yara ogólna nawożenie warzywa

Deszczownie VIP baner

orondis syngenta promocja ochrona

sdf ciągnik rolniczy

  • ashanti agrosimex

rizocore zaprawianie bleba biocont
AktualnościIle kosztuje i jakie są korzyści zamkniętego obiegu pożywki w uprawie warzyw...

Ile kosztuje i jakie są korzyści zamkniętego obiegu pożywki w uprawie warzyw szklarniowych?

Podczas jednego z tegorocznych webinariów temat zamkniętych obiegów pożywki w uprawach szklarniowych omówił Ryszard Łukowicz. Specjalista z firmy Adviser skupił się na technicznych i ekonomicznych aspektach technologii, omawiając je na przykładzie uprawy pomidora w wełnie mineralnej.

Zamknięty obieg pożywki wykorzystywany jest w ogrodnictwie już od dłuższego czasu i stanowi on element niektórych technologii, np. stołów zalewowych oraz naw zalewowych. Stół zalewowy składa się z metalowej konstrukcji i plastikowej wanny znajdującej się wewnątrz stołu, w której umieszcza się doniczki lub kostki z roślinami. Podczas nawadniania wanna wypełniana jest pożywką na wysokość 2–3 cm na okres 5 do 15 minut (w zależności od tego jak system został zbudowany). Na stół o powierzchni 10 m2 potrzeba zatem 200 do 300 l pożywki. Następnie przez ok. 10 do 20 minut, prowadzony jest grawitacyjny spływ pożywki, co oznacza, że pojemniki z roślinami są w niej zanurzone łącznie przez okres do 30 minut i w tym czasie pobierają 20 proc. do 40 proc. podanej wody. Co najmniej 60% pożywki odpływa ze stołów w formie drenażu i trafia do zbiorników, a po oczyszczeniu oraz uzupełnieniu pożywka zostaje ponownie użyta do nawadniania roślin.

Stoły zalewowe do produkcji rozsady pomidorów. Fot. ACN

W bardzo podobny sposób jak stoły zalewowe, działają nawy zalewowe przeznaczone do produkcji rozsady w kostkach z wełny mineralnej. Nawy szklarni wylane są precyzyjnie wyprofilowanym betonem. Pod posadzką nawy znajduje się instalacja do pompowania pożywki i zbierania drenażu. Napełnianie nawy wymaga użycia dużych objętości wody. Na każde 100 m3 pożywki wykorzystanej do napełnienia nawy, ponad 50 proc. odpływa po zakończeniu nawadniania do zbiorników i wymaga ponownego zagospodarowania.

Nawa zalewowa przeznaczona do produkcji rozsady. Fot. ACN

W każdym systemie wykorzystującym zamknięty obieg pożywki pojawia się konieczność sterylizacji i oczyszczenia drenażu przed jego ponownym wykorzystaniem. – Jeżeli w jakimś miejscu w uprawie pojawi się czynnik chorobotwórczy, to przy gospodarowaniu wodą w obiegu zamkniętym bardzo łatwo go rozprzestrzenić z pożywką na całą uprawę. W związku z tym niezbędna jest sterylizacja zbieranego drenażu brudnego (tj. przed oczyszczeniem i dezynfekcją). Najczęściej wykorzystuje się do tego celu promieniowanie UV, jednak lampy emitujące to promieniowanie są zaledwie jednym z wielu elementów całego systemu do oczyszczania pożywki. Składa się on z pompy wprowadzającej pożywkę w ruch, filtrów żwirowych i dyskowych usuwających zanieczyszczenia stałe, lamp UV i dozownika kwasu do płukania lamp oraz komputera sterującego wszystkimi procesami. Przykładem takiego systemu jest Sterylizator UV VitaLite o wydajności 0,5–50 m3/h. Jest on wyposażony w filtry żwirowe do oczyszczania drenażu brudnego i automatyczną kontrolę pH pożywki. Skuteczną dezynfekcję zapewnia emitowana przez lampy UV radiacja na poziomie 250 mJ/cm.2 Radiacja to bardzo istotny parametr, od którego zależy bezpieczeństwo fitosanitarne uprawy. Pełną dezynfekcję, tj. likwidację 99 proc. organizmów żywych w pożywce, zapewniają lampy o promieniowaniu wynoszącym 250 mJ/cm2. Jeżeli urządzenie do dezynfekcji ma niższą radiację, jego skuteczność również będzie mniejsza. Sterylizator UV VitaLite wyposażony jest w komputer sterujący. Możliwa jest jego synchronizacja z programem Synopta – wyjaśniał R. Łukowicz.

Rozsada podczas nawadniania zalewowego. Fot. A.CN

Standardowy system nawadniania w uprawie szklarniowej pomidora składa się ze zbiornika na czysta wodę, pompy, mieszalnika nawozowego, elektrozaworów i linii kroplujących. Aby zbudować zamknięty system obiegu pożywki należy do standardowej instalacji dołożyć kilka dodatkowych elementów (rysunek).

Prenumerata Warzywa 2024 - baner

Pierwszym z nich jest przepompownia (zbiornik przejściowy z pompą), do której spływa nadmiar pożywki z rynien uprawowych. Jej wielkość musi być dostosowana do wydajności mieszalnika i kroplowników, ponieważ elementy te decydują jakiego spływu drenażowego można się spodziewać. Następnym elementem systemu zamkniętego jest zbiornik na drenaż brudny. Trafia do niego pożywka przekazana z przepompowni. Jego pojemność musi odpowiadać objętości drenażu gromadzonego w ciągu całego dnia. Kolejnym elementem systemu jest opisywany wcześniej układ do dezynfekcji pożywki, z którego przepompowywana jest ona do zbiornika na drenaż czysty. Jego pojemność powinna być taka sama jak pojemnika na drenaż brudny.

Układ do dezynfekcji pożywki jest najdroższym elementem recyklingu pożywki. Fot. ACN

Do stworzenia systemu z zamkniętym obiegiem pożywki potrzebny jest jeszcze jeden element – tj. zawór wstępnego mieszania, który instaluje się przed pompą tak, aby do mieszalnika nawozów trafiała woda z dwóch różnych źródeł – ze zbiornika na wodę i ze zbiornika na czysty drenaż. Zazwyczaj łączy się 70% czystej wody z 30% oczyszczonego drenażu. Zawór wstępnego mieszania wyposażony jest w funkcję precyzyjnego dobierania proporcji wody i drenażu w taki sposób, aby uzyskać zadane EC roztworu, który trafia do mieszalnika, tam jest on mieszany z koncentratami nawozów i kwasem, po czym gotowa pożywka jest podawana na linie kroplujące.

Uprawa pomidora na rynnach w obiegu zamkniętym. Fot. ACN

Jak w każdej inwestycji, tak również w przypadku budowy instalacji nawadniającej z zamkniętym obiegiem pożywki bardzo istotna jest kwestia kosztów oraz okres zwrotu nakładów. Specjalista firmy Adviser przedstawił jako przykład istniejącą 3-hektarową produkcję pomidora na rynnach uprawowych nawadnianą w układzie otwartym, której system nawadniający przebudowano tworząc układ zamknięty. Linie kroplujące i inne elementy systemu otwartego były już zainstalowane. Kolejnym krokiem była budowa przepompowni i zbiorników na drenaż brudny i czysty. Dla 3-hektarowej uprawy zbiorniki te miały pojemność 100 m3 każdy. Dla przewidywanych 100 m3 drenażu na dobę należało dobrać układ sterylizacyjny o wydajność ok. 5 m3/godz. W przypadku budowy układu zamkniętego konieczne było również sprawdzenie czy system komputerowy sterowania fertygacją ma możliwość zarządzania recyklingiem.

Zakres i koszt modernizacji systemu nawadniania dla 3-hektarowego gospodarstwa:

  • Przepompownia drenażu 20 000 zł
  • Instalacje przesyłowe 20 000 zł
  • Zbiornik na drenaż brudny (100 m3) 20 000 zł
  • Zbiornik na drenaż czysty (100 m3) 20 000 zł
  • Sterylizator UV z układem filtrującym (przepływ 5 m3/godz.) 200 000 zł
  • Układ wstępnego mieszania 10 000 zł
  • Rozbudowa systemu 10 000 zł

RAZEM 300 000 zł

Instalując obieg zamknięty w uprawie pomidorów na powierzchni 3 ha, oszczędza się rocznie 15 tys. m3 wody i 50 t nawozów, które dzięki recyklingowi nie trafiają do kanalizacji i cieków wodnych. Wartość tych oszczędności to 60 tys. zł w skali roku.

Woda i pożywka w liczbach w 3-hektarowej uprawie pomidora w skali roku (na podstawie cen i danych z gospodarstwa pracującego w obiegu zamkniętym z sezonu 2020):

  • Zużycie roczne wody 45 000 m3
  • Objętość drenażu (30%) 15 000 m3
  • Zawartość nawozów w drenażu 50 000 kg
  • Wartość oszczędności w przypadku układu zamkniętego 60 000 zł

Mając na uwadze, że wysokość kosztów netto na modernizację wynosi 300 000 zł, a roczne koszty eksploatacyjne zawierają się w kwocie 10 000 zł, to przy rocznych oszczędnościach wody i nawozów wynoszących 60 000 zł okres zwrotu inwestycji wynosi sześć lat.

Artykuł pochodzi z czasopisma Szklarnie Tunele Osłony” 3/2021.
Tutaj zakupisz prenumeratę: [LINK]

Szklarnie, tunele, osłony 3/2021

 

Aleksandra Czerwińska-Nowak
Aleksandra Czerwińska-Nowak
Absolwentka wydziału Ogrodnictwa i Architektury Krajobrazu Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Przez cztery lata pracowała na tej uczelni jako asystent w Katedrze Warzywnictwa zajmując się tematyką technologii uprawy grzybów jadalnych i warzyw. W 2008 roku dołączyła do zespołu miesięcznika „Warzywa”. Specjalizuje się w zagadnieniach dotyczących doboru odmian warzyw ich uprawy oraz przechowywania i przygotowania do sprzedaży.
Corteva - Zorvec - baner

ZOSTAW KOMENTARZ

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany, podajesz go wyłącznie do wiadomości redakcji. Nie udostępnimy go osobom trzecim. Nie wysyłamy spamu.
Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem*.
Proszę podać swoje imię tutaj
Proszę wpisać swój komentarz!

Polityka Prywatności

NAJNOWSZE WIADOMOŚCI

Najpopularniejsze artykuły

Polecamy

INNE ARTYKUŁY AUTORA

ARTYKUŁY POWIĄZANE (TAG)

tunele przymrozki folia
tunele przymrozki folia

NEWSLETTER

Warzywniczy newsletter z najciekawszymi i najlepszymi tekstami portalu WARZYWA.pl