Ochrona plantacji ziemniaka przed zarazą jest procesem złożonym i długotrwałym, który w zależności od terminu wystąpienia choroby oraz wczesności odmiany może trwać od dwóch do ponad trzech miesięcy w przypadku późnych odmian uprawianych na skrobię.
Dla zwiększenia efektywności prowadzonej ochrony ziemniaka przed zarazą, można podzielić ją na 3 etapy, które uwzględniają tempo rozwoju roślin ziemniaka, warunki pogodowe oraz presję infekcyjną choroby.
PROGRAM OCHRONY ZIEMNIAKA 2023
Etap 1
Obejmuje okres od posadzenia bulw do zakończenia fazy szybkiego rozwoju części nadziemnej. Na tym etapie ochrony jej głównym zadaniem jest niedopuszczenie do infekcji roślin oraz eliminacja źródeł materiału infekcyjnego, jaki może znajdować się w obrębie plantacji. Źródła infekcji mogą stanowić niezabezpieczone sterty odpadowe, porażone bulwy, znajdujące się w glebie oospory (forma przetrwalnikowa choroby, która może przetrwać w glebie przez kilka sezonów) oraz samosiewy wyrosłe z bulw, które przezimowały w glebie i sąsiednie plantacje. Do ochrony plantacji na tym etapie można wykorzystać wszystkie rodzaje fungicydów, dobór ich należy jednak dostosować do warunków panujących na polu.
Etap 2
Drugi etap jest bardzo ważny dla możliwości uzyskania plonu bulw. Rośliny wchodzą w fazę zawiązywania pąków kwiatowych, kwitnienia oraz zapoczątkowany jest rozwój bulw. Na tym etapie, utrzymanie całej powierzchni asymilacyjnej jaka wytworzyła się do tej pory, jest istotne dla możliwości uzyskania wysokich plonów. Dlatego zadaniem ochrony jest niedopuszczenie do infekcji oraz skuteczna eliminacja ewentualnie powstałych. Ze względu na wielkość roślin stosowanie pojedynczo fungicydów o działaniu powierzchniowym jest mniej skuteczne w porównaniu z tymi o działaniu wgłębnym lub systemicznym. Oprócz utrzymania jak najdłużej powierzchni asymilacyjnej roślin w stanie pozwalającym na gromadzenie plonu (zniszczenie powierzchni powyżej 60% zatrzymuje możliwość gromadzenia plonu), równie ważnym elementem ochrony na tym etapie, jest wspomniana wcześniej ochrona bulw.
Etap 3
Trzeci etap ochrony przed zarazą obejmuje okres od końca kwitnienia do całkowitego zaschnięcia roślin. Tak jak w przypadku poprzedniego etapu głównym zadaniem ochrony jest utrzymanie powierzchni asymilacyjnej roślin powyżej progu zatrzymania gromadzenia plonu oraz, co jest nawet ważniejsze, ochrona rozwijających się bulw. Ze względu na zahamowanie rozwoju części nadziemnej do ochrony na tym etapie wykorzystać możemy wszystkie rodzaje fungicydów (powierzchniowe, wgłębne, systemiczne) oraz w celu pełnego zabezpieczenia bulw fungicydy mające właściwości niszczenia zarodników i antysporulacyjne.
Ochronę należy prowadzić do momentu desykacji plantacji. W przypadku wysokiej presji choroby można dodatkowo ją wydłużyć dodając do zabiegu desykacji fungicyd o właściwościach niszczenia zarodników, np. cyjazofamid lub amisulbrom, aby pełniej zabezpieczyć bulwy.
dr inż. Jerzy Osowski
Instytut Hodowli i Aklimatyzacji Roślin – PIB w Radzikowie, Oddział w Boninie
Cały artykuł na temat skutecznej ochrony ziemniaka przed zarazą przeczytasz w czerwcowym wydaniu czasopisma "Warzywa" 6/2023.
Tutaj zakupisz czasopismo WARZYWA dla profesjonalistów: www.plantpress.pl lub zamów prenumeratę: https://www.plantpress.pl/produkt/prenumerata-warzywa/.
Planując zabiegi ochrony roślin warto sięgnąć po nowe wydanie Programu Ochrony Ziemniaka 2023.
[caption id="attachment_50357" align="alignnone" width="566"]
Program Ochrony Ziemniaka 2023[/caption]
01 - Published up: 2023-06-27 08:24:35 - Modified: 2023-06-27 08:24:35 - Feat.: 0 - Title: Protest to kwestia czasu. Pracownicy ARiMR podejmują zdecydowane kroki
02 - Published up: 2023-06-27 14:26:50 - Modified: 2023-06-27 14:26:50 - Feat.: 0 - Title: Dopłaty do materiału siewnego. Nowy termin składania wniosków
03 - Published up: 2023-06-29 12:10:40 - Modified: 2023-06-29 12:10:40 - Feat.: 0 - Title: Słodkie i smaczne buraki ćwikłowe [wywiad, zdjęcia]
01 - Published up: 2023-06-27 08:24:35 - Modified: 2023-06-27 08:24:35 - Feat.: 0 - Title: Protest to kwestia czasu. Pracownicy ARiMR podejmują zdecydowane kroki
02 - Published up: 2023-06-27 14:26:50 - Modified: 2023-06-27 14:26:50 - Feat.: 0 - Title: Dopłaty do materiału siewnego. Nowy termin składania wniosków
03 - Published up: 2023-06-29 12:10:40 - Modified: 2023-06-29 12:10:40 - Feat.: 0 - Title: Słodkie i smaczne buraki ćwikłowe [wywiad, zdjęcia]
01 - Published up: 2026-03-18 12:16:35 - Modified: 2026-03-18 12:16:35 - Feat.: 0 - Title: Ziemniaki z Egiptu tanieją do 2 zł/kg. Nadpodaż uderza w rynek w Broniszach
02 - Published up: 2026-03-18 10:29:38 - Modified: 2026-03-18 10:29:38 - Feat.: 0 - Title: Biostymulacja roślin w praktyce. Jak poprawić wzrost i plonowanie upraw
03 - Published up: 2026-03-16 17:29:39 - Modified: 2026-03-16 17:29:39 - Feat.: 0 - Title: Ekoschematy w praktyce polowej: jak dobra praktyka „przekłada się” na płatność?
04 - Published up: 2026-03-09 19:24:10 - Modified: 2026-03-09 19:24:10 - Feat.: 0 - Title: Eksperci alarmują: powierzchnia upraw ziemniaków musi spaść. Rolnicy przed trudną decyzją
05 - Published up: 2026-03-06 07:32:00 - Modified: 2026-03-06 07:33:26 - Feat.: 0 - Title: Dewonit wczesną wiosną – tani wapń i magnez oraz korekta pH
06 - Published up: 2026-03-05 14:39:00 - Modified: 2026-03-05 14:49:10 - Feat.: 0 - Title: 100 ton ogórka z hektara – od czego naprawdę zależy plon?
07 - Published up: 2026-03-02 18:20:00 - Modified: 2026-03-03 07:53:01 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy z Mazowsza zebrali ziemniaki z pól, ale nic nie zarobili. Rolnictwo na granicy opłacalności
08 - Published up: 2026-02-26 13:08:00 - Modified: 2026-02-27 18:26:22 - Feat.: 0 - Title: Seminarium ziemniaczane w Wielkopolsce. Strategie ochrony ziemniaka przed chorobami i szkodnikami
09 - Published up: 2026-02-25 09:40:00 - Modified: 2026-02-26 07:27:35 - Feat.: 0 - Title: Opóźnione nasadzenia we Włoszech. Wczesne ziemniaki pod znakiem zapytania
10 - Published up: 2026-02-23 07:52:56 - Modified: 2026-02-23 07:52:56 - Feat.: 0 - Title: Ziemniak w czasach niepewności – jak zabezpieczyć plon i dochód? SEMINARIUM ZIEMNIACZANE
11 - Published up: 2026-02-18 09:44:00 - Modified: 2026-03-11 14:02:55 - Feat.: 0 - Title: Stres abiotyczny nie musi oznaczać strat. Silna stymulacja i regeneracja w warunkach stresu
12 - Published up: 2026-02-16 16:37:38 - Modified: 2026-02-16 16:37:38 - Feat.: 0 - Title: Polska w czołówce, ale traci 16 t/ha. Kto króluje na rynku ziemniaka?
13 - Published up: 2026-02-12 18:29:37 - Modified: 2026-02-12 18:29:37 - Feat.: 0 - Title: Przy 1,35 zł/kg nie przetrwają 2026 roku. Plantatorzy ziemniaka alarmują
14 - Published up: 2026-02-09 09:45:19 - Modified: 2026-02-09 09:45:19 - Feat.: 0 - Title: Nie opłaca się zbierać. Warzywa gniją, ceny w sklepach rosną
15 - Published up: 2026-01-29 14:48:38 - Modified: 2026-01-29 14:48:38 - Feat.: 0 - Title: Lepsza jakość i wyższy plon: jakie rozwiązania wybrać w 2026 roku?
16 - Published up: 2026-01-27 17:56:34 - Modified: 2026-01-27 17:56:34 - Feat.: 0 - Title: Wyzwania w produkcji kapust - skuteczne zwalczanie kiły kapustnych oraz fuzarium [ZAPROSZENIE]
17 - Published up: 2026-01-27 07:19:36 - Modified: 2026-01-27 07:19:36 - Feat.: 0 - Title: Nowe odmiany ziemniaka 2026. Które dadzą przewagę w gospodarstwie?
18 - Published up: 2026-01-20 20:08:01 - Modified: 2026-01-20 20:08:01 - Feat.: 0 - Title: Które ziemniaki dają najwięcej skrobi? Ranking odmian
19 - Published up: 2026-01-15 17:33:27 - Modified: 2026-01-15 17:33:27 - Feat.: 0 - Title: Ziemniaki jadalne – które odmiany plonowały najlepiej w 2025 roku? [LISTA]
20 - Published up: 2026-01-03 10:38:58 - Modified: 2026-01-03 10:38:58 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy zebrali 7 milionów ton ziemniaków. Co z warzywami gruntowymi?
01 - Published up: 2026-03-18 12:16:35 - Modified: 2026-03-18 12:16:35 - Feat.: 0 - Title: Ziemniaki z Egiptu tanieją do 2 zł/kg. Nadpodaż uderza w rynek w Broniszach
02 - Published up: 2026-03-18 10:29:38 - Modified: 2026-03-18 10:29:38 - Feat.: 0 - Title: Biostymulacja roślin w praktyce. Jak poprawić wzrost i plonowanie upraw
03 - Published up: 2026-03-16 17:29:39 - Modified: 2026-03-16 17:29:39 - Feat.: 0 - Title: Ekoschematy w praktyce polowej: jak dobra praktyka „przekłada się” na płatność?
04 - Published up: 2026-03-09 19:24:10 - Modified: 2026-03-09 19:24:10 - Feat.: 0 - Title: Eksperci alarmują: powierzchnia upraw ziemniaków musi spaść. Rolnicy przed trudną decyzją
05 - Published up: 2026-03-06 07:32:00 - Modified: 2026-03-06 07:33:26 - Feat.: 0 - Title: Dewonit wczesną wiosną – tani wapń i magnez oraz korekta pH
06 - Published up: 2026-03-05 14:39:00 - Modified: 2026-03-05 14:49:10 - Feat.: 0 - Title: 100 ton ogórka z hektara – od czego naprawdę zależy plon?
07 - Published up: 2026-03-02 18:20:00 - Modified: 2026-03-03 07:53:01 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy z Mazowsza zebrali ziemniaki z pól, ale nic nie zarobili. Rolnictwo na granicy opłacalności
08 - Published up: 2026-02-26 13:08:00 - Modified: 2026-02-27 18:26:22 - Feat.: 0 - Title: Seminarium ziemniaczane w Wielkopolsce. Strategie ochrony ziemniaka przed chorobami i szkodnikami
09 - Published up: 2026-02-25 09:40:00 - Modified: 2026-02-26 07:27:35 - Feat.: 0 - Title: Opóźnione nasadzenia we Włoszech. Wczesne ziemniaki pod znakiem zapytania
10 - Published up: 2026-02-23 07:52:56 - Modified: 2026-02-23 07:52:56 - Feat.: 0 - Title: Ziemniak w czasach niepewności – jak zabezpieczyć plon i dochód? SEMINARIUM ZIEMNIACZANE
11 - Published up: 2026-02-18 09:44:00 - Modified: 2026-03-11 14:02:55 - Feat.: 0 - Title: Stres abiotyczny nie musi oznaczać strat. Silna stymulacja i regeneracja w warunkach stresu
12 - Published up: 2026-02-16 16:37:38 - Modified: 2026-02-16 16:37:38 - Feat.: 0 - Title: Polska w czołówce, ale traci 16 t/ha. Kto króluje na rynku ziemniaka?
13 - Published up: 2026-02-12 18:29:37 - Modified: 2026-02-12 18:29:37 - Feat.: 0 - Title: Przy 1,35 zł/kg nie przetrwają 2026 roku. Plantatorzy ziemniaka alarmują
14 - Published up: 2026-02-09 09:45:19 - Modified: 2026-02-09 09:45:19 - Feat.: 0 - Title: Nie opłaca się zbierać. Warzywa gniją, ceny w sklepach rosną
15 - Published up: 2026-01-29 14:48:38 - Modified: 2026-01-29 14:48:38 - Feat.: 0 - Title: Lepsza jakość i wyższy plon: jakie rozwiązania wybrać w 2026 roku?
16 - Published up: 2026-01-27 17:56:34 - Modified: 2026-01-27 17:56:34 - Feat.: 0 - Title: Wyzwania w produkcji kapust - skuteczne zwalczanie kiły kapustnych oraz fuzarium [ZAPROSZENIE]
17 - Published up: 2026-01-27 07:19:36 - Modified: 2026-01-27 07:19:36 - Feat.: 0 - Title: Nowe odmiany ziemniaka 2026. Które dadzą przewagę w gospodarstwie?
18 - Published up: 2026-01-20 20:08:01 - Modified: 2026-01-20 20:08:01 - Feat.: 0 - Title: Które ziemniaki dają najwięcej skrobi? Ranking odmian
19 - Published up: 2026-01-15 17:33:27 - Modified: 2026-01-15 17:33:27 - Feat.: 0 - Title: Ziemniaki jadalne – które odmiany plonowały najlepiej w 2025 roku? [LISTA]
20 - Published up: 2026-01-03 10:38:58 - Modified: 2026-01-03 10:38:58 - Feat.: 0 - Title: Rolnicy zebrali 7 milionów ton ziemniaków. Co z warzywami gruntowymi?
