Warunki sprzyjające ogrodnictwu w świętokrzyskim
Województwo ma stosunkowo korzystne w skali kraju warunki przyrodnicze do rozwoju rolnictwa. Pod względem jakości gruntów, agroklimatu oraz warunków wodnych, Świętokrzyskie plasuje się na poziomie wyższym niż średnia krajowa. Ogólny wskaźnik jakości rolniczej przestrzeni produkcyjnej wynosi 69,3 przy średniej krajowej 66,6. Wyraźne jest terytorialne zróżnicowanie jakości gleb. Najlepsze gleby, tj. I, II, III klasy bonitacyjnej występują w południowo-wschodniej części województwa, natomiast w gminach północno-zachodnich przeważają gleby słabe. Najwyżej rolniczą przestrzeń produkcyjną ocenia się w powiecie kazimierskim (96,4) sandomierskim (94,1) i opatowskim (86,5), najniżej zaś w powiatach skarżyskim (49,2) i koneckim (49,4).
Województwo świętokrzyskie ma charakter przemysłowo-rolniczy, o wysokim stopniu koncentracji tradycyjnych działów przemysłu związanych z produkcją i obróbką metali, wydobyciem i przetwórstwem surowców mineralnych oraz produkcją artykułów spożywczych. Charakterystyczny jest bardzo wyraźny podział na przemysłową północ i rolnicze południe, stanowiące zaplecze do produkcji żywności ekologicznej.
W 2017 r. ogólna powierzchnia gospodarstw rolnych wyniosła 564,8 tys. ha i w porównaniu z danymi z roku poprzedniego była większa o 2,7 tys. ha, tj. o 0,5%. Stanowiła 3,4% powierzchni gruntów gospodarstw rolnych w kraju.
W świętokrzyskim uprawia się warzywa na 14 tyś ha
W ogólnej powierzchni zasiewów największy areał (245,2 tys. ha, tj. 74,2% ogółu zasiewów) zajmowały zboża ogółem, tj. zboża podstawowe z mieszankami zbożowymi, łącznie z kukurydzą na ziarno, gryką, prosem i pozostałymi zbożowymi. Następnymi grupami upraw pod względem powierzchni były rośliny pastewne, uprawiane na 20,5 tys. ha, co stanowiło 6,2% powierzchni zasiewów.
Powierzchnia uprawy ziemniaków (razem z powierzchnią w ogrodach przydomowych) wyniosła 17,9 tys. ha wobec 14,0 tys. ha w 2016 r., czyli zwiększyła się o 28,0%. Cała niemal ich uprawa znajdowała się w gospodarstwach indywidualnych.
W 2014 r. powierzchnia uprawy warzyw gruntowych z uwzględnieniem areału ich uprawy w ogrodach przydomowych wyniosła 14,0 tys. ha.
Województwo w liczbach
Powierzchnia województwa świętokrzyskiego, jednego z najmniejszych w Polsce – 11 691 km2, stanowi 3,7% obszaru kraju (15. miejsce przed opolskim). Region zamieszkuje 1295,9 tys. osób (13. miejsce przed podlaskim, opolskim i lubuskim). Gęstość zaludnienia jest niższa od przeciętnej w kraju – na 1 km2 przypada 111 osób (11. miejsce), a średnio w kraju 122 osoby. Województwo należy do najmniej zurbanizowanych rejonów w kraju. Sieć osadniczą w regionie stanowi 30 miast oraz 2831 miejscowości wiejskich. Większą od przeciętnej gęstością charakteryzuje się sieć miejscowości wiejskich – na jedną miejscowość wiejską przypada 4,1 km2 (w kraju 5,5 km2). W miastach województwa mieszka tylko 45,9% ludności (15. miejsce), podczas gdy średni w kraju wskaźnik urbanizacji jest wyższy o 15,8 punktów i wynosi 61,7%.
Bogactwa naturalne
Do podstawowych bogactw naturalnych województwa należą kopaliny mineralne – pokłady kamienia gipsowego, występujące na terenie regionu świętokrzyskiego, należą do najbogatszych w Europie. Pod względem wielkości i różnorodności zasobów oraz wielkości ich wydobycia województwo należy do przodujących w kraju. Świętokrzyskie zajmuje pierwsze miejsce w kraju pod względem produkcji kamienia gipsowego (100% krajowej produkcji) oraz spoiw gipsowych (85,7%), wapna (42,2%) i cementu (34,3%). Ponadto z terenu województwa pochodzi 100% siarki rodzimej, 26,7% kruszywa mineralnego łamanego oraz 19,6% nawozów wapniowych i wapniowo-magnezowych.
Najczystsze województwo w Polce
Świętokrzyskie, zaliczane do najczystszych ekologicznie regionów Polski, mające wiele terenów naturalnych objętych szczególną ochroną konserwatorską, jest obszarem o wybitnych walorach zarówno przyrodniczych, kulturowych, jak i dydaktyczno-naukowych interesujących z punktu widzenia turystyki. Pod względem walorów środowiska przyrodniczego województwo świętokrzyskie należy do najbardziej atrakcyjnych w kraju (m.in. duże kompleksy leśne, źródła wód mineralnych, obszary wiejskie o zachowanym krajobrazie kulturowym).
Źródła: www.kielce.stat.gov.pl, www.trow.pl
Autor:
Opr. Joanna Białek
