Produkcja cebuli z dymki jest jedną z najstarszych i niezawodnych metod uprawy tego warzywa. Założenie uprawy z dymki można zmechanizować – w minionym sezonie prezentowano nowoczesną maszynę do tego celu holenderskiego producenta.
Produkując cebulę z dymki, należy zwrócić uwagę na kilka ważnych aspektów, jednym z nich jest zdrowotność materiału rozmnożeniowego. Z uwagi na możliwość przenoszenia chorób bakteryjnych i grzybowych z materiałem wysadkowym, przed zakupem dymki warto zastanowić się nad źródłem jej pochodzenia. Jest to szczególnie ważne, gdyż obecnie niema w „Programie ochrony warzyw na rok 2017” preparatów do zaprawiania dymki przed chorobami i szkodnikami.
Tym bardziej warto po pierwsze zadbać o zdrowy materiał wysadkowy mający świadectwo zdrowotności, aby na podstawie takiego dokumentu w przypadku wystąpienia chorób czy nicieni móc dochodzić swoich praw. Po drugie w okresie wegetacji, już od momentu pojawienia się pierwszych liści,uważnie obserwować rośliny i przy stwierdzeniu wystąpienia objawów chorobowych opryskiwać plantację jednym ze środków podanych w aktualnym programie ochrony warzyw.
Precyzyjnie posadzić
W uprawach towarowych cebulę sadzi się z wykorzystaniem specjalistycznych sadzarek. Przy sadzeniu mechanicznym ważna jest jednorodność materiału wysadkowego. Im dymka bardziej wyrównana pod względem wielkości, tym łatwiej jest uzyskać podobną odległość między cebulkami w rzędach. Przy zróżnicowanej wielkości dymki trudno o wyrównanie rozwoju roślin, a tym samym niełatwo wykonać zabiegi ochrony. Dymka powinna być umieszczana w ziemi na odpowiednią głębokość, dlatego podczas sadzenia warto zwrócić uwagę, aby szyjka była przykryta na około 0,5–1 cm.
Można ją sadzić systemem rzędowym lub rzędowo-pasowym. Na rzędzie odległość powinna wynosić około 4 cm przy uprawie cebuli na zbiór z zielonym szczypiorem i około 6–7 cm dla uprawy cebuli z zaschniętą łuską. Na obsadzenie jednego hektara potrzeba około 750 kg dymki o średnicy 10–15 mm lub 1300 kg dymki o średnicy 15–20 mm. Dymkę sadzi się w polu wczesną wiosną, zwykle na początku marca lub w kwietniu, gdy tylko można uprawić pole. W rejonach o łagodniejszych warunkach klimatycznych istnieje również możliwość sadzenia dymki jesienią, to jest od połowy września do połowy października. W tym terminie trzeba sadzić odmiany cebuli dobrze korzeniące się i zimujące.
Sadzarka Delta w okolicy Wrocławia
Niedaleko od Wrocławia, w gminie Kobierzyce położonej na południe od stolicy województwa, produkcją cebuli na dużym areale, między innymi z dymki, zajmuje się Piotr Smoła. W minionym sezonie firma Agrarada prezentowała tam holenderskiej produkcji sadzarkę Delta do dymki. Damian Kamiński z firmy Agrarada informował, że sadzarka do dymki Delta to nowoczesny produkt firmy Warrens BV, której założyciele są od wielu pokoleń rolnikami. Firma ma siedzibę w Holandii będącej czołowym producentem dymki na świecie, co sprawia, że wdrożone w sadzarce rozwiązania to wynik wieloletnich doświadczeń najwyższej klasy praktyków.
Maszyna jest dostępna w wielu kombinacjach szerokości i liczby sekcji. W ofercie są sadzarki o szerokości sadzenia 1,5; 1,8; 2,25; 3,0 oraz 4,5 m. Liczba rzędów w poszczególnych modelach sadzarki jest także zróżnicowana – od 4 do 18 rzędów, przy czym możliwa jest konfiguracja sadzarki do własnych potrzeb. Producent informuje, że zawieszana na trójpunktowym układzie zawieszenia sadzarka dla szybkiego i bezpiecznego zagregowania z ciągnikiem w wersji standardowej wyposażona jest w manualne zaczepy typu „A”. Przyglądając się sekcjom sadzącym, można zaobserwować, że konstruktor zastosował równoległoboczne, obrotowe zawieszenie sekcji z redlicami. Ponadto maszynę wyposażono w duże koła, co miało na celu dobre jej dostosowanie nawet do trudnych warunków glebowych – holenderskie ziemie są bardzo zwięzłe, a wiosną trudne w uprawie, między innymi ze względu na dużą wilgotność.
Sadzarka prezentowana w gospodarstwie P. Smoły miała lejkowaty kształt zbiornika na cebulę, a kształt ten, jak informuje producent, pozwala na utrzymanie równego poziomu dymki na stole wibracyjnym. Jednozagonowy model ma wysokość zbiornika równą 1,88 m i pojemność 600 kg. Przenośnik taśmowy sadzarki jest napędzany za pomocą bezobsługowego pasa klinowego typu „V”. Napęd przenoszony jest z jednego z dużych, tylnych kół. Warto pamiętać, że praca przenośnika taśmowego możliwa jest z trzema stopniami prędkości.
Weryfikując pracę sadzarki Delta w podwrocławskim gospodarstwie widać było, że elementy robocze odpowiedzialne za rozłożenie cebuli w rzędach – specjalnie zaprojektowany przenośnik taśmowy oraz szczotki obracające się w przeciwnych kierunkach, szeroki stół wibracyjny umieszczony pod zbiornikiem – odpowiednio podawały materiał nasadzeniowy do redlic. W szerokiej regulacji gęstości sadzenia wprowadzono także możliwość dołożenia 5% materiału wysadzanego w sekcjach krańcowych oraz możliwość zamknięcia sekcji przy stosowaniu ścieżek technologicznych. Przekładnia hydrostatyczna pozwala wyłączyć napęd aparatu wysadzającego na krańcu pola, umożliwiając tym samym prawidłowe zakrycie dymki ziemią na końcu rzędu. Pokazowa maszyna wyposażona była w zagarniacze talerzowe, które umożliwiały swobodny przepływ grudek i resztek pożniwnych. Środkowe zagarniacze talerzowe miały średnice 250 mm, natomiast zewnętrzne były większe i miały 330 mm.
W gospodarstwie P. Smoły testowano poprawność sadzenia Delta przy różnych prędkościach jazdy. Testy pokazały, że precyzyjne rozłożenie dymki oraz jednolitą głębokość sadzenia uzyskać można w szerokim zakresie prędkości jazdy – od 3 do 11 km/godz.
Tekst i zdjęcia: Marcin Bartczak
Artykuł pochodzi z numeru 2/2017 miesięcznika „Warzywa”
01 - Published up: 2026-08-21 16:22:12 - Modified: 2026-08-21 16:22:12 - Feat.: - Title: Cebula 60+ będzie problemem? W Holandii ruszyły zbiory, a ceny idą w górę
02 - Published up: 2026-08-20 10:57:23 - Modified: 2026-08-20 10:57:23 - Feat.: - Title: Obieralnia cebuli na sprzedaż. Gotowy zakład za 1,4 mln zł
03 - Published up: 2026-07-06 15:01:50 - Modified: 2026-07-06 15:01:50 - Feat.: - Title: Eksport cebuli z Polski przekroczył 64 tys. ton. Trafia do 31 krajów, ale jeden dominuje
04 - Published up: 2026-07-02 19:35:55 - Modified: 2026-07-02 19:35:55 - Feat.: - Title: Import cebuli do Polski przekroczył 50 tys. ton. Holandia całkowicie zdominowała rynek
05 - Published up: 2026-05-06 18:06:46 - Modified: 2026-05-06 18:06:46 - Feat.: - Title: Nawożenie cebuli siarką – jak zwiększyć plon i odporność roślin?
01 - Published up: 2026-08-27 12:57:36 - Modified: 2026-08-27 12:57:36 - Feat.: 0 - Title: Plony ziemniaków w Austrii spadły do 1/3. Ile płaci się rolnikom?
02 - Published up: 2026-08-19 07:49:21 - Modified: 2026-08-19 07:49:21 - Feat.: 0 - Title: Po upałach i zmianie pogody. Jak wesprzeć warzywa w drugiej połowie sezonu?
03 - Published up: 2026-08-12 17:19:23 - Modified: 2026-08-12 17:19:23 - Feat.: 0 - Title: Polskie odmiany ogórków gruntowych. Jedna plantacja, 5 odmian – jak plonują?
04 - Published up: 2026-08-10 08:29:19 - Modified: 2026-08-10 08:29:19 - Feat.: 0 - Title: Oprysk dronem zamiast opryskiwacza? Sprawdziliśmy, ile hektarów zrobi w godzinę
05 - Published up: 2026-08-04 10:12:54 - Modified: 2026-08-04 10:12:54 - Feat.: 0 - Title: Warzywa nie uniknęły skutków kapryśnej pogody. Pierwsze prognozy GUS
06 - Published up: 2026-08-03 16:03:31 - Modified: 2026-08-03 16:03:31 - Feat.: 0 - Title: W Polsce będzie mniej ziemniaków. Zdecydowały mniejszy areał i pogoda
07 - Published up: 2026-08-02 18:06:00 - Modified: 2026-08-02 18:09:25 - Feat.: 0 - Title: 100 ha pomidora w ekologii? Da się. Tak wygląda plantacja w Kaleniu
08 - Published up: 2026-07-24 09:59:59 - Modified: 2026-07-24 09:59:59 - Feat.: 0 - Title: Wciornastki w porze. Jak ograniczyć straty jakości?
09 - Published up: 2026-07-23 12:44:02 - Modified: 2026-07-23 12:44:02 - Feat.: 0 - Title: Nie tylko arbuzy potrzebują promocji. Producenci warzyw czekają na konkretne działania
10 - Published up: 2026-07-18 10:56:22 - Modified: 2026-07-18 10:56:22 - Feat.: 0 - Title: Chłody, zalanie i 40°C. Jak prowadzić paprykę przy skrajnie zmiennej pogodzie?
11 - Published up: 2026-07-08 14:22:00 - Modified: 2026-07-08 14:26:27 - Feat.: 0 - Title: Rekordowa powierzchnia upraw dyni. W sześć lat areał wzrósł o 169%
12 - Published up: 2026-07-06 18:58:00 - Modified: 2026-07-06 19:02:43 - Feat.: 0 - Title: Boom na arbuzy wyhamował. Powierzchnia upraw spadła niemal o połowę
13 - Published up: 2026-07-06 12:05:36 - Modified: 2026-07-06 12:05:36 - Feat.: 0 - Title: Fala upałów uderzyła w plantacje ziemniaków. Rolnicy obawiają się spadku plonów i pogorszenia jakości bulw
14 - Published up: 2026-07-02 18:04:25 - Modified: 2026-07-02 18:04:25 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy chcą nawadniać, ale inwestycje nie przyspieszają. Ekspert wyjaśnia dlaczego
15 - Published up: 2026-07-01 17:34:41 - Modified: 2026-07-01 17:34:41 - Feat.: 0 - Title: Rekord obrócił się przeciwko rolnikom. Holandia tnie uprawę ziemniaków o ponad 8%
16 - Published up: 2026-07-01 10:19:23 - Modified: 2026-07-01 10:19:23 - Feat.: 0 - Title: Ponad 550 ha papryki zniknęło z pól. Producenci mocno ograniczyli nasadzenia
17 - Published up: 2026-06-30 13:37:00 - Modified: 2026-06-30 13:51:36 - Feat.: 0 - Title: Ogórki wymagają coraz więcej pracy, ale plantatorzy nie rezygnują. Areał wzrósł
18 - Published up: 2026-06-24 18:09:31 - Modified: 2026-06-24 18:09:31 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy zgłosili już ponad 185 tys. ha ziemniaków. W tych województwach uprawia się ich najwięcej
19 - Published up: 2026-06-23 09:06:31 - Modified: 2026-06-23 09:06:31 - Feat.: 0 - Title: Sprzedawali czosnek po 20–30 zł/kg. Dziś nie mogą znaleźć kupców
20 - Published up: 2026-06-10 06:50:13 - Modified: 2026-06-10 06:50:13 - Feat.: 0 - Title: Susza zmienia priorytety. Jak zbudować system pompowy w gospodarstwie z dużym zapotrzebowaniem na wodę
01 - Published up: 2026-08-27 12:57:36 - Modified: 2026-08-27 12:57:36 - Feat.: 0 - Title: Plony ziemniaków w Austrii spadły do 1/3. Ile płaci się rolnikom?
02 - Published up: 2026-08-19 07:49:21 - Modified: 2026-08-19 07:49:21 - Feat.: 0 - Title: Po upałach i zmianie pogody. Jak wesprzeć warzywa w drugiej połowie sezonu?
03 - Published up: 2026-08-12 17:19:23 - Modified: 2026-08-12 17:19:23 - Feat.: 0 - Title: Polskie odmiany ogórków gruntowych. Jedna plantacja, 5 odmian – jak plonują?
04 - Published up: 2026-08-10 08:29:19 - Modified: 2026-08-10 08:29:19 - Feat.: 0 - Title: Oprysk dronem zamiast opryskiwacza? Sprawdziliśmy, ile hektarów zrobi w godzinę
05 - Published up: 2026-08-04 10:12:54 - Modified: 2026-08-04 10:12:54 - Feat.: 0 - Title: Warzywa nie uniknęły skutków kapryśnej pogody. Pierwsze prognozy GUS
06 - Published up: 2026-08-03 16:03:31 - Modified: 2026-08-03 16:03:31 - Feat.: 0 - Title: W Polsce będzie mniej ziemniaków. Zdecydowały mniejszy areał i pogoda
07 - Published up: 2026-08-02 18:06:00 - Modified: 2026-08-02 18:09:25 - Feat.: 0 - Title: 100 ha pomidora w ekologii? Da się. Tak wygląda plantacja w Kaleniu
08 - Published up: 2026-07-24 09:59:59 - Modified: 2026-07-24 09:59:59 - Feat.: 0 - Title: Wciornastki w porze. Jak ograniczyć straty jakości?
09 - Published up: 2026-07-23 12:44:02 - Modified: 2026-07-23 12:44:02 - Feat.: 0 - Title: Nie tylko arbuzy potrzebują promocji. Producenci warzyw czekają na konkretne działania
10 - Published up: 2026-07-18 10:56:22 - Modified: 2026-07-18 10:56:22 - Feat.: 0 - Title: Chłody, zalanie i 40°C. Jak prowadzić paprykę przy skrajnie zmiennej pogodzie?
11 - Published up: 2026-07-08 14:22:00 - Modified: 2026-07-08 14:26:27 - Feat.: 0 - Title: Rekordowa powierzchnia upraw dyni. W sześć lat areał wzrósł o 169%
12 - Published up: 2026-07-06 18:58:00 - Modified: 2026-07-06 19:02:43 - Feat.: 0 - Title: Boom na arbuzy wyhamował. Powierzchnia upraw spadła niemal o połowę
13 - Published up: 2026-07-06 12:05:36 - Modified: 2026-07-06 12:05:36 - Feat.: 0 - Title: Fala upałów uderzyła w plantacje ziemniaków. Rolnicy obawiają się spadku plonów i pogorszenia jakości bulw
14 - Published up: 2026-07-02 18:04:25 - Modified: 2026-07-02 18:04:25 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy chcą nawadniać, ale inwestycje nie przyspieszają. Ekspert wyjaśnia dlaczego
15 - Published up: 2026-07-01 17:34:41 - Modified: 2026-07-01 17:34:41 - Feat.: 0 - Title: Rekord obrócił się przeciwko rolnikom. Holandia tnie uprawę ziemniaków o ponad 8%
16 - Published up: 2026-07-01 10:19:23 - Modified: 2026-07-01 10:19:23 - Feat.: 0 - Title: Ponad 550 ha papryki zniknęło z pól. Producenci mocno ograniczyli nasadzenia
17 - Published up: 2026-06-30 13:37:00 - Modified: 2026-06-30 13:51:36 - Feat.: 0 - Title: Ogórki wymagają coraz więcej pracy, ale plantatorzy nie rezygnują. Areał wzrósł
18 - Published up: 2026-06-24 18:09:31 - Modified: 2026-06-24 18:09:31 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy zgłosili już ponad 185 tys. ha ziemniaków. W tych województwach uprawia się ich najwięcej
19 - Published up: 2026-06-23 09:06:31 - Modified: 2026-06-23 09:06:31 - Feat.: 0 - Title: Sprzedawali czosnek po 20–30 zł/kg. Dziś nie mogą znaleźć kupców
20 - Published up: 2026-06-10 06:50:13 - Modified: 2026-06-10 06:50:13 - Feat.: 0 - Title: Susza zmienia priorytety. Jak zbudować system pompowy w gospodarstwie z dużym zapotrzebowaniem na wodę