Nawozy drożeją, a rośliny nie wykorzystują ich w pełni. Winne może być pH gleby

W intensywnej produkcji warzyw liczy się nie tylko ilość dostarczonych składników pokarmowych, lecz także możliwość ich wykorzystania przez rośliny. Nieodpowiedni odczyn gleby może ograniczać efektywność nawożenia, dlatego wapnowanie warto uwzględnić w planowaniu całej technologii uprawy, przy czym podstawą decyzji powinna być analiza gleby.

Analiza gleby pozwala bowiem określić potrzebę regulacji pH, dobrać nawóz i ustalić dawkę. Warto w tym przypadku uwzględnić zasobność stanowiska w magnez, szczególnie jeśli zabieg ma jednocześnie poprawić odczyn i uzupełnić ten składnik.

Zakwaszona gleba ogranicza efektywność nawożenia

Odczyn gleby wpływa na dostępność składników pokarmowych, aktywność biologiczną oraz warunki rozwoju systemu korzeniowego. Przy zbyt niskim pH może zmniejszać się dostępność fosforu, a w określonych warunkach pojawiają się również zaburzenia w pobieraniu innych pierwiastków. Zmienia się także dostępność mikroelementów.

W gospodarstwach prowadzących produkcję warzyw, w których nawożenie stanowi istotną część całkowitych kosztów produkcji, znaczenie ma zarówno prawidłowy dobór dawek, jak i zapewnienie roślinom odpowiednich warunków glebowych. Jeżeli stanowisko wymaga odkwaszenia, samo zwiększanie ilości stosowanych nawozów nie rozwiąże problemu.

Z tego względu wapnowanie powinno być elementem racjonalnego gospodarowania żyznością gleby. Nie zastępuje rzecz jasna nawożenia mineralnego, ale pomaga stworzyć warunki sprzyjające wykorzystaniu składników pokarmowych. Dawki azotu, fosforu, potasu i pozostałych pierwiastków nadal należy dostosowywać do potrzeb uprawy oraz wyników analiz.

Jak dobrać dawkę wapna?

Przed zastosowaniem nawozu należy sprawdzić pH, kategorię agronomiczną gleby i zasobność stanowiska w magnez. Istotne są również wymagania uprawianych gatunków, ponieważ poszczególne warzywa różnią się preferencjami dotyczącymi odczynu.

Warto dodać, że nie ma jednej dawki odpowiedniej dla wszystkich pól. Znaczenie ma również to, czy zabieg ma skorygować silne zakwaszenie, czy jedynie podtrzymać wcześniej uregulowane pH. W drugim przypadku stosuje się znacznie niższe dawki. 

Kiedy wapnować: jesienią czy wiosną?

Dogodnym terminem wapnowania jest często okres jesienny po zbiorze plonu, jednak w zależności od warunków i wymagań roślin możliwe jest również wapnowanie wiosną. Termin należy dostosować do technologii uprawy. Ważne jest równomierne rozprowadzenie nawozu na powierzchni pola, a w przypadku wapna pylistego potrzebny jest sprzęt do precyzyjnego wysiewu.

Jeżeli gleba wymaga znacznego podniesienia pH, plan wapnowania należy opracować z odpowiednim wyprzedzeniem. Pozwala to uwzględnić potrzeby kolejnych gatunków w płodozmianie i uniknąć przypadkowego doboru dawki tuż przed siewem.

Industria Dewonit – wapno nawozowe z magnezem

Jednym z produktów przeznaczonych do regulacji odczynu gleby jest Industria Dewonit – wapno nawozowe zawierające magnez, wytwarzane z naturalnych surowców dolomitowych wydobywanych w kopalniach należących do Świętokrzyskiej Grupy Przemysłowej Industria. Nawóz jest oferowany w postaci sypkiej, luzem. Wariant pochodzący z kopalni Jaźwica jest dostępny również w opakowaniach typu big-bag o masie 500 kg. Co istotne, produkt można stosować też w rolnictwie ekologicznym.

Przy wyborze nawozu wapniowego warto zwrócić uwagę nie tylko na właściwości odkwaszające, lecz także na zawartość magnezu. Pierwiastek ten jest centralnym składnikiem cząsteczki chlorofilu, uczestniczy w fotosyntezie i aktywuje liczne enzymy. Jego niedobór może zaburzać funkcjonowanie aparatu asymilacyjnego i ograniczać prawidłowy rozwój roślin.

Trzy kopalnie, różne parametry nawozu

Zawartość tlenków wapnia i magnezu w produkcie Industria Dewonit  zależy przede wszystkim od pochodzenia surowca. 

Różnice w składzie pozwalają dopasować wybór nawozu do potrzeb stanowiska. Warianty z kopalni Laskowa i Winna charakteryzują się deklarowaną zawartością 15–20% MgO, natomiast Industria Dewonit z Jaźwicy zawiera 35–45% CaO.

Co istotne, producenci przy wyborze konkretnego wariantu powinni decydować w oparciu o wyniki analizy gleby i cel zabiegu. Sama zawartość jednego składnika nie przesądza o tym, który produkt będzie bardziej odpowiedni dla danego pola.

Ile Dewonitu zastosować?

W przypadku chęci podtrzymania optymalnego pH gleby, zależnie od kategorii agronomicznej i rodzaju uprawy, zalecana dawka oscyluje na poziomie 2-3 t/ha. Nie jest to jednak uniwersalna dawka do odkwaszania wszystkich stanowisk.

Na polach, na których występuje silne zakwaszenie gleby, wapnowanie należy ustalić na podstawie wyników analizy oraz właściwości konkretnego nawozu. Po wykonaniu zabiegu warto kontrolować odczyn, aby kolejne aplikacje odpowiadały rzeczywistym potrzebom stanowiska. Najlepsze efekty nawożenia, jak przekazuje producent wapna zawierającego magnez Industria Dewonit, uzyskuje się w pierwszym roku od zastosowania, a następnie zaleca się dawki podtrzymujące.

Jak uniknąć przewapnowania?

Celem wapnowania jest uzyskanie odczynu odpowiedniego dla gleby i uprawianych roślin, a nie maksymalne podniesienie pH. Nadmierne wapnowanie może ograniczać dostępność niektórych mikroelementów, między innymi żelaza, manganu i cynku. Zwiększanie dawki bez uzasadnienia w wynikach analizy nie jest właściwym sposobem na poprawę efektywności nawożenia.

Wapnowanie warto planować jako część całej strategii nawożenia. Industria Dewonit, dostępny w wariantach różniących się zawartością wapnia i magnezu, może być rozwiązaniem dla stanowisk wymagających regulacji odczynu i uzupełnienia magnezu. O wyborze nawozu oraz dawki powinny decydować wyniki analizy gleby, wymagania uprawy i parametry produktu.