17 sierpnia br. na polu demonstracyjnym należącym do Doroty i Grzegorza Zabostów (fot. 1) w Kamionie k. Skierniewic można było obejrzeć kolekcję kilkunastu odmian fasoli szparagowej (fot. 2). Organizatorem spotkania była grupa producentów rolnych Agro Czar w osobie prezesa, Zygmunta Czarniaka (fot. 3). Gośćmi specjalnymi byli prof. dr hab. Józef Robak (fot. 4) oraz prof. dr hab. Adam Dobrzański (fot. 5), emerytowani pracownicy skierniewickiego Instytutu, od lat związani z producentami fasoli, a także Jean-Marc Liron, przedstawiciel Vilmorin.
Zygmunt Czarniak zwrócił uwagę gości przybyłych na spotkanie w Kamionie, że pomimo iż kolekcja jest prowadzona już kolejny sezon, to co roku wyniki prowadzonych obserwacji są nieco odmienne. Wynika to z faktu, iż każdy sezon jest inny – różni się nieco przebiegiem pogody: temperaturą i wielkością opadów. Przypomniał także, jak bardzo ważne jest odpowiednie nawożenie roślin i ustalanie dawek składników pokarmowych na podstawie wyników analizy gleby. Tylko w ten sposób można zniwelować błędy nawożeniowe (jeśli wniesie się zbyt mało składnika) oraz nie stracić zbyt dużo „z kieszeni” (jeśli wniesie się zbyt dużo składnika).
Jean-Marc Liron (fot. 6), przedstawiciel Vilmorin, omówił strukturę firmy, zwracając uwagę na wysoką pozycję w rynku fasoli. Vilmorin wraz z firmą HM Clause należą do grupy Limagrain. Są czołowym hodowcą aż 14 gatunków warzyw, w tym ważnych gospodarczo takich, jak marchew, fasola, groch, kapusta, pomidor. Roczny obrót firmy Vilmorin w 2016 r. wyniósł 236 mln euro. Na rozwój i badania firma przeznacza ok. 16% tej kwoty.
W przetwórstwie fasoli dominują dwa kraje: Francja i Belgia. Tam Vilmorin sprzedaje najwięcej nasion wyhodowanych przez siebie odmian właśnie o cechach pożądanych przez zakłady przetwórcze. Hodowla jest zlokalizowana głównie we Francji, aby można było rocznie przebadać klony przynajmniej w dwóch cyklach produkcyjnych. To znacznie skraca czas niezbędny do wprowadzenia nowych odmian do praktyki.
Wszystkie firmy biorące udział w spotkaniu przedstawiły charakterystykę odmian z oferowanego asortymentu.
Ofertę HM Clause omówił Sławomir Mechacki (fot. 7). Oprócz znanych plantatorom odmian Puncher i Caprika, zwrócił uwagę na nowsze propozycje: Bowie (ok. 62 dni wegetacji), Clarke (ok. 63 dni wegetacji) oraz Wyatt (ok. 62 dni wegetacji), które na polu w Kamionie zebrane zostały 12 sierpnia. Wyatt i Bowie wytwarzają strąki intensywnie zielone, długie i proste o średnicy 9–9,5 mm, podczas gdy te u Clarke są nieco mniej intensywnie wybarwione i cieńsze – o średnicy 8,5 – 9 mm. Najkrótsze strąki z tych trzech propozycji ma odmiana Bowie - 12–13 cm długości. Z nowych propozycji hodowcy Vilmorin testowane są znane pod numerami hodowlanymi: HMX 3122, HMX 4101 oraz MV 492-14 (więcej informacji na temat tych klonów wkrótce). Z żółtych odmian fasoli szparagowej S. Mechacki proponował odmianę Goldito (strąk prosty, jaskrawożółty, średniej długości ok. 12-13 cm).
Antoni Lipniewski (fot. 8), reprezentujący firmę ALSEED, dostawcę nasion firm Holland-Selekt i Bakker Brothers, omówił wiodącą odmianę Stanley (strąki zielone, długości 12-14 cm i średnicy 8-10 mm są wysoko osadzone, nie są narażone na choroby grzybowe i zanieczyszczenia). Od kilku lat zajmuje ona wysokie pozycje w odniesieniu do wielkości plonowania, a także jest bardzo dobrze odbierana przez plantatorów (odmiana nie zrzuca kwiatów i zawiązków strąków w okresie upałów). Okres wegetacji odmiany Stanley to ok. 75 dni Inną propozycją ALSEED dla praktyki jest nowsza odmiana Jackson o cienkich strąkach, o lekko błyszczącej skórce, które mogą być przeznaczane do przetwórstwa i na rynek świeży. Z hodowli Bakker Brothers ciekawie zapowiada się także nowa odmiana do zbioru kombajnowego dla przetwórstwa – Tempo, która ma najkrótszy okres wegetacji ok. 60 dni w uprawach polowych (jest polecana do wczesnej uprawy wiosennej lub jako poplon).
[caption id="attachment_8760" align="alignnone" width="1200"]
Z oferty KHNO Polan bardzo ciekawą propozycją jest późna odmiana Finezja, w przypadku której okres wegetacji wynosi 82 dni. Strąki są ciemnozielone, z połyskiem, dojrzewają równo, są wysoko umieszczone w środkowej i górnej części rośliny. Ich długość to 12-14 cm, a szerokość ok 70 mm. Roślina o silnym systemie korzeniowym, odporna na warunki stresowe, antraknozę i bakteriozę. Dariusz Kacprzak (fot. 9) polecał dla profesjonalnych ogrodników także dwie nowości fasoli szparagowej zielonostrąkowej z oferty KHNO Polan: POL B VC oraz POL B XC. Obydwie charakteryzuje wzniesiony pokrój roślin, wytwarzają proste strąki długości 14-15 cm, zielone ,z połyskiem, osadzone w górnej i środkowej części rośliny. Okres wegetacji pierwszej z nich - POL B VC – to ok. 73 dni, w przypadku drugiej wynosi 76 dni.
Thomas Löpken (fot. 10), hodowca z firmy Van Waveren, skupił się na przedstawieniu trzech najnowszych klonów fasoli szparagowej: WAV 53, WAV 73 i WAV 74, z którymi wiąże duże nadzieje. Pierwszy z klonów - WAV 53 - w testach prowadzonych w ub. r. w Dreźnie plonował na poziomie 20 t/ha. Strąki o długości ok. 12 cm nadają się zarówno do przetwórstwa, jak i do spożycia na świeżo. Strąki klonu WAV 73 o długości 11-12 cm oraz WAV 74 o długości 13 cm raczej nadają się do przetwórstwa. Rośliny dorastają do 45-50 cm. Największymi strąkami z oferty fasoli Van Waveren charakteryzuje się odmiana Dinasty – 13-14 cm. Jej strąki mogą być produkowane na potrzeby przetwórstwa oraz na rynek świeży. Okres wegetacji dla tej odmiany to 74 dni.
Zbigniew Chuchnowski (fot. 11), przedstawiciel firmy Syngenta, omówił cechy znanych plantatorom odmian - Momentum i Opportune. Obydwie są wczesne, o okresie wegetacji 60-dni, co pretenduje je do uprawy wczesną wiosną lub jako poplon. Strąki są atrakcyjne, ciemnozielone, przy czym u Momentum mają zwykle długość 13–14 cm, a w przypadku Opportune są nieco dłuższe – 15–16 cm. Obydwie z odmian są niezawodne w plonowaniu, nawet w gorszych warunkach pogodowych. Rośliny mają dobry wigor, wzniesiony pokrój i bardzo silny system korzeniowy.
Z oferty firmy Seminis na polu demonstracyjnym w Kamionie można było zobaczyć odmianę Bartava o bardzo wczesnym plonowaniu (ok. 9 dni wcześniejsza od Paulisty), polecaną dla przemysłu, jak i na rynek warzyw świeżych. Przedział grubości strąków to 8-10,5 mm, a cechą bardzo pozytywna jest łatwe odrywanie się strąków podczas zbioru i ich długie zachowanie mięsistości. Pokrój rośliny jest wzniesiony, a plonowanie wysokie.
Tomasz Harciarek (fot. 12) z firmy Agro-Sorb Polskie Aminokwasy Biopharmacotech przedstawił paletę swoich produktów: Agro-Sorb Radiculum (do stosowania dokorzeniowego ma korzystny wpływ na rozwój i stymulację systemu korzeniowego, co przekłada się na bezpośrednią kondycję roślin), L-Amino+® (łagodzi warunki stresowe na jakie narażone są rośliny: susza, grad, przymrozki, upały, niedobory składników pokarmowych, zapewnia optymalne warunki wzrostu i rozwoju roślin oraz powoduje zwiększoną odporność roślin na choroby) oraz stymulator wzrostu AGRO-SORB® Folium do stosowania dolistnego(zawiera w swoim składzie oprócz wysokiej zawartości biologicznie aktywnych wolnych aminokwasów, mikroskładniki pokarmowe (B, Mn, Zn). Wszystkie mają w składzie wolne aminokwasy lewoskrętne powstające w procesie hydrolizy enzymatycznej. Aminokwasy w nawozach wpływają na wiele procesów zachodzących w roślinach, mają pozytywny wpływ na plonowanie, jakość owoców oraz na zdrowotność samych roślin, co jest szczególnie istotne podczas niekorzystnych warunków pogodowych (niwelują stres związany z suszą czy niską temperaturą). Aminokwasy zawarte w nawozach poprawiają pobieranie innych składników pokarmowych z nawozów dolistnych, poprawiają także skuteczność stosowanych środków ochrony roślin (mogą być dodane do mieszaniny zbiornikowej). W uprawie polowej warzyw polecał dawkę 4 l/ha, którą można podzielić zgodnie z potrzebą.
Dorota Łabanowska-Bury
