.

FOTO:

FOTO:

Producenci uprawiający paprykę coraz chętniej i częściej szukają rozwiązań, które pomogą zoptymalizować koszty produkcji bez uszczerbku na jakości i wydajności produktu. Nie tylko zmieniający się klimat, ale też zmiany gospodarcze mają znaczący wpływ na opłacalność produkcji. Dlatego ciekawą propozycją dedykowaną do uprawy w tunelach foliowych jest odmiana Argaman F1. Odmiana doskonale nadająca się na stanowiska trudniejsze w uprawie, wymagające silniejszych roślin. Mocny wigor, silny system korzeniowy i wartość dodana w postaci wysokiej tolerancji na nicienie. Odmiana tworzy duże, ciężkie owoce około 300g. Ładny czerwony intensywny kolor. Dobrze wiąże każde piętro, bez ubytków nawet przy wysokich temperaturach.

FOTO:

FOTO:

Kolejną ciekawą propozycją jest odmiana Maximunus F1. Odmiana, która jest jedną z najwcześniejszych na rynku. Zapewni producentom tego gatunku wczesny i wysokiej jakości plon. Roślina bardzo generatywna, czyli jej głównym zadaniem jest zawiązanie i wyprodukowanie jak największej liczby owoców w krótkim czasie. Owoce typu blok osiągają masę 250-300 g i cechują się bardzo grubą ścianką, bez tendencji do mikrospękań. Wybarwianie owoców jest bardzo szybkie na całej powierzchni – doskonale wybarwia się nawet późną jesienią.

FOTO:

FOTO:

Wśród propozycji papryk o żółtej barwie owoców jest odmiana SVPB 1008 F1 (Adellante). Odmiana o bardzo dobrym wiązaniu owoców przez całą produkcję. Doskonała jakość owoców. Wybarwianie owoców jest bardzo szybkie na całej powierzchni roślin. Owoce nie zakleszczają się, co ułatwia ich zbiór.

Propozycje papryki do uprawy w gruncie

FOTO:

Sprawdzoną i docenianą przez doświadczonych ogrodników odmianą papryki do uprawy w gruncie jest odmiana King Arthur F1. Wśród bardzo wydajnych odmian warto zwrócić uwagę na odmianę Aristotle F1. Rośliny tworzą duże owoce (dedykowane na zaopatrzenie rynku przemysłowego). Nowością, która wzbudziła największe zainteresowanie wśród producentów m.in. z regionu Lubelszczyzny jest odmiana Playmaker F1. Odmiana o atrakcyjnych owocach, które równomiernie wybarwiają się do końca zbioru. Wczesność na podobnym poziomie jak w przypadku odmiany Aristotle F1. 

Podczas spotkania z producentami z radomskiego przedstawiono także bogatą ofertę produktów Intermag. Z nowości zarekomendowano Bactim Nutri biopreparaty dwukomponentowe Nutri N+, Nutri P+.

Bernard Zioło, który reprezentował firmę Enza Zaden, omówił kilka odmian z asortymentu papryki, sałaty, rzodkiewki, kapusty pekińskiej oraz ogórka polecanych na sezon 2023. Wśród bogatej propozycji pojawiły się także nowości, o który warto wspomnieć.

Z odmian papryki w typie blok na sezon 2023 warte uwagi są odmiany, które mieliśmy okazję zobaczyć w mijającym sezonie podczas Dni Otwartych w gospodarstwie pp. Szatanów w Długiej.

Dragoney F1 to odmiana ceniona przez producentów radomskiego zagłębia paprykowego. Jej główną zaletą jest wysoka tolerancja na uwiądy powodowane przez grzyby z rodzajów Fusarium i Verticillium. Odmiana o silnym silnym systemie korzeniowym, tworzy atrakcyjne czerwone owoce o ciemnoczerwonej barwie. 

FOTO:

FOTO:

Maduro F1 to warta uwagi odmiana papryki o czerwonych owocach typu blok. Rośliny o średniej wielkości. Jest to bardzo wczesna odmiana, jak twierdzi prelegent, wcześniejsza od Dragoneya.

FOTO:

FOTO:

Milena F1 to wczesna odmiana o owocach przebarwiających się na kolor pomarańczowy. Rośliny o średniej wysokości stabilnie wiążą owoce przez cały sezon. Odmiana wyróżnia się doskonałą jakością owoców.

FOTO:

Devito F1 to odmiana niezastąpiona do uprawy w różnych warunkach. Jej owoce przebarwią się na żółty kolor. Jak informuje Bernard Zioło, owoce łatwo się zbierają. Bardzo ładnie prezentują się zapakowane w skrzynkach kartonowych, bądź w flow-pakach.

FOTO:

Banckers F1 to odmiana godna polecenia, głównie ze względu na wysoką tolerancję na choroby odglebowe w tym tzw. więdnięcie południowe. Odmiana charakteryzuje się wysokim i stabilnym plonowanie przez cały sezon uprawowy. Zalecany jest zbiór owoców na "zielono‘.

FOTO:

Z asortymentu papryki ostrej wyróżniono odmianę Shakira F1 o stożkowych owocach przebarwiających się z zielonego na czerwony kolor. Wielkość: 17 cm x 3 cm.

Spotkanie warzywnicze było okazją do zapoznania się z odmianami kapusty pekińskiej na wczesny zbiór. W tym segmencie B. Zioło polecał odmiany Preduro F1, Orient Suprice F1, Enduro F1. W regionie radomskim  coraz większym powodzeniem wśród producentów cieszy się uprawa cukinii. To dość łatwe w uprawie warzywo, ale wymagające częstych zbiorów. Z tego asortymentu na uwagę zasługuje odmiana Keesha.

[caption id="attachment_38605" align="alignnone" width="968"]

FOTO:

Uprawę nowalijek warto rozpocząć od rzodkiewki, a jak ten segment to godne polecenia są niezawodne odmiany Celesta, Escala. Wśród propozycji sałaty kruchej ("lodowej") warto zwrócić uwagę na Severo, Napelo (nowość), a z masłowych: Analena, Casey.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Bernard Zioło na spotkaniu z producentami warzyw omówił także odmiany ogórka w typie midi oraz brodawkowego. Melen F1 to sztandarowa odmiana ogórka gładkiego polecany do uprawy pod osłonami. Nowością wśród ogórka brodawkowego jest odmiana Erlend F1. Na spotkaniu z producentami omówiono także odmiany Severin F1 oraz Bjorn F1.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Spotkanie w Klwowie było okazją do zapoznania się z ofertą produktów z serii Bactim, o których mówił Jan Wcisło z firmy Intermag. Choroby odglebowe papryki to najczęstsze wyzwania w uprawie tego gatunku. Mogą to być choroby systemu korzeniowego, wiązek przewodzących, zgorzele podstawy łodygi. W celu ograniczenia ww chorób prelegent polecał preparat Bactim Fertimax. W celu ograniczenia występowania szkodliwych nicieni glebowych godny uwagi jest Bactim Receptor. Jan Wcisło zwrócił uwagę, by na stanowiskach po zabiegu odkażania gleby warto zastosować Bactim Vigor. 

Choć do pikowania siewek jest jeszcze trochę czasu, ale warto pomyśleć, by po tym zabiegu zastosować preparat Bactim Radinet. Stosowanie preparatów mikrobiologicznych należy wykonywać systematycznie w odpowiednim terminie i warunkach – podkreślał ekspert z firmy Intermag. Na etapie produkcji rozsady, tuż po przepikowaniu roślin do wielodoniczek, warto rozpocząć stosowanie preparatów mikrobiologicznych, w tym przypadku Bactim Radinet w dawce 200 g/1000 roślin. Kolejnym krokiem jest stosowanie mikrobiologii w chwili posadzenia roślin na miejsce stałe w tunelu foliowym.

Nowościami 2023 w ofercie firmy Intermag są Bactim Nutri N+ oraz Bactim Nutri P+ .

FOTO:

O ofercie rozsady do uprawy w regionie radomskim mówili Aleksandra Wronka oraz Marcin Krasoń z Grupy Producentów Rozsad Krasoń.

FOTO:

FOTO:

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

O korzyściach z zastosowania biostymulatorów w uprawie warzyw pod osłonami mówi Agata Niewola oraz Radosław Rysiak Agro-Sorb Polskie Aminokwasy.

FOTO:

FOTO:

Aminokwasy zawarte w biostymulatorach Agro-Sorb są wykorzystywane w procesie fotosyntezy, stymulują podziały komórkowe, wzrost roślin oraz zwiększają odporność roślin na stresowe warunki atmosferyczne i siedliskowe. Biostymulatory dodane do powszechnie używanych nawozów i środków ochrony roślin podnoszą efektywność nawożenia i skuteczność ochrony. Agro-Sorb opracowuje i sprzedaje biostymulatory w celu ciągłej poprawy i ochrony upraw: polowych, warzywniczych i sadowniczych.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Niewielka powierzchnia – duże możliwości

Uprawiamy pomidory w tunelach foliowych, łącznie mamy postawionych 11 obiektów (po 230 m2 każdy). Dobór odpowiednich odmian nie jest łatwy, gdyż nasi klienci stawiają na wyjątkowy smak pomidorów, który ma im przypominać smaki z dzieciństwa. Na rynku jest bogaty wachlarz bardzo dobrych odmian, ale nie każda sprawdzi się w naszych warunkach - mówi pan Józef Gębala. Z naszych obserwacji wynika, że mamy coraz więcej klientów, którzy przyjeżdżają bezpośrednio do gospodarstwa. Jednak najwięcej towaru sprzedajemy na lokalnym rynku detalicznym w Tarnowie - dodaje pan Sławomir.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Pomidory w tym gospodarstwie uprawiane są w dwóch cyklach: wiosennym i letnim.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Rozsada produkowana jest samodzielnie przez ogrodników w przydomowej mnożarce, która następnie stanowi obiekt produkcyjny. Sezon uprawowy rozpoczyna się już niebawem, bo w ostatnim tygodniu listopada, wówczas odbywa się wysiew nasion do skrzyń rozsadowych. Z kolei nasadzenia roślin do obiektów uprawowych odbywają się w połowie stycznia, i trwają do połowy marca, w zależności od terminu siewu nasion.

W drugim cyklu rośliny sadzone są na przełomie lipca i sierpnia. W dniu, kiedy odwiedziłam gospodarstwo (pierwszy tydzień listopada), rośliny były nadal w dobrej kondycji. Warunki atmosferyczne sprzyjały w wybarwianiu się owoców. Jak informują producenci, bieżący sezon był trudny pod kątem wysokich kosztów produkcji. Na szczęście sprzymierzeńcem była pogoda. Tymczasem wrzesień dał we znaki. Chłodne i pochmurne dni sprzyjały presji chorób grzybowych.

W połowie października ogrodnicy rozpostarli folię podwieszkową, perforowaną. Wysokie koszty ogrzewania obiektów uprawowych skłaniają ich do używania tego rozwiązania, pozwalającego ograniczyć zużycie opału oraz zaoszczędzić dużej ilości ciepła.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Obiekty uprawowe stanowią tunele foliowe, ogrzewane na czas chłodu. Do ogrzewania wykorzystywany jest miał węglowy.

Dobre podłoże to podstawa

Pomidory rosną w podłożu naturalnym, który stanowi mieszanina substratu torfowego (z Pasłęki), trocin, obornika granulowanego i perlitu. Taka technologia uprawy sprawdza się w tym gospodarstwie od wielu lat. Starannie wymieszane podłoże umieszcza się w workach foliowych o długości 110 cm. Na każdej macie w tym gospodarstwie sadzi się 5 roślin. Rośliny prowadzone są na jeden pęd.

FOTO:

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

W cyklu wiosennym rośliny prowadzone są na 8 gron, z kolei latem - 6-7 gron. Dla dobrego zapylenia pomidorów na plantację wprowadzane są trzmiele ziemne.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Odmianowe Pewniaki

Jak informują mnie ogrodnicy spod Tarnowa, wybór odpowiedniej odmiany w tym gospodarstwie jest dostosowany do wymagań rynkowych. Mamy stałych klientów, którzy doceniają smak naszych pomidorów. Wybieramy takie odmiany, które będą cieszyły się największym powodzeniem lokalnych odbiorców. Na najwcześniejsze zbiory (ok. 20 kwietnia) wybieramy odmianę VP1. To malinowy "Pewniak", o delikatnym smaku. Owoce są mięsiste, bez zielonej piętki. Dużym powodzeniem cieszy się odmiana Rosamunda F1. Jej rośliny tworzą atrakcyjne owoce, w typie "bawole serce". Jej zaletą są oryginalny, nietuzinkowy kształt, ale przede wszystkim niepowtarzalny smak pomidora z dawnych lat. W naszym asortymencie są także odmiany Cornabel F1 (owoce w kształcie wydłużonej papryki), Belladona F1 (o okrągłych, czerwonych owocach), Corazone F1 (pomidor czerwony w typie "bawole serce") - informuje J. Gębala. 

[gallery ids="48383,48368,48382,48381,48380,48373"]

W gospodarstwie braci Gębala uprawianych jest wiele odmian pomidora. Największym powodzeniem cieszą się te o malinowej barwie i nietuzinkowym kształcie. Z obserwacji ogrodników wynika, że odmiana Dossimo F1 wyróżnia się bardzo dobrą zdrowotnością, a jesienią było to najbardziej zauważalne. Jej rośliny są tolerancyjne na Cladosporium (brunatna plamistość liści pomidora). W bogatym asortymencie pomidorów są także te w typie cherry (odmiana Clavellina F1) oraz pomidory o żółtych owocach (Gourmansun F1) w kształcie serca.

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Sezon pomidorowy w tym gospodarstwie powoli dobiega końca. Trwają ostatnie zbiory owoców, których sprzedaż potrwa zapewne do końca listopada.

Kolejnym czynnikiem są pracownicy… Ich dostępność na rynku z roku na rok jest coraz niższa. Mimo wielu starań i prób pozyskania odpowiedniej kadry do zbiorów, producenci napotykali niemałe problemy. Nawet obecność ogromnej liczby uchodźców z Ukrainy nie zdołała zminimalizować braków. Warto także wspomnieć o kosztach, które wiążą się z zatrudnieniem pracownika. Oprócz stawki za wykonaną pracę bardzo często trzeba liczyć się z opłatą za dojazd oraz zapewnieniem ciepłego posiłku. Uwzględniając cały sezon są to dość znaczące koszty.

To jednak nie koniec, gdyż pozostaje jeszcze zakup opału, najczęściej miału. W produkcji szklarniowej służy on do całorocznego ogrzewania obiektu, również latem. Powietrze znajdujące się w szklarni wymaga bowiem osuszania, by minimalizować możliwość wystąpienia chorób. Natomiast jesienią, zimą i wiosną ciepło wymagane jest z wiadomych względów… Rośliny muszą mieć optymalne warunki do wzrostu. Sytuacja rynkowa jest jednak bardzo niekorzystna, przez co producenci nie mogą pozyskać odpowiednich ilości surowca. A nawet jeśli… Jego cena skutecznie to uniemożliwia.

Nie są to oczywiście wszystkie czynniki, które wpływają na taką a nie inną sytuację. Mówiąc o kosztach nie można zapominać o środkach ochrony roślin, energii, rozsadzie, odpowiednim podłożu czy wymaganiach sprzętowych. A to wciąż nie wszystko… Z tego względu nastroje panujące wśród producentów nie są najlepsze. Wielu z nich zastanawia się bowiem co z ich przyszłością. Co gorsza, mimo wielokrotnych apeli ze strony samych producentów oraz ich przedstawicieli, rząd nie podjął żadnych działań, które rozwiałyby wątpliwości i umożliwiły produkcję w przyszłym sezonie.

Wszystko przypieczętowują ceny uzyskiwane przy sprzedaży. W wielu przypadkach nie są one adekwatne do ponoszonych kosztów. Utrzymanie produkcji w przyszłym sezonie musiałoby wiązać się z wyższym wynagrodzeniem, jednak czy to w ogóle możliwe… Konsumenci również odczuwają wzrost wszelkich dóbr czy usług i coraz częściej kierują się w stronę tańszych alternatyw. Nawet w przypadku, w którym wszyscy rolnicy wspólnie ustaliliby wyższą cenę, pozostaje kwestia importu. Importerzy momentalnie reagują na wszelkie wahania na rynku i w tym przypadku najprawdopodobniej nie byłoby inaczej…

A czy w grę wchodzi redukcja ponoszonych kosztów? Oczywiście, niemniej, trzeba liczyć się z większymi problemami w utrzymaniu najwyższej jakości. Aktualny sezon ukazuje nam, że nawet drobne plamki czy defekty mają w oczach naszych odbiorców ogromne znacznie. Znajduje to niestety odzwierciedlenie w niższym wynagrodzeniu…

Jak planujecie podejść do sezonu?

W zależności od warunków atmosferycznych pomidory sadzone są w dwóch terminach: w pierwszym tygodniu kwietnia i w maju. Rośliny sadzone są w dwóch rzędach w rozstawie 48 cm x 43 cm, i odległości co 80 cm (90 cm w przypadku tuneli z metalową konstrukcją). Wzdłuż każdego rzędu rozstawiane są dwie linie kroplujące. Rośliny w Borku uprawiane są w jednym cyklu i w zależności od odmiany prowadzone na 7 – 8 gron.

Od wielu lat podstawową odmianą pomidorów uprawianą w tym gospodarstwie jest VP1 F₁. Od trzech sezonów pod tunelami zagościła odmiana Loara F₁ z hodowli HM.Clause. W ubiegłym sezonie producenci testowali odmianę pod numerem hodowlanym 44312 (hodowla HM.Clause). Ogrodnicy z Borku zwrócili na nią szczególną uwagę, co przełożyło się na większą powierzchnię produkcji w tym sezonie. Obecnie odmiana jest dostępna w sprzedaży pod nazwą Honeylilli F₁.

[gallery ids="46489,46487,46490,46493,46479,46477,46484,46482,46481,46480,46478,46488"]

Cały artykuł przeczytacie Państwo w czwartym wydaniu czasopisma "Szklarnie Tunele Osłony". Serdecznie zapraszamy do zakupu prenumeraty w naszym sklepie internetowym: www.plantpress.pl lub kontaktując się telefonicznie pod numerem

☎️: +48 532-545-424.

Zabieg nieustannie powtarza się od lat. Sieci marketów nie pierwszy raz lekceważą producentów. Sytuacja byłaby zrozumiała, gdyby na rynku nie było jeszcze wystarczającej ilości papryki krajowej. Aktualne warunki nie pozwalają jednak rolnikom na chwilę zawahania. Mimo wysokiej podaży w marketach próżno szukać polskich produktów. Nadszedł czas na zmiany… Sezon polskiej papryki ruszył pełną parą i nie można sobie pozwolić, by Polska uniezależniała się od importu zagranicznych produktów, tym samym, niszcząc krajową produkcję. „Stop niszczeniu polskiej produkcji papryki!"

Prezes stowarzyszenia wprost zaznacza, że producenci nie są niewolnikami i chcą jedynie godnie żyć. Dlatego też zagłębie paprykowe walczy o ceny. Niedopuszczalne jest, by w momencie, w którym na rynku występuje wystarczająca ilość papryki dla każdego konsumenta, sieci marketów wciąż oferowały importowany zamiennik. Tyczy się to zarówno papryki, jak i wielu innych warzyw czy owoców. Proceder ten jest bowiem katastrofalny w skutkach. Nie niszczy tylko krajowych producentów, ale także stawia przyszłość konsumentów pod bardzo dużym znakiem zapytania... Jak tak można?

Kupcy sieci Lewiatan, dlaczego przykładacie rękę do niszczenia polskiej produkcji warzyw ciepłolubnych? Jeżeli zniszczymy polską produkcję warzyw, podobnie jak zostały zniszczone polskie kopalnie, żywność dla polskiego konsumenta podrożeje tak jak podrożał węgiel. Polska produkcja rolna jest gwarancją bezpieczeństwa żywnościowego dla Polaków. Tyle lat nie zawiedliśmy polskich konsumentów i chcemy nadal produkować dla nich smaczną, zdrową, uprawianą w gruncie paprykę – dodaje ZPPRP.

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

W związku z tym odbyły się spotkania, na których próbowano dojść do porozumienia. Producenci rzetelnie wyliczyli, iż opłacalność produkcji wymaga cen w przedziale 4,50 zł za 1 kilogram. Zarówno rolnicy jak i Zrzeszenie Producentów Papryki niejednokrotnie apelowali do dystrybutorów i pośredników o niezaniżanie cen skupu. Jednak czy w Polsce łatwo o zmiany? Jeszcze przed wybuchem wojny na Ukrainie padało wiele próśb, zostały zorganizowane strajki, niemniej, wiele w rolnictwie się nie zmieniło. Niezwykle ważne jest więc, by wesprzeć producentów papryki, którzy w tym momencie walczą o przyszłość. Przysłuży się to nie tylko im, ale również rolnikom prowadzącym uprawy innych warzyw.

Z czego wynika zaistniała sytuacja? Winy można dopatrywać się na wielu płaszczyznach. Pierwszą z nich, która niejednokrotnie wpłynęła negatywnie na sytuacje krajowych producentów, stanowią sieci marketów. Ceny widoczne na półkach sklepowych są kilkukrotnie większe aniżeli to, co otrzymują rolnicy za swoją pracę. Marże często są trzykrotnie, czterokrotnie a nawet pięciokrotnie wyższe… Kto za to płaci? Oczywiście konsumenci, którzy winę będą upatrywać po stronie producentów. Niesprawiedliwym wydaje się również fakt, że markety nie włożyły masy pracy i poświęceń przy produkcji, a zyskują znacznie więcej niż rolnicy. Warto również zaznaczyć jak krzywdzącym jest proces importowania warzyw, gdy krajowe są dostępne w bardzo dużych ilościach. Uzależnianie się od zagranicznych gospodarek nie jest niczym dobrym, co ukazuje nam aktualna sytuacja w kraju po wybuchu wojny na Ukrainie. Nie możemy pozwolić, by zabrakło krajowych producentów!

Kolejną z rzędu płaszczyzną, przez którą cierpią producenci jest podejście placówek skupujących czy hurtowni. Podobnie jak i sieci marketów, pełnią rolę pośredników. Z racji na brak rozwiązań systemowych ze strony rządu, które regulowałyby rynki rolne i gwarantowały opłacalne minimalne ceny uzyskiwane przez rolników, skupy mogą ustalać własne warunki. Najczęściej okazują się zdecydowanie niekorzystne… W Polsce już wcześniej pojawił się pomysł ustalenia cen gwarantowanych, jednak bardzo szybko został porzucony przez rządzących z uwagi na problemy przy wprowadzeniu mechanizmu. Sytuacja w rolnictwie ukazuje jednak, że takie rozwiązania są konieczne, by krajowa produkcja zdołała przetrwać ten okres. W innym przypadku pośrednicy najprawdopodobniej dalej będą działać na niekorzyść producentów. Zrzeszenie Producentów Papryki jasno zaznacza, że politycy powinni oduczyć się zwalania winy na pośredników i wreszcie podjąć skuteczne działania.

Jak wspomóc producentów papryki? Tak jak wspominaliśmy, opisywana sytuacja dotyczy rolników zajmujących się uprawą papryki, niemniej, patrząc w przyszłość, przysłuży się wszystkim w branży. W najbliższych dniach (21.07.2022) odbędzie się wyjazd do Ministerstwa Rolnictwa. Uczestnicy zamierzają zabrać ze sobą petycję opisującą nad wyraz trudną sytuację, z którą muszą się zmagać. Aktualnie zbierane są podpisy, których można dokonać w Urzędach Gminy na Południu Mazowsza, w zagłębiu zajmującym się produkcją papryki. W ramach wsparcia warto także przekazać tą informację dalej. Bardzo istotne jest, by zarys sytuacji mógł dotrzeć do zwykłych konsumentów, którzy często nie zdają sobie sprawy z rzeczywistej sytuacji. Sami nie jesteśmy w stanie nic zdziałać, ale jak to mówią… W grupie siła!

WIR wskazuje, iż bezprecedensowa agresja Rosji na Ukrainę zmieniła dotychczasowy porządek świata. Zmieniła go na tyle, że uczestnicy rynków rolnych bardzo mocno odczuli konsekwencje tych zdarzeń w ostatnich miesiącach. Sytuacja na rynkach rolnych staje się coraz trudniejsza i dotyka ona praktycznie wszystkich segmentów rynkowych oraz producentów. W ostatnich miesiącach mamy do czynienia ze skokowym wzrostem kosztów produkcji w gospodarstwach rolnych, który w zależności od kierunku produkcji sięga od 30 do 60%. Jeszcze większy wzrost kosztów produkcji obserwowany jest w przypadku warzyw ciepłolubnych, który sięga nawet 80%!

W szczególności chodzi o uprawy szklarniowe – gdyż rośliny trzeba dogrzać i doświetlić, a aktualne koszty energii są przeogromne. Z informacji zebranych od wielkopolskich producentów warzyw spod osłon, ceny miału, który zazwyczaj służy do ogrzewania tuneli i szklarni, wzrosły z poziomu ok. 400 zł/t w ubiegłym roku do nawet 3.000 zł/t. obecnie. Dodatkowo pojawiają się ogromne problemy z dostępnością tego opału.

Dochodzą do tego problemy związane z dostępnością siły roboczej, a należy pamiętać, że produkcja owoców i warzyw jest bardzo pracochłonna. Z rynku spożywczego wypada wiele małych, niezależnych sklepów spożywczych czy warzywniczych, które tradycyjnie stanowiły miejsca zbytu dla mniejszych gospodarstw rolnych. Coraz częściej te miejsca zajmują sieci detaliczne, które wywierają ogromną presję cenową na rolników. Ta sytuacja doprowadzi nie tylko do ograniczenia produkcji, ale także do podważenia jej sensowności oraz zastąpienia krajowej produkcji importem warzyw.

Polska jest czołowym unijnym producentem warzyw, zaraz po Hiszpanii i Włoszech. Należy pamiętać, że produkty polskiego warzywnictwa, czy też przetwórstwa warzywnego, cieszą się ogromnym uznaniem konsumentów – zarówno krajowych jak i zagranicznych. Są one odpowiednikiem zdrowej, smacznej i co najważniejsze – bezpiecznej żywności.

Zawirowania na rynku energii oraz problemy z zakupem węgla mogą prowadzić do zamknięcia niektórych szklarni. Sektor ten został dotknięty bezpośrednio sytuacją związaną z agresją Rosji na Ukrainę. Zdaniem samorządu rolniczego zabezpieczenie dostaw węgla dla producentów żywności powinno być dla naszego kraju priorytetem.

Wielkopolska Izba Rolnicza jako samorząd rolniczy dbający o dobro rolników uważa, iż należy wprowadzić mechanizm wsparcia dla producentów warzyw ciepłolubnych. Pomoc ta mogłaby być realizowana z wykorzystaniem środków finansowych przewidzianych w rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) 2022/467 z dnia 23 marca 2022 r. przewidującym nadzwyczajną pomoc dostosowawczą dla producentów w sektorach rolnych (Dz. Urz. UE L 96 z 24.3.2022 r. str. 4) – tak jak miało to miejsce w przypadku pomocy dla producentów jabłek oraz świń. Udostępnione przez Komisję Europejską środki finansowe mogą być przyznane w sektorach, które w konsekwencji rosyjskiej inwazji na Ukrainę, dotknięte zostały zakłóceniami na rynku spowodowanymi zwiększonymi kosztami produkcji lub ograniczeniami w handlu. Zgodnie z obowiązkiem wynikającym z ww. rozporządzenia Komisji Europejskiej wsparcie może być kierowane do rolników, którzy angażują się w co najmniej jedno z następujących działań: gospodarka o obiegu zamkniętym, gospodarka składnikami odżywczymi, efektywne wykorzystywanie zasobów oraz metody produkcji przyjazne dla środowiska i klimatu, dlatego uważamy, iż uruchomienie takiego wsparcia dla producentów warzyw ciepłolubnych jest jak najbardziej uzasadnione – podsumowuje Izba.

Nie sposób się nie zgodzić. Pytanie, czy takiego samego zdania będzie H. Kowalczyk…

Źródło: WIR

FOTO:

Nawożenie na start

Przed rozpoczęciem uprawy gleby w tunelu należy uzupełnić składniki pokarmowe w glebie na podstawie wyników jej analizy chemicznej. Podczas nawożenia należy zwrócić uwagę na odpowiednią ilość wapnia, ponieważ ten składnik trudno uzupełnić w trakcie uprawy. Ważny jest też fosfor i azot, który warunkuje rozbudowę masy wegetatywnej oraz przygotowuje ją do wykarmienia dużej liczby owoców. Zwiększona, przedwegetacyjna dawka azotu umożliwia oszczędniejsze dawki N w czasie fertygacji, kiedy jego nadmierna ilość mogłaby opóźniać dojrzewanie owoców. Zawartość potasu na tym etapie może być niższa, bo pierwiastek ten w zwiększonej ilości będzie dostarczany w okresie późniejszym. Warto natomiast sprawdzić zawartość magnezu. W części gospodarstw występuje nadmiar tego składnika, najczęściej tam, gdzie stosuje się wapno z magnezem. Nawożenie magnezem zwiększa pobieranie i wykorzystanie azotu, a także korzystnie oddziałuje na transport i gromadzenie fosforu w nasionach, ale należy uważać na przenawożenie gleby magnezem. Jego nadmiar powoduje problemy z pobieraniem m.in. potasu.

Zadbać o odpowiednią wilgotność gleby

FOTO: WILCZYNSKA ANNA

Zawarte w glebie składniki pokarmowe będą dostępne dla roślin tylko przy odpowiedniej wilgotności podłoża. Należy pamiętać, że w okresie tworzenia systemu korzeniowego wilgotność gleby w tunelach foliowych powinna wynosić 60 proc. polowej pojemności wodnej (ppw), a w czasie owocowania 70–80 proc.

Jeśli gleba jest nadmiernie przesuszona należy ją nawilżać stopniowo – najlepiej przez kilka dni. Przed rozpoczęciem sadzenia trzeba sprawdzić na ile woda przesiąkła przez glebę. Gdy jest odpowiednio wilgotna na głębokości co najmniej 15–20 cm, to można przystąpić do jej uprawy, a następnego dnia sadzić rozsadę papryki. Oprócz wilgotności ważna jest też temperatura gleby. Minimalna temperatura gleby w jakiej zaleca się sadzenie papryki to 12–15°C.

Nie zaleca się podlewania rozsady papryki bezpośrednio po posadzeniu jeśli gleba w tym momencie ma wilgotność na poziomie 70–80 proc. ppw. Jeżeli jest bardziej sucha należy ostrożnie podlać rośliny niewielką dawką wody i „powolnym strumieniem”, aby gleba przylgnęła do bryły korzeniowej. Podlewając rośliny ręcznie (z góry) dużymi kroplami powoduje się zbicie gleby. Ponadto, jeśli na liściach roślin pozostaną krople wody i zacznie przygrzewać słońce, mogą powstać oparzenia. Należy pamiętać, że dobrze uprawiona i optymalnie nawilżona gleba przed sadzeniem papryki powoduje, że rośliny nie są tak bardzo narażone na działanie niskiej temperatury. Gleba nawilżona na głębokość kilkunastu centymetrów lepiej się nagrzewa. Chodzi o to, że podczas zimnych nocy, gdy gleba jest odpowiednio wilgotna, to następuje parowanie i wokół roślin wytwarza się mikroklimat. Należy też pamiętać, że jeśli jest bardzo sucho i sadzi się rośliny intensywnie podlane, to woda z bryły korzeniowej zostanie wyssana przez wysuszone podłoże. Po takim przesuszeniu bardzo trudno jest odpowiednio nawodnić tę bryłę korzeniową.

Kiedy rozpocząć fertygację?

FOTO:

Fertygację zaleca się rozpocząć po 2–3 tygodni od posadzenia rozsady papryki w tunelu. Chodzi o to, żeby rośliny przyjęły się i wznowiły wzrost. Po spulchnieniu gleby dobrą praktyką jest rozłożenie folii między rzędami roślin, która zabezpiecza przed wyrastaniem chwastów. Przed rozłożeniem folii linie nawadniające z powrotem przekładane są na pierwotne miejsce. Dobrym rozwiązaniem jest wykorzystanie folii biodegradowalnej lub czarnej agrowłókniny, która umożliwia ewaporacje i obserwację działania nawadniania (przewody nawadniające układa się na włókninę).

FOTO:

Rozpoczynając fertygację warto wprowadzić nawozy o zrównoważonym składzie. W niektórych zaleceniach polecane są nawozy o podwyższonej zawartości fosforu. Jest to zasadne, gdy rośliny są słabo ukorzenione. Jeśli jednak mają już dobrze rozbudowany system korzeniowy, lepiej dostarczyć nawozy o zrównoważonym składzie.

FOTO:

Częstotliwość fertygacji zależy od warunków pogodowych. Pod jedną roślinę powinno się dostarczyć ok. 0,5 l pożywki. W miarę wzrostu roślin zwiększa się ilość podawanej wody – adekwatnie do potrzeb roślin. Doświadczenia wskazują, że korzystniej jest włączać fertygację mniejszymi dawkami, ale częściej. Należy liczyć się z tym, że po obfitym podlaniu mogą nadejść pochmurne dni, wówczas parowanie wody z gleby w obiektach będzie niewielkie. Dodatkowo padające deszcze mogą spowodować podsiąkanie wody. Takie sytuacje są bardzo niebezpieczne, bo mogą doprowadzić do podtopienia uprawy. Planując fertygację trzeba nieustannie obserwować rośliny i korygować zalecenia na "bieżąco". Gdy pojawiają się pierwsze kwiaty, trzeba zmienić pożywkę na taką o większej zawartości fosforu. Zwykle zmianę tę wprowadza się na 2–3 podlewania. Chodzi o prawidłowy rozwój kwiatów i nasion. W tym czasie warto również zadbać o dostarczenie boru i molibdenu lub środków stymulujących kwitnienie.

Gdy zaczynają się wiązać owoce – to wówczas w pożywce musi być więcej potasu. Jednak zalecenia te powinny również uwzględniać wymagania odmian.

Marcin Niedobylski, Agro Spec

FOTO:

Podczas webinarium Maria Lis (Bayer Crop Science – De Ruiter) omówiła wyniki testów uprawowych nowej odmiany pomidora malinowego DRTG4839 F1.

? Numer DRTG4839 F1 jest polecany do uprawy standardowej i doświetlanej. Rośliny o silnym wigorze i otwartym pokroju tworzą nieco długie międzywęźla, które wg. obserwacji hodowców, skracają się latem. Odmiana wyróżnia się wysokim potencjałem plonotwórczym. Dobrze zawiązują owoce również na początku sezonu. Numer DRTG4839 F1 jest odporny na mączniaka prawdziwego.

FOTO:

? Nowa odmiana DRTG4839 F1 tworzy atrakcyjne owoce o malinowej barwie. Owoce  wyrównane, twarde, bez tendencji do tworzenia żółtych przebarwień latem i niskiej wrażliwości na suchą zgniliznę wierzchołkową. Owoce z pierwszych gron są lekko żebrowane. DRTG4839 ma bardzo duże owoce (BBB, później BBB i BB+). Owoce są bardzo smaczne (średnio 5,46°Bx).

FOTO:

FOTO:

? ? Atutami numeru DRTG4839 F1 są ? ?:

• brak żółtych przebarwień latem;
• niska wrażliwość na suchą zgniliznę wierzchołkową;
• trwałość pozbiorcza (twardy owoc);
• malinowa barwa owoców;
• dobre wybarwienie owoców w całym sezonie;

  

  FOTO:

W największych rejonach upraw pomidorów w cyklu wiosennym dopiero odbywają się zasiewy. Z kolei w innych regionach, gdzie cykl jest nie opóźniony, właśnie odbywają się nasadzenia roślin m.in. odmian śliwkokształtnych czy w typie Cherry.

Jak zostaliśmy poinformowani, w sierpniu i wrześniu, może dojść do sytuacji, w których pojawią się znaczne niedobory pomidorów mięsistych.

Trendy na przyszłość: W ostatnich latach produkcja pomidorów w Hiszpanii nieco się zmniejszała. Jednak ostatnie sygnały pozwalają przypuszczać, że trend spadkowy zatrzyma się lub nawet zwiększą się powierzchnie uprawy w takich segmentach jak: pomidor gronowy, standardowy czy malinowy z przeznaczeniem na eksport - mówi nasz informator.

Czytaj także: Drastyczne wzrosty cen opału. Węgla w składach brakuje

Ceny ogórka na giełdach hurtowych

Od kilku dni cena ogórków szklarniowych na giełdzie Bronisze jest na stałym poziomie i wynosi od 9 do 11 zł/kg. W Krakowie na "Rybitwach" jest już gorzej, bo za kilogram ogórka hurtownicy płacą 7,5 zł. Tymczasem na "Zjazdowej" w Łodzi cena oscyluje na poziomie 7-10 zł/kg. Ogórek szklarniowy na lubelskim rynku hurtowym w Elizówce kosztuje dziś 9,5-10,60 zł/kg. Czy takie powinny być ceny w dobie ogromnego kryzysu?

Ogórek rosyjski zamiast polskiego?

Sytuację niepokoi także obecność rosyjskiego ogórka, który prawdopodobnie dotarł do Polski przez Białoruś. Cena ogórków za wschodniej granicy jest niższa niż krajowych. To zapewne kusi hurtowników, tym bardziej, że towar ten jest wysokiej jakości. Niestety problem robi się coraz poważniejszy właśnie teraz, w dobie kryzysu rosyjsko-ukraińskiego. 

Trudno się z tym wszystkim pogodzić. A Wy co sądzicie o takich działaniach?

O ile można dyskutować nad słusznością importu, trudno zrozumieć, że my nie możemy wysyłać warzyw do danego kraju, ale zakazy nie działają w drugą stronę. Polacy nie mogą eksportować warzyw do Rosji od kilku lat. Wiemy z jak negatywnymi skutkami wiąże się ten zakaz.

Od 1 stycznia nie możemy również eksportować warzyw na Białoruś. Niedawno kraj ten zakazał również importu z Serbii, a 4 lutego Białoruś może eksportować kapustę i cebulę np. do Rosji, tylko na podstawie jednorazowo wydawanych licencji. Co niemalże ostatecznie eliminuje reeksport.

Jeśli chodzi o ceny importowanych ogórków, jest to od 70 do 80 zł za 6-kilogramowy karton, co daje od 11,66 do 13,33 zł/kg.

FOTO:

Nie ma się co oszukiwać, idea brzmi dobrze. Szczególnie, jeśli spojrzymy na sytuację w naszym kraju.  Niejednokrotnie otrzymywaliśmy od Państwa przykre informacje dotyczące skali zniszczeń. Niestety, u nas firmy ubezpieczeniowe unikają podpisywania umów, jeśli ryzyko jest znaczące, a nawet jeśli jest taka możliwość to koszty są zwyczajnie zbyt wysokie.

Nasuwa się nam tylko jedno pytanie… Kiedy w Polsce rolnicy doświadczą takiej pomocy? Z piątku na sobotę mamy kolejne wichury. A może pomoże powszechny system ubezpieczeń, który rząd już tak długo obiecuje?

Czytaj także: Węgrzy także liczą straty po wichurach

Poprosiliśmy Ministerstwo Rolnictwa o dane dotyczące importu warzyw zarówno z Rosji jak i Białorusi - są to nie dziesiątki, ale tysiące ton! Zdecydowanie numerem jeden jest ogórek, którego w zeszłym roku przyjechało do Polski prawie 8000 ton! To wzrost o prawie 30 proc. w porównaniu do roku 2020! Również Białoruś eksportuje do Polski głównie ogórki – w 2021 roku było to 1837 ton.

FOTO:

Pozostaje pytanie, gdzie trafiają te zaimportowane ogórki – bo mało kto widzi na etykietach opakowań Rosję, jako kraj pochodzenia. Być może cześć z nich jako korniszony trafia do przetwórstwa – niestety nie ma danych jaki jest udział poszczególnych typów ogórka w całości importu. Będziemy ten temat na pewno uważnie śledzić!

Oczywiście w naszym kraju odczuwamy te same problemy. Mimo, że ceny gazu są niższe niż w rekordowym momencie – grudniu 2021, to i tak ich koszt wynosi kilkakrotność tego, ile musieliśmy zapłacić za surowiec rok temu. Czym jest to spowodowane? Z pewnością przyczynia się do tego rosnący popyt, a także fakt, iż Rosja ograniczyła dostawy. Warto także wspomnieć, że problem jest bardziej rozległy. Bez względu na sposób ogrzewania, wysokie ceny napotkamy przy każdym z rozwiązań.

Dylematy dotyczą wielu z nas. Trudno wstrzymywać się z ogrzewaniem, ale koszty są dramatyczne. Ratunkiem, dla nas rolników, miało być wprowadzenie niższego VAT-u, o którym media przypominały nam na każdym kroku. Jednak wszyscy z pewnością zdążyli się już przekonać jak to wygląda w rzeczywistości. Przed rzekomym wybawieniem jesteśmy świadkami wzrostu cen, co sprawi, że nawet po spadku stawki VAT nie odczujemy znacznej różnicy. Czas pokaże jak będzie.

Pozostaje nam liczyć, że będziemy mieli możliwość sprzedaży swoich plonów po wyjątkowo wysokich cenach, by choć w jakiejś części zrekompensować sobie, nieustannie rosnące, koszty produkcji. Miejmy nadzieję, że doczekamy się ich poprawy.

Jak sytuacja wygląda u was?

FOTO:

Jak relacjonują, koszty samej wymiany folii są już dramatyczne, nie wspominając o przypadkach, gdzie wymiana konstrukcji także będzie konieczna. Część węgierskich rolników chciałaby, podobnie jak w przypadku kataklizmu w roku 2017, zwrócić się o pomoc ze strony de minimis (pomoc publiczna – wsparcie państwa udzielane małym i średnim przedsiębiorcom). Aktualnie podliczane są straty.

W kontekście do aktualnych zdarzeń ponownie rozgorzała dyskusja na temat ubezpieczeń w rolnictwie. Niestety, dobrze wiemy, jak wygląda sytuacja pod tym względem w naszym kraju – ubezpieczenia są drogie, a ubezpieczalnie unikają zawierania umów, jeśli ryzyko jest zbyt duże. I ponownie dochodzimy do pytania, czy sprawdziłby się powszechny system ubezpieczeń i czy jest w ogóle możliwy?

Źródło: fruitveb.hu

Już po pierwszej nocy zaczęły napływać do nas informacje jak niszczycielska była to siła. Porwana folia, czy co gorsza, wywrócona i uszkodzona konstrukcja nie były pojedynczymi przypadkami. Wielu z nas doświadczyło kosztownych szkód. Jak możemy zauważyć na wielu forach internetowych, wiatr wyrządził zniszczenia nawet u właścicieli szklarni.

Jak mówi nasz rozmówca, Pan Jarosław z miejscowości Stary Kadłub (Gmina Stara Błotnica), jego gospodarstwa także nie ominęła przykra sytuacja. Wiatr zniszczył 9 tuneli. Uszkodzone zostały zarówno folie jak i konstrukcje. Tak więc, po tym kataklizmie muszę kupić 9 folii, gdzie najtańsza folia kosztuje obecnie w granicach 1000 zł – komentuje. Poza tym dochodzi koszt tyczek, których gospodarz potrzebuje aż 200 na wymianę konstrukcji. Jedna to koszt od 10 do 15 zł. Tak więc musi liczyć się z kosztem około 2500 zł. Ponadto pozostaje kwestia kilku betonowych słupków, które wiatr wyrwał razem z dachem konstrukcji tunelu. Pomijając koszty, to dodatkowe kilka dni ciężkiej pracy, podsumowuje Pan Jarosław.

Z pewnością kataklizm pogodowy i straty z nim związane to ostatnie, czego oczekiwaliśmy. Mamy nadzieję, że nie u wszystkich z Państwa są one tak duże. Oby ta przykra sytuacja była ostatnią, która spotka nas w tym sezonie. Każdemu życzymy, aby poniesione starty wynagrodziła wysoka cena wytworzonego plonu. Chociaż czy możemy liczyć na taki luksus?

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

FOTO:

Jak informuje nas jeden z krajowych producentów ogórka: "Jesteśmy zdesperowani. Posiadamy 0,5-hektarowy obiekt szklarniowy. Produkujemy ogórki w dwóch cyklach nasadzeniowych. Z roku na rok koszty produkcji są coraz wyższe. To będzie bardzo trudny rok. Przy tych nakładach nie będziemy w stanie dłużej się utrzymać. Do tego dochodzi import ogórków, który wypełnia polskie półki sklepowe. Ich cena to poniżej kosztów naszej produkcji. Dobrze wiemy, że to nie Europa Zachodnia, ale cała Wschodnia Ściana Polski jest dla nas ogromnym zagrożeniem - informuje jeden z ogrodników.

Na rynku pojawiają się już polskie ogórki szklarniowe. Obecnie sieci handlowe, dyskonty oferują je w cenie np.: 3,69 zł/szt. lub 19,90 zł/kg lub 18,50 zł/5 szt. Przypominamy, że teraz pojawiają się ogórki wyłącznie z upraw doświetlanych. Jak informuje nas kolejny producent, dziś jego ogórki sprzedawane są w cenie 8,5 zł/kg, za chwilę może się to zmienić. "Przy tej cenie ogórka rozważam wyłączenie lamp oraz podawanie CO2. Jak tak dalej później, to nasze gospodarstwa się nie utrzymają!"

Przy wzrastających dynamicznie kosztach produkcji, ogrodnicy wciąż nie mają wzrostu cen warzyw. Czy to się kiedyś zmieni?

By wziąć udział w wydarzeniu, wystarczy kliknąć w link: https://intermag.clickmeeting.com/pomidor-i-salaty-pod-oslonami-badz-liderem-w-produkcji-/register

✅ Organizowane wydarzenie będzie okazją do zapoznania się z najnowszymi trendami w asortymencie pomidora i sałaty pod osłonami. Podczas webinarium udział wezmą eksperci cenionych firm hodowlano-nasiennych: Bayer (marka Seminis), Enza Zaden, Hazera Poland.

✅ Część webinarium będzie poświęcone nawożeniu roślin i stosowania produktów mikrobiologicznych firmy Intermag. Poruszone zostaną także zagadnienia efektywnej fertygacji roślin.

✅ Podczas webinarium wskazówek uprawowych i agrotechnicznych udzieli dr inż. Agnieszka Stępowska.

Program webinarium POMIDOR I SAŁATY POD OSŁONAMI – Bądź liderem w produkcji jest bardzo bogaty, jesteśmy przekonani, że przedstawione zagadnienia i informacje przekazane przez naszych ekspertów ułatwią Państwu produkcję tych gatunków w nowym sezonie 2022. Serdecznie zapraszamy na webinarium, bądźcie z nami!

Koniecznie zaplanuj sobie termin: 11 stycznia (wtorek) 2022 r., godz. 19:00

Udział w spotkaniu jest bardzo prosty:

• najlepiej 5 minut przez rozpoczęciem wydarzenia kliknąć w załączony link:

https://intermag.clickmeeting.com/pomidor-i-salaty-pod-oslonami-badz-liderem-w-produkcji-/register

• wystarczy podać swoje imię oraz adres e-mail i dołączyć do spotkania,

• można łączyć się z komputera, tabletu czy smartfona,

• do webinarium można dołączyć w każdym momencie także w trakcie jego trwania.

Webinarium można obejrzeć na “żywo” na Facebook’u: https://www.facebook.com/events/217413993801889/

Spotkanie będzie okazją do zadania pytań i dyskusji.

Firma Intermag już po raz kolejny zaprasza na serie warzywniczych spotkań online gdzie wspólnie z ekspertami branżowymi i firmami partnerskim prezentować będzie aktualne zalecenia i praktyczne informacje na temat kluczowych gatunków zarówno w uprawie gruntowej jak i pod osłonami. Portal warzywa.pl jest patronem medialnym tego cyklu spotkań.